Bağ-Kur’luların yıllardır beklediği prim gün eşitlemesi yeniden gündemde. Özellikle küçük esnaf ve sanatkârların yakından takip ettiği düzenlemeyle, mevcut sistemde 9 bin gün olan prim şartının 7 bin 200 güne indirilmesi planlanıyor. Düzenlemenin hayata geçmesi halinde şartları sağlayan bazı Bağ-Kur'lular, mevcut sisteme göre yaklaşık 5 yıl daha erken emekli olma imkanına kavuşabilecek. Ancak düzenlemenin kapsamı ve yürürlük tarihi açısından kritik ayrıntılar bulunuyor.
900 GÜN FARK, EMEKLİLİKTE 5 YIL ANLAMINA GELEBİLİR
Mevcut uygulamada Bağ-Kur kapsamında bulunan birçok sigortalı için emeklilikte 9 bin prim günü şartı uygulanıyor. Hazırlanan düzenlemeyle bu sürenin 7 bin 200 güne çekilmesi gündemde. Aradaki fark ise tam 1.800 gün. Bu da yaklaşık 5 yıllık prim süresine denk geliyor. Dolayısıyla düzenlemenin yasalaşması halinde prim gününü tamamlamak için yıllarca daha çalışmak zorunda olan bazı Bağ-Kur'lular açısından önemli bir avantaj ortaya çıkabilecek.
KİMLER 7 BİN 200 GÜN ŞARTINDAN YARARLANABİLECEK?
Düzenlemenin en önemli ayrıntılarından biri kapsamı. Aktarılan bilgilere göre prim indiriminin özellikle küçük esnaf ve sanatkârlar için hayata geçirilmesi planlanıyor. Mahalle bakkalı, berber, terzi, ayakkabıcı ve benzeri küçük işletme sahipleri düzenlemenin hedef grubunda yer alıyor. Ancak her Bağ-Kur'lunun otomatik olarak 7 bin 200 gün şartından yararlanması beklenmiyor.
ŞİRKET ORTAKLARI İÇİN DURUM FARKLI
Düzenlemede şirket ortakları ve büyük işletme sahiplerinin kapsam dışında tutulması planlanıyor. Bu nedenle şirket ortakları ve düzenlemede tanımlanan kapsamın dışında kalan Bağ-Kur'lular açısından mevcut 9 bin prim günü şartının devam etmesi söz konusu olabilecek. Dolayısıyla “Bağ-Kur'luların tamamı 7 bin 200 günle emekli olacak” şeklinde bir değerlendirme yapmak şu aşamada doğru olmayacak. Asıl belirleyici nokta, Meclis'e sunulacak yasa teklifinin kapsamı olacak.
EN KRİTİK AYRINTI: PRİM BORCU
Düzenlemeden yararlanmak isteyenler açısından dikkat çeken bir başka şart ise prim borcu. Aktarılan düzenlemeye göre 7 bin 200 prim gününü tamamlayan sigortalının emeklilik başvurusu yaptığı tarihte geçmiş dönemlere ilişkin prim borcunun bulunmaması gerekecek. Yani yalnızca prim gün sayısını tamamlamak yeterli olmayacak. Emeklilik dilekçesi verildiği sırada Sosyal Güvenlik Kurumu'na prim borcu bulunan sigortalıların, söz konusu borcu kapatması gerekebilecek. Bu nedenle düzenlemenin yasalaşması halinde özellikle uzun süredir Bağ-Kur borcu bulunan esnafın, emeklilik hesabını dikkatli yapması gerekecek.
YAKLAŞIK 1 MİLYON KİŞİ İÇİN UMUT
Düzenlemenin hayata geçmesi halinde yaklaşık 1 milyon kişinin bundan yararlanabileceği belirtiliyor. Özellikle prim gün sayısı nedeniyle emeklilik yaşını bekleyen ya da çalışmaya devam etmek zorunda kalan küçük esnaf açısından 7 bin 200 günlük yeni sınır önemli bir değişiklik yaratabilir. Ancak burada kritik nokta yalnızca prim gün sayısı olmayacak. Yaş şartı, sigortalılık başlangıç tarihi ve kişinin hangi statüden emekli olacağı gibi diğer emeklilik koşulları da belirleyici olmaya devam edecek. Bu nedenle 7 bin 200 gün düzenlemesi, tek başına herkesin aynı tarihte emekli olacağı anlamına gelmiyor.
EYT'LİLER İÇİN YENİ BİR İNDİRİM YOK
Düzenlemeyle ilgili merak edilen konulardan biri de EYT kapsamında bulunan kadın Bağ-Kur'lular. Aktarılan bilgilere göre EYT kapsamında kadın sigortalılar açısından 7 bin 200 gün şartı zaten uygulanabildiğinden, bu gruba yönelik ayrıca yeni bir prim günü indirimi yapılması beklenmiyor. Dolayısıyla düzenlemenin asıl etkisinin, mevcut sistemde 9 bin prim günü şartına tabi olan küçük esnaf ve sanatkârlar üzerinde olması bekleniyor.
DÜZENLEME NE ZAMAN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK?
Bağ-Kur'luların en fazla merak ettiği soru ise düzenlemenin ne zaman hayata geçeceği. Aktarılan bilgilere göre düzenlemeye ilişkin teknik altyapı, aktüeryal hesaplamalar ve maliyet çalışmalarının tamamlandığı belirtiliyor. Bundan sonraki kritik aşama ise düzenlemenin yasa teklifi olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine alınması ve yasalaşması olacak. Düzenlemenin önümüzdeki yıl yürürlüğe girmesinin planlandığı aktarılırken, kesin tarih için Meclis sürecinin tamamlanması gerekiyor.
EMEKLİLİK HESABI YAPACAKLAR DİKKAT!
7 bin 200 gün düzenlemesi hayata geçtiğinde özellikle prim gün sayısı 7 bin 200'e yaklaşmış olan Bağ-Kur'lular için önemli bir fırsat ortaya çıkabilir. Ancak düzenleme henüz yasalaşmadığı için mevcut kurallar üzerinden emeklilik planı yapan vatandaşların yalnızca beklentilere göre hareket etmemesi gerekiyor. Yasanın Meclis'ten geçmesi halinde kapsama kimlerin gireceği, hangi tarihten itibaren uygulanacağı ve mevcut Bağ-Kur'luların bundan nasıl yararlanacağı netlik kazanacak.
1.800 GÜNLÜK FARK MİLYONLARCA KİŞİYİ İLGİLENDİRİYOR
Bağ-Kur'lular açısından 9 bin gün ile 7 bin 200 gün arasındaki fark, kağıt üzerinde yalnızca bir prim hesabı gibi görünse de çalışanlar açısından yaklaşık 5 yıllık bir süre anlamına geliyor. Küçük esnafın yıllardır beklediği düzenlemenin yasalaşması halinde, şartları karşılayan yaklaşık 1 milyon kişi için emeklilik hesabında yeni bir dönem başlayabilir. Şimdi gözler, 7 bin 200 prim günü düzenlemesinin Meclis takvimine ne zaman alınacağına çevrilmiş durumda.
