Burjuva sınıfı, üretim araçlarına sahip olan ve ekonomik faaliyetleri sermaye üzerinden yürüten toplumsal kesimi ifade eden bir kavramdır. Tarihsel olarak Avrupa’da Orta Çağ’ın son dönemlerinde ortaya çıkan ve sanayi devrimiyle birlikte güç kazanan bu sınıf, ticaret, sanayi ve finans alanındaki faaliyetleriyle toplumsal yapıda belirleyici rol üstlenmiştir. Burjuvazi kavramı ise bu sınıfın bütününü tanımlamak için kullanılmaktadır.
BURJUVA SINIFI NE DEMEKTİR?
Burjuva sınıfı, üretim araçlarını elinde bulunduran ve gelirini sermaye üzerinden elde eden toplumsal kesim olarak tanımlanır. Fabrika, atölye, şirket ve benzeri işletmelerin sahibi olan kişiler bu sınıf içerisinde yer alır. Kavram, özellikle sanayileşme sürecinde belirginleşmiş ve ekonomik gücü elinde bulunduran kesimi ifade etmek için kullanılmıştır.
Kelime kökeni Fransızca “bourgeoisie” sözcüğüne dayanmaktadır. İlk olarak şehirlerde yaşayan ve ticaretle uğraşan kesimi tanımlamak için kullanılan ifade, zamanla sanayi ve finans alanında güç kazanan sınıfı anlatan bir terime dönüşmüştür.
BURJUVAZİ NEDİR, ÖRNEK VERİLEBİLİR Mİ?
Burjuvazi, burjuva sınıfının tamamını kapsayan bir kavramdır. Özellikle sanayi devrimi sonrasında fabrikatörler, büyük tüccarlar ve sermaye sahipleri burjuvazi içinde değerlendirilmiştir.
Örneğin bir fabrikanın sahibi, büyük ölçekli bir üretim tesisini işleten sanayici ya da geniş bir ticaret ağına sahip şirket yöneticisi burjuvazi sınıfına örnek olarak gösterilebilir. Bu kişiler üretim araçlarının sahibi oldukları için ekonomik sistem içerisinde sermaye üzerinden kazanç elde ederler.
BURJUVA KAVRAMI HANGİ TARİHSEL SÜREÇTE ORTAYA ÇIKTI?
Burjuva kavramı, Avrupa’da feodal düzenin çözülmeye başladığı dönemde şehirleşmenin artmasıyla birlikte ortaya çıkmıştır. Orta Çağ’ın sonlarına doğru ticaretle uğraşan ve kentlerde yaşayan kesim, ekonomik olarak güç kazanmaya başlamıştır. 18. ve 19. yüzyılda gerçekleşen sanayi devrimi ile birlikte burjuvazi daha belirgin bir toplumsal sınıf haline gelmiştir.
Sanayileşme süreci, üretim biçimlerinin değişmesine yol açmış ve sermaye sahiplerinin ekonomik hayattaki etkisini artırmıştır. Bu dönemde burjuvazi, ekonomik faaliyetlerin merkezinde yer almıştır.
BURJUVA’NIN TERSİ NE OLARAK İFADE EDİLİR?
Burjuva kavramının karşıtı olarak genellikle “proletarya” terimi kullanılmaktadır. Proletarya, üretim araçlarına sahip olmayan ve emeği karşılığında ücret alan işçi sınıfını ifade eder. Bu kavram özellikle sanayi devrimi sonrasında belirginleşmiş ve toplumsal sınıflar arasındaki ekonomik ayrımı tanımlamak amacıyla kullanılmıştır.
Burjuvazi sermaye sahiplerini, proletarya ise emek gücüyle çalışan kesimi tanımlayan kavramlar olarak literatürde yer almaktadır.
