Gazeteci Hüsamettin Aslan, ABD-İran müzakere sürecine dair çarpıcı analizlerde bulundu. İran yönetimindeki derin çatlağa dikkat çeken Aslan, ılımlı kesim ile Devrim Muhafızları arasındaki güç savaşının barış umutlarını akamete uğrattığını ve küresel piyasaları sarstığını belirtti.
ABD ile İran arasında yaşanan son gelişmeleri Türkinform’a değerlendiren Aslan, Tahran’da ciddi bir yönetim krizi yaşandığını vurguladı. Müzakere heyetine başkanlık eden Meclis Başkanı’nın görevden ayrılması ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin günlerdir sessizliğe bürünmesi, bu kırılmanın en somut göstergeleri olduğunu söyledi.
BARIŞA DEVRİM MUHAFIZLARI ENGEL KOYUYOR
Aslan, İran’da Devrim Muhafızları’nın yönetimi adeta ele geçirdiğini belirterek aslında nihai ateşkesin İran'da ılımlı kesimle sağlandığı ama Devrim Muhafızları’nın bu işe engel koyduğu ifade etti. Türkiye ve Mısır’ın hem Pakistan’daki görüşmelerde hem de Antalya’daki diplomasi forumunda İranlı heyetlerle çok yakından temas sağladığını söyleyen Aslan, “Dolayısıyla Pakistan'daki görüşmeler büyük oranda Devrim Muhafızlarının bu işe nasıl yaklaşacağı ile ilgili olgular üzerinden değerlendirdiğimizde, orada da nihai barış hedeflendiği ama istenilen şartlar ile ilgili Devrim muhafızının Hürmüz Boğazı'ndan, geçen gemiler ile ilgili Merkez Bankası’na para aktarımının sağlanmasını göz önüne aldığımızda, geleceğe dair iyimser bir tahminde bulunabiliyoruz. Ama artık İran'da en güçlü aktörün ne Ayetullahlar ne mollalardan ziyade büyük oranda Devrim Muhafızlarının İran ordusu üstünde de bir gücü tesis ettiğini güçlü ve kuvvetli bir şekilde ifade edebiliriz.” dedi.
ANLAŞILAMAYAN MADDELER
ABD ile İran arasında anlaşılamayan maddelere ilişkin de son bilgileri aktaran Hüsamettin Aslan, 3-4 madde üzerinde problem yaşandığını söyledi. Aslan anlaşılamayan maddelere ilişkin şu ifadeleri kullandı;
ABD ve İran’ın anlaşamadığı 3-4 madde var. Bunun yarısı İsrail'in, diğer yarısı da Amerika Birleşik Devletleri ajandasını teşkil ediyordu. İsrail'in talep etmiş olduğu maddeler İran ve İsrail arası 1500 kilometre. İran, İran'ın elindeki füzeler 1500 kilometrenin üstünde. İsrail bunların 1000 km ile sınırlı kalmasını istiyor, kendisine ulaşılamaz hale getirilmesini istiyordu. Bu konu ile ilgili İran pragmatist bir tavır sergiledi. Kabul ediyor ama kendi bildiğini okuyacaktır.
Diğer bir mesele nükleer silaha sahip olmak için Zenginleştirilmiş uranyum. Belli bir şeye sahip olmak gerekiyor. 400 kilogram kadar civarında bir şey var. Bunun sınırlandırılması ya da durdurulması şeklinde. İran tarafı beş yılda bunu sınırlandırmak istiyor. Beş yıl kadar dondurmak istiyor. Amerikalılar 20 yıl kadar bir süre öngörüyorlar ve bu süre içerisinde yüzde 3'lük bir şey var. Yüzde 5 zaten elektrik üretiminde kullanılıyor. Bunun daha üstü silah yapımında ki malzemeyi ham madde içeriyor. Dolayısıyla taraflar arasında 5 ila 20 yıl arasında bir süreç var. Bu konuda genel bir mutabakata varıldı. Adı konmamış gerginlik Hürmüz Boğazının statüsü meselesi.
İRAN GÜVENCE İSTİYOR
İran’ın ABD’den hukuksal bir güvence istediğini söyleyen Gazeteci Hüsamettin Aslan, ABD’nin İsrail’in sınır tanımaz saldırıları nedeniyle böyle bir güvenceyi veremediğini belirtti. Aslan, “İran’ın en azından ekonomik yaptırımların hafifletilmesi yönünde de baskısı olduğunu söyleyerek “Batı'nın ekonomik ve siyasi ambargosu var. Para transferleri konusunda sıkıntı yaşıyor. En azından para transferleri, dijital parayla yapılması konusunda bazı talepler var.” şeklinde konuştu.
