Almanya Başbakanı Olaf Marz, “Ateşkes isteğimiz ortak, ancak bundan sonrası daha karmaşık olacak” değerlendirmesinde bulundu. İngiltere Başbakanı Keir Starmer ise güvenlik garantileri konusunda ilerleme kaydedilmesinin mümkün olduğunu ifade etti. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, “Güvenlik konusunda atılacak adımlar süreci dönüştürebilir” sözleriyle yeni bir döneme işaret etti. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de, NATO’nun kolektif savunma anlayışını hatırlatarak, “Bu tarz güvenlik garantileri büyük önem taşıyor” dedi.
GÜVENLİK GARANTİLERİ ÖNE ÇIKIYOR
Trump, görüşmede Ukrayna’ya sağlanacak güvenlik garantileri üzerinde özellikle durdu. ABD Başkanı, “Avrupa ilk savunma hattı olacak, biz de bu çerçeveye dahil olacağız” diyerek sürecin transatlantik boyutuna dikkat çekti. Trump ayrıca, Ukrayna’daki mevcut cephe hattı dikkate alınarak toprak düzenlemelerinin de gündeme gelebileceğini kaydetti.
Zelenskiy, güvenlik garantilerinin ülkesinde barışın tesisi için kritik olduğunu belirtti. “Öncelikle ateşkes sağlanmalı, silahlar susmalı. Bundan sonra Ukrayna halkı seçim süreciyle geleceğini belirleyebilir” dedi.
ÜÇLÜ ZİRVE İHTİMALİ GÜNDEMDE
Trump, görüşmenin ardından Putin ile telefonla temas kuracağını açıkladı. “Bir ya da iki hafta içinde sonuç alıp alamayacağımızı göreceğiz” diyen Trump, Zelenski ve Putin’in savaşı bitirme yönünde istekli olduğunu vurguladı. Trump, “Başlangıçta bu çatışmayı bitirmenin kolay olacağını düşünmüştüm ama süreç sandığımızdan daha zor ilerliyor. Kalıcı barış için Ukrayna ile birlikte hareket edeceğiz” ifadesini kullandı.
Zelenskiy de olası üçlü görüşmeye hazır olduklarını belirtti. Ukrayna lideri, Trump’ın süreci doğrudan yürütmesinin önemli olduğunu vurgulayarak, Moskova ile yapılacak olası temasların barış yolunu açabileceğini söyledi.
NATO VE AB’NİN BEKLENTİLERİ
NATO ve Avrupa Birliği liderleri, Washington’daki temasları yeni bir dönüm noktası olarak değerlendiriyor. NATO Genel Sekreteri Rutte’nin, “Bu adım oyunun seyrini değiştirebilir” sözleri sürecin önemini ortaya koydu. Von der Leyen’in, “NATO’nun 5. maddesi benzeri güvenlik garantileri üzerinde çalışılması memnuniyet verici” açıklaması da Batı’nın kararlılığını yansıttı.
BARIŞA GİDEN YOLUN KİLİT TAŞI
Beyaz Saray’daki zirve, yalnızca ABD ile Ukrayna arasındaki ilişkiler açısından değil, Avrupa’nın güvenlik mimarisi bakımından da belirleyici görülüyor. Trump’ın Putin ile doğrudan temas planı, savaşın seyrinde kritik bir dönemece girildiğine işaret ediyor. Zelenski’nin “Önce ateşkes, sonra seçim” vurgusu ise Ukrayna halkının geleceğini şekillendirecek sürecin önceliklerini ortaya koyuyor.
