Aracınız kaza yapıyor, servise giriyor, onarılıyor ve siz fark etmeden ikinci el piyasasında ciddi bir bedel kaybediyor; Türkiye genelinde binlerce sürücü tam da bu noktada “araç değer kaybı” hakkını kullanıyor ve sigorta şirketlerinden tazminat talep ediyor, çünkü onarım görmüş araçlar piyasada daha düşük fiyata alıcı buluyor ve bu fark doğrudan araç sahibinin cebinden çıkıyor, son dönemde artan mahkeme kararları ise tüketicinin yanında duruyor ve değer kaybı ödemelerini yaygınlaştırıyor.

Arac Deger Kaybi (1)

DEĞER KAYBI NEDİR VE NE ZAMAN OLUŞUYOR?

Araç değer kaybı, kazadan önceki piyasa bedeli ile onarım sonrası oluşan yeni piyasa değeri arasındaki farkı ifade ediyor ve genellikle boya işlemi, değişen parça, şasi hasarı ya da kaporta müdahalesi sonrası ortaya çıkıyor, özellikle orta ve ağır hasarlarda bu kayıp daha net görülüyor, uzmanlar hafif tampon darbelerinde bile yüzde 5–10 arası değer düşüşü oluştuğunu söylüyor.

Türkiye genelinde trafik kazalarına ilişkin kayıtları tutan Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi her yıl milyonlarca hasar dosyası oluşturuyor ve bu dosyaların büyük bölümünde araç sahipleri değer kaybı talep ediyor.

Uygulamada araç 16 yaşından küçük oluyor, hasar kusur karşı tarafta bulunuyor ve onarım kaydı oluşuyorsa değer kaybı hakkı doğuyor.

DAVA AÇMADAN ÖNCE HANGİ ADIMLAR ATILIYOR?

Sürücüler doğrudan mahkemeye gitmiyor, önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapıyor, kaza tespit tutanağını, servis faturalarını ve ruhsat fotokopisini dosyaya ekliyor, ardından bağımsız ekspertiz raporu alıyor ve bu belgelerle sigortadan ödeme talep ediyor.

Sigorta şirketi 15 gün içinde yanıt vermiyor ya da düşük teklif sunuyorsa süreç arabulucuya taşınıyor, uzlaşma sağlanmıyorsa dava yolu açılıyor ve bu aşamada avukat desteği alanların başarı oranı ciddi şekilde yükseliyor.

Uzmanlar özellikle “değer kaybı yoktur” ibaresi bulunan raporlara itiraz edilmesini öneriyor çünkü yüksek yargı kararları bu savunmayı geçerli saymıyor.

DEĞER KAYBI NASIL HESAPLANIYOR?

Hesaplama yapılırken aracın model yılı, kilometresi, piyasa rayici ve hasarın büyüklüğü birlikte değerlendiriliyor ardından onarım sonrası oluşan ikinci el değeri çıkarılıyor ve ortaya net tazminat tutarı çıkıyor.

Örneğin 600 bin TL piyasa değeri bulunan bir araç orta şiddetli kazaya karışıyorsa ve yüzde 10’luk bir düşüş oluşuyorsa yaklaşık 60 bin TL değer kaybı ortaya çıkıyor, şasi ya da kaporta hasarı varsa bu oran yüzde 30–50 seviyelerine kadar yükseliyor.

Mahkemeler bilirkişi raporlarını esas alıyor ve son yıllarda Yargıtay kararları, onarım görmüş her araçta değer kaybı doğduğunu açık şekilde vurguluyor.

TAZMİNAT İÇİN HANGİ BELGELER TOPLANIYOR?

Başvuru dosyası hazırlanırken şu evraklar isteniyor:

Dosya tamamlanıyor, sigorta şirketine iletiliyor ve ödeme süreci başlıyor, tutar 2026 yılı parasal sınırı içinde kalıyorsa Tüketici Hakem Heyeti üzerinden ücretsiz başvuru yapılıyor, yüksek meblağlarda ise sulh hukuk mahkemeleri devreye giriyor.

Ekspertiz tercihi yapılırken Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği listesinde yer alan uzmanların seçilmesi öneriliyor çünkü bu raporlar yargı önünde daha güçlü kabul ediliyor.

SİGORTA ŞİRKETLERİ HANGİ YOLLARLA ÖDEMEYİ GECİKTİRİYOR?

Sigortalar sıklıkla “kullanılmış parça takılıyor”, “hasar küçük kalıyor” ya da “araç zaten eski” gibi gerekçeler sunuyor, ancak hukuk uygulaması bu savunmaları kabul etmiyor ve kusur karşı taraftaysa değer kaybı ödeniyor.

En sık yapılan hatalar arasında ihtarname göndermeden dava açmak, eksper raporu almadan uzlaşmak ve iki yıllık zamanaşımı süresini geçirmek yer alıyor.

Profesyonel destek alan araç sahipleri dosyalarını daha hızlı sonuçlandırıyor ve çoğu zaman vekalet ücretini de karşı taraftan tahsil ediyor.

GÜNCEL GELİŞMELER VE PRATİK İPUÇLARI

2026 sonrası dijital başvuru sistemleri yaygınlaşıyor, elektrikli araçlarda pil hasarı ayrıca değerlendirmeye alınıyor ve arabuluculuk süreci dosyaları hızlandırıyor, uzmanlar kazadan hemen sonra aracın satılmamasını, önce değer kaybı sürecinin tamamlanmasını tavsiye ediyor çünkü erken satış kaybı artırıyor.

Araç sahipleri haklarını kullandıkça sigorta şirketleri daha hızlı ödeme yapıyor ve değer kaybı artık istisna değil standart bir talep haline geliyor.

Kaynak: Haber Merkezi