Necmettin Erbakan Üniversitesi bünyesinde yürütülen “Bireysel ve Kolektif Dayanıklılığın Nörofizyolojik Belirteçleri” adlı projede, bireysel ve kolektif dayanıklılığın insan psikolojisi üzerindeki etkileri nörofizyolojik verilerle araştırılıyor.
TÜRKİYE’DE BİR İLK OLARAK DEĞERLENDİRİLİYOR
Türkiye’de ilk kez toplumsal dayanıklılığın nörolojik düzeyde incelendiği belirtilen çalışmada, travma sonrası dayanıklılık süreçlerinin biyobelirteçlerle ortaya konulması hedefleniyor.
“TOPLUMSAL DAYANIKLILIK KORUYUCU BİR ZIRH OLUŞTURUYOR MU?”
Seher Akdeniz, psikolojik dayanıklılığın bireyin travma, stres ve zorlu yaşam olayları karşısındaki toparlanma gücü olduğunu belirterek çalışmada yalnızca özbildirim ölçeklerinin değil somut biyobelirteçlerin de kullanılacağını söyledi.
Akdeniz, insanların kriz anlarında ortak kader duygusuyla birleştiğini ifade ederek, “Toplumsal dayanıklılık beynimizde strese karşı koruyucu bir zırh oluşturuyor mu, bunu nörolojik düzeyde araştırıyoruz” dedi.
Projede binlerce kişiden veri toplandığını belirten Akdeniz, psikolojik dayanıklılık, empati, duygu düzenleme ve stresle başa çıkma gibi alanlarda ölçekler uygulandığını kaydetti.
EEG VE GÖZ TAKİP SİSTEMLERİ KULLANILIYOR
Araştırma kapsamında belirli kriterlere göre seçilen katılımcılar laboratuvar ortamında EEG ve göz takip cihazlarıyla deneylere alınıyor. Elde edilen veriler sinyal işleme yöntemleriyle analiz edilerek dayanıklılığa ilişkin biyobelirteçler belirlenmeye çalışılıyor.
Ayşe Merve Acılar, EEG kayıtlarının temizlenerek işaretlendiğini ve makine öğrenmesi yöntemleriyle analiz edildiğini söyledi.
YAPAY ZEKA DESTEKLİ KARAR SİSTEMLERİ GELİŞTİRİLECEK
Acılar, araştırmanın temel hedeflerinden birinin dayanıklılığa özgü biyobelirteçleri ortaya çıkarmak olduğunu belirterek bu verilerin ileride psikoloji alanında geliştirilecek yapay zekâ destekli karar destek sistemlerinde kullanılabileceğini ifade etti.
Projede kullanılan makine öğrenmesi algoritmalarının klasik istatistik yöntemlerinin ötesine geçerek görünmeyen ilişkileri ortaya çıkarmayı amaçladığı aktarıldı.
