Ortopedi ve fizik tedavi uzmanları, son yıllarda duruş bozukluğu şikâyetiyle sağlık kuruluşlarına başvuran çocuk sayısında dikkat çekici bir artış yaşandığını belirtiyor. Özellikle ilkokul ve ortaokul çağındaki çocuklarda kamburluk, öne eğik omuzlar, başın öne doğru durması ve omurga hizasında bozulmalar daha sık görülüyor. Uzmanlar, bu durumun yalnızca estetik bir sorun olmadığını, çocukların kas-iskelet sistemi gelişimini doğrudan etkileyen önemli bir sağlık problemi olduğunu vurguluyor.
“KALICI İZ BIRAKIYOR!”
Beyin ve Sinir Cerrahisi Bölümü Doç. Dr. Mustafa Sakar, Türkinform’a özel yaptığı açıklamada, “Dijital ekran kullanımının artması, fiziksel aktivitenin azalması ve okul çantalarının giderek ağırlaşması başlıca nedenler. Çocuklar uzun saatler boyunca masa başında veya ekran karşısında hareketsiz kalıyor. Gelişim çağında omurga henüz olgunlaşmamış olduğundan bu alışkanlıklar çok daha hızlı ve kalıcı izler bırakıyor” bilgisini paylaştı.
EN BÜYÜK NEDEN EKRAN BAĞIMLILIĞI
Duruş bozukluğunun en önemli nedenlerinden biri olarak teknoloji kullanımındaki artış gösteriliyor. Tablet, telefon ve bilgisayar karşısında saatlerce başı öne eğik şekilde vakit geçirilmesi, boyun ve sırt kaslarını olumsuz etkiliyor. Uzun süre aynı pozisyonda kalınması; Omurga üzerine binen yükü artırıyor, kas dengesini bozuyor, boyun düzleşmesine zemin hazırlıyor, kamburluk riskini yükseltiyor. Uzmanlara göre özellikle ekranın göz hizasının altında bulunması çocukların sürekli öne eğilmesine neden oluyor.
AĞIR OKUL ÇANTALARI DA OMURGAYI ZORLUYOR
Duruş bozukluğuna yol açan nedenlerden biri de ağır okul çantaları. Uzmanlar, okul çantasının çocuğun vücut ağırlığının yüzde 10-15'ini geçmemesi gerektiğini belirtiyor. Tek omuzda taşınan çantalar ise omurganın tek tarafa yüklenmesine neden olarak duruş bozukluklarını hızlandırabiliyor.
HAREKETSİZ YAŞAM EN BÜYÜK RİSKLERDEN BİRİ
Eskiden çocuklar günün büyük bölümünü dışarıda oyun oynayarak geçirirken bugün bu süre büyük ölçüde ekran karşısına taşınmış durumda. Azalan fiziksel aktivite nedeniyle sırt, karın ve bel kasları yeterince güçlenemiyor. Kasların zayıf olması ise omurganın doğru pozisyonda kalmasını zorlaştırıyor. Uzmanlar, çocukların her gün en az bir saat fiziksel aktivite yapmasının omurga sağlığı açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor.
YANLIŞ OTURMA ALIŞKANLIKLARI SORUNU BÜYÜTÜYOR
Evde ders çalışırken ya da okul sıralarında yanlış pozisyonda oturmak da önemli nedenlerden biri. Sürekli öne eğilerek yazı yazmak, bacak bacak üstüne uzun süre oturmak veya sandalyeye kaykılarak oturmak zamanla yanlış postürün alışkanlık haline gelmesine neden oluyor. Çalışma masasının ve sandalyenin çocuğun boyuna uygun olması gerektiği belirtiliyor.
HANGİ BELİRTİLER CİDDİYE ALINMALI?
Uzmanlara göre şu belirtiler göz ardı edilmemeli:
- Omuzlardan birinin diğerinden daha aşağıda olması
- Başın sürekli öne eğik durması
- Kambur görünüm
- Sürekli sırt ve boyun ağrısı
- Uzun süre ayakta dururken çabuk yorulma
- Bel ağrısı
- Yürürken dengesizlik hissi
- Kıyafetlerin vücutta simetrik durmaması
Bu belirtilerin görülmesi halinde ortopedi veya fizik tedavi uzmanına başvurulması öneriliyor.
ERKEN MÜDAHALE BÜYÜK ÖNEM TAŞIYOR
Çocukluk döneminde omurga gelişimi devam ettiği için erken teşhis edilen duruş bozukluklarının büyük bölümü egzersiz, fizik tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle düzeltilebiliyor. İleri vakalarda ise skolyoz gibi omurga eğrilikleri gelişebiliyor ve daha kapsamlı tedavilere ihtiyaç duyulabiliyor. Bu nedenle ailelerin çocuklarının duruşunu düzenli olarak gözlemlemesi büyük önem taşıyor.
AİLELERE ÖNEMLİ GÖREV DÜŞÜYOR
Uzmanlar, çocukların doğru duruş alışkanlığı kazanmasında ailelerin belirleyici rol oynadığını ifade ediyor. Evde ekran süresinin sınırlandırılması, ergonomik çalışma ortamı oluşturulması ve çocukların spor yapmasının teşvik edilmesi öneriliyor. Yüzme, pilates temelli çocuk egzersizleri, jimnastik ve düzenli yürüyüş gibi aktivitelerin omurga kaslarını güçlendirdiği belirtiliyor.
OKULLARDA DA FARKINDALIK ARTIRILMALI
Uzmanlara göre yalnızca ailelerin değil, eğitim kurumlarının da bu konuda bilinçlendirme çalışmaları yapması gerekiyor. Doğru oturma eğitimi, ergonomik sınıf düzenlemeleri ve fiziksel aktivitenin artırılması, çocuklarda duruş bozukluklarının önlenmesinde önemli rol oynuyor.
ERKEN YAŞTA BAŞLAYAN SORUN ÖMÜR BOYU SÜREBİLİR
Çocukluk döneminde ihmal edilen duruş bozuklukları, yetişkinlikte kronik boyun ve bel ağrıları, fıtık, omurga eğrilikleri ve hareket kısıtlılığı gibi ciddi sağlık sorunlarına dönüşebiliyor. Uzmanlar, "Dik durmak sadece estetik değil, sağlıklı büyümenin de temel şartlarından biridir" diyerek aileleri düzenli kontroller ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları konusunda dikkatli olmaya çağırıyor.
