Dünyanın en büyük ekonomisine sahip olan Amerika Birleşik Devletleri, büyüyen kamu borcuyla yeniden gündemde. Resmi verilere göre 2011 yılında 14,79 trilyon dolar olan ABD ulusal borcu, 2026 yılı itibarıyla 39,5 trilyon dolara ulaşarak tarihi zirvesini gördü.
Yaklaşık 15 yıllık süreçte borç stokuna 24,7 trilyon dolar eklendi. Böylece ABD'nin toplam ulusal borcu 2011'e kıyasla yaklaşık yüzde 167 oranında artış gösterdi.
BORÇ HER YIL YENİ REKOR KIRDI
Veriler, özellikle son yıllarda borçlanmanın hız kazandığını ortaya koyuyor.
2019 yılında 22,71 trilyon dolar seviyesinde bulunan ulusal borç, COVID-19 salgını döneminde uygulanan dev ekonomik destek paketleriyle birlikte 2020'de 26,94 trilyon dolara yükseldi. Takip eden yıllarda ise yüksek bütçe açıkları, artan kamu harcamaları ve yükselen faiz giderleri nedeniyle borç stoku büyümeye devam etti.
2023 yılında 33,17 trilyon doları aşan ulusal borç, 2024'te 35,46 trilyon dolara, 2025'te ise 37,64 trilyon dolara çıktı. 2026 itibarıyla borç miktarı 39,5 trilyon dolara ulaşmış durumda.
BORÇ NEDEN SÜREKLİ ARTIYOR?
Uzmanlara göre ABD'nin borç stokundaki büyümenin arkasında birden fazla neden bulunuyor.
Bunların başında uzun yıllardır devam eden federal bütçe açıkları geliyor. Savunma harcamalarının yüksek seyretmesi, sosyal güvenlik ve sağlık programlarına ayrılan kaynakların artması, altyapı yatırımları ve ekonomik teşvik paketleri de borcun büyümesinde önemli rol oynuyor.
Buna ek olarak, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz artırımları sonrasında Hazine'nin mevcut borcu çevirmek için ödediği faiz maliyetleri de tarihi seviyelere yükseldi. Böylece yalnızca yeni borçlanma değil, mevcut borcun finansman maliyeti de bütçe üzerinde giderek daha büyük bir yük oluşturuyor.
KÜRESEL EKONOMİYİ DE ETKİLİYOR
ABD doları küresel rezerv para birimi olmayı sürdürdüğü için Washington'un borçlanma politikaları yalnızca ABD ekonomisini değil, dünya finans sistemini de doğrudan etkiliyor.
ABD Hazine tahvillerindeki faiz oranları, gelişmekte olan ülkelerin borçlanma maliyetlerinden döviz piyasalarına kadar birçok alanda belirleyici rol oynuyor. Bu nedenle ABD'nin artan borç yükü, küresel yatırımcılar tarafından yakından takip ediliyor.
40 TRİLYON DOLAR SINIRINA BİR ADIM
Mevcut artış hızının korunması halinde ABD ulusal borcunun kısa süre içinde 40 trilyon dolar eşiğini aşması bekleniyor.
Ekonomistler, borcun tek başına kriz anlamına gelmediğini ancak bütçe açıklarının kalıcı hale gelmesi ve faiz ödemelerinin hızla yükselmesinin uzun vadede ABD maliyesi açısından önemli riskler oluşturabileceğini belirtiyor. Buna karşın ABD ekonomisinin büyüklüğü, doların küresel rezerv para statüsü ve ABD Hazine tahvillerine olan güçlü talep, ülkenin yüksek borç seviyesine rağmen uluslararası piyasalardaki güvenini büyük ölçüde korumasını sağlıyor.
