Sağlıkçılara göre Covid-19 sonrası bağışıklık sisteminin nasıl etkilendiği kişiden kişiye değişiyor. Hastalığı hafif geçiren bireylerde bağışıklık sistemi genellikle normale dönerken, bazı kişilerde aylar süren etkiler ortaya çıkabiliyor. Bilimsel çalışmalar, Covid-19 sonrası bağışıklık hücrelerinin virüse karşı yanıt üretmeye devam ettiğini ve bu koruyucu etkinin en az birkaç ay sürdüğünü gösteriyor. Bu durum, bağışıklık sisteminin tamamen “çöktüğü” iddialarını zayıflatıyor.
“BAĞIŞIKLIK ZAYIFLIĞI TEK BİR NEDENE BAĞLANAMAZ”
Konuyla alakalı Prof. Dr. Saadettin Kılıçkap, Türkinform’dan Beyza Coşkun’a özel yaptığı açıklamada şu ifadeleri kaydetti:
“Bunu ispat edecek maalesef bir klinik çalışma yok. Üstelik bunu ölçecek bir yöntem de yok. Bağışıklık süreci beslenme, çevresel faktörler, genetik faktörler ve anksiyete ve stres gibi birçok faktörden etkilenebilir. Bu nedenle covid-19 geçirenlerde bağışıklık zayıflamıştır düşüncesi, bahsettiğim çoklu faktörler nedeniyle tek bir duruma atfedilemez. Ancak Covid enfeksiyonunun başta akciğer olmak üzere bazı organlarda kalıcı hasarlara neden olduğu ve bunun da ileriki zaman diliminde hastaların eskiye göre daha fazla etkilenebileceklerini de unutmamak gerekir.”
“UZUN COVİD” GERÇEĞİ
Buna karşın bazı hastalarda “uzun Covid” olarak adlandırılan tablo dikkat çekiyor. Bu durumda kişiler, enfeksiyondan haftalar hatta aylar sonra bile yorgunluk, nefes darlığı ve nörolojik sorunlar yaşayabiliyor. Sağlıkçılara göre bu süreçte bağışıklık sistemi normalden farklı çalışabiliyor ve vücutta kronik bir iltihap hali oluşabiliyor. Araştırmalar, Covid-19 geçirenlerin yüzde 30 ila yüzde 70’inde uzun süreli belirtiler görülebileceğini ortaya koyuyor.
BAĞIŞIKLIK SİSTEMİ BAZEN KENDİ HÜCRELERİNE SALDIRABİLİYOR
Daha çarpıcı bulgulardan biri ise bağışıklık sisteminin bazı durumlarda vücudun kendi hücrelerine zarar verebilmesi. Örneğin yapılan araştırmalarda, bazı Covid-19 hastalarında bağışıklık hücrelerinin sinir hücrelerine saldırdığı ve bu durumun uzun süreli koku kaybına yol açtığı belirlendi. Bu tür “yanlış yönlenmiş” bağışıklık tepkileri, hastalık sonrası bazı kalıcı semptomların nedenini açıklayabilecek önemli ipuçları sunuyor.
YAŞ VE HASTALIĞIN ŞİDDETİ KRİTİK ROL OYNUYOR
Yeni araştırmalar, özellikle ileri yaştaki bireylerde bağışıklık sisteminin Covid-19 sonrası daha farklı tepki verdiğini ortaya koyuyor. Yaşlanan bağışıklık sistemi, aşırı iltihap tepkileri üreterek hem hastalığın ağır geçmesine hem de iyileşme sürecinin uzamasına neden olabiliyor. Ayrıca hastalığın ağır geçirilmesi, bağışıklık sisteminde daha uzun süreli değişikliklere yol açabiliyor.
KALICI ZAYIFLAMA MI, GEÇİCİ DENGESİZLİK Mİ?
Doktorların ortak görüşü, Covid-19’un bağışıklık sistemini kalıcı olarak tamamen zayıflattığı yönünde net bir kanıt olmadığı yönünde. Ancak bazı bireylerde: Bağışıklık sisteminde düzensizlik, uzun süreli iltihap, otoimmün benzeri tepkiler gibi etkiler görülebiliyor. Bu nedenle Covid-19 sonrası yaşanan belirtiler hafife alınmamalı ve özellikle uzun süren şikayetlerde tıbbi destek alınması öneriliyor.
RİSK VAR AMA..
Covid-19, bağışıklık sistemini geçici olarak etkileyebilen bir hastalık olsa da, bu etkinin kalıcı hale gelip gelmeyeceği kişisel faktörlere bağlı. Bilim dünyası bu konuda araştırmalarını sürdürürken, eldeki veriler tek bir kesin sonuçtan ziyade “kişiye bağlı değişkenlik” olduğunu ortaya koyuyor. Sağlıkçılar ise şu noktada birleşiyor: Bağışıklık sistemini desteklemek, düzenli sağlık kontrollerini ihmal etmemek ve uzun süren belirtileri ciddiye almak, Covid sonrası süreçte büyük önem taşıyor.
