Türkiye’de “Terörsüz Türkiye” sürecinin hukuki ayağını oluşturan Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda 467 oyla kabul edilerek yasalaştı. Yaklaşık 12 saat süren görüşmelerin ardından gerçekleşen oylamada 87 ret, 7 çekimser oy kullanıldı. Meclis’ten geçen düzenleme uluslararası basının da gündemine girdi. Dünya medyası gelişmeyi ağırlıklı olarak “tarihi adım”, “dönüm noktası” ve “somut ilerleme” ifadeleriyle duyururken, bazı yayınlarda yasanın önündeki siyasi ve hukuki belirsizlikler de öne çıkarıldı.
REUTERS: “TARİHİ ADIM AMA ÇÖZÜLMESİ GEREKEN SORULAR VAR"
TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen düzenleme, uluslararası basında Türkiye’nin terör sorununu sona erdirme girişiminin önemli aşamalarından biri olarak değerlendirildi. Reuters, Meclis’ten geçen düzenlemeyi terör örgütü PKK’nın tasfiyesi için hukuki çerçeve oluşturan “tarihi” ve “dönüm noktası” niteliğinde bir adım olarak aktardı.
Haberde, düzenlemenin teröristbaşı Abdullah Öcalan’ın Şubat 2025’teki silah bırakma çağrısından sonra Ankara tarafından atılan en somut adımlardan biri olduğu belirtildi. Reuters, sürecin MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin Ekim 2024’te yaptığı siyasi açılımla başladığını da hatırlattı. Reuters’ın haberinde Kürtlerin siyasi ve kültürel hakları, terörle mücadele mevzuatının geleceği ve Abdullah Öcalan’ın statüsü gibi başlıkların ise henüz netlik kazanmadığı vurgulandı.
NEW YORK TIMES: “POTANSİYEL OLARAK ÖNEMLİ BİR ADIM”
New York Times, TBMM’den geçen düzenlemeyi Türkiye’deki sürecin hukuki zemine taşınması açısından önemli bir gelişme olarak ele aldı. New York Times, Türkiye’nin yeni yasasını “potansiyel olarak önemli bir adım” olarak değerlendirdi. Gazete, düzenlemenin süreci ilk kez kapsamlı bir hukuki çerçeveye taşıdığını yazdı.
Haberde yasanın genel af niteliğinde olmadığına dikkat çekildi. Cinayet gibi ağır suçlardan hüküm giyenlerin ve belirli ağır suçlar bakımından soruşturma yürütülen kişilerin düzenlemenin dışında tutulduğu aktarıldı. Gazete ayrıca Türkiye’de sürece yönelik milliyetçi muhalefetin tepkilerini ve Müsavat Dervişoğlu’nun yasaya ilişkin “ihanet” ve “Terör bitmiyor” ifadelerini de gündeme taşıdı.
WASHINGTON POST: "TÜRKİYE SINIRLARINI AŞAN ETKİ"
Washington Post, düzenlemenin Türkiye’nin yanı sıra Irak ve Suriye’deki dengeler üzerinde de etkili olabileceğine dikkat çekti. Washington Post, TBMM’deki oylamayı ve düzenlemenin uygulanma şartlarını öne çıkardı. Gazete, yasanın PKK’nın tamamen silah bıraktığının doğrulanmasının ardından uygulanacağını aktardı.
Haberde düzenlemenin Türkiye-Irak ilişkilerine etkisi ile Suriye’de PKK ile bağlantılı olduğu değerlendirilen yapıların Şam yönetimiyle entegrasyonu ihtimali de ele alındı. Gazete ayrıca sürecin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın siyasi geleceği açısından doğurabileceği sonuçlara ilişkin değerlendirmelere yer verdi.
FINANCIAL TIMES: “TARİHİ NİTELİKTE YASA”
Financial Times, Meclis’ten geçen düzenlemeyi 40 yılı aşkın çatışmayı sona erdirme girişiminde “tarihi” bir adım olarak değerlendirdi. Financial Times, yasayı “tarihi nitelikte yasa” olarak duyurdu. Gazete, düzenlemenin uzun süredir devam eden çatışmayı sona erdirme girişimine hukuki zemin sağladığını belirtti.
FT, belirli şartları karşılayan PKK mensuplarına yönelik hukuki mekanizmaların yanı sıra düzenlemenin Türkiye’nin bölgesel rolü açısından yaratabileceği sonuçları da ele aldı. Gazeteye göre sürecin ilerlemesi, Ankara’nın Orta Doğu’daki istikrar başlıklarına daha fazla odaklanmasının önünü açabilir. FT ayrıca sürecin iç siyasette Erdoğan açısından doğurabileceği sonuçlara da dikkat çekti.
KATHIMERINI: "BÖLGESEL DENGELERİN ROTASI DEĞİŞEBİLİR"
Yunanistan merkezli Kathimerini, yasanın Türkiye’nin komşularıyla ilişkilerine ve bölgesel dengelere olası etkilerini mercek altına aldı. Kathimerini, düzenlemeyi “af benzeri yasa” ifadesiyle okuyucularına duyurdu. Gazete, yasanın uygulanmasının PKK’nın tamamen silahsızlandığının Türkiye tarafından doğrulanması şartına bağlı olduğunu vurguladı.
Haberde özellikle Türkiye-Irak ilişkileri ile Suriye’deki gelişmeler öne çıkarıldı. PKK ile bağlantılı olduğu değerlendirilen yapıların Şam yönetimiyle bütünleşme ihtimali de gazetenin değerlendirmeleri arasında yer aldı. Kathimerini ayrıca teröristbaşı Abdullah Öcalan’ın serbest bırakılmasına ilişkin düzenlemede herhangi bir hüküm bulunmadığını aktardı.
AL JAZEERA: "SİLAHSIZLANMADAN TOPLUMA DÖNÜŞ"
Al Jazeera, düzenlemenin silah bırakacak örgüt mensuplarının topluma yeniden kazandırılmasına yönelik hukuki mekanizmalarına odaklandı. Al Jazeera, TBMM’de kabul edilen yasayı PKK mensuplarının silah bırakmasının ardından topluma yeniden kazandırılmasına yönelik hukuki mekanizma üzerinden ele aldı.
Yayın, düzenlemenin Türkiye’nin 40 yılı aşkın süredir devam eden çatışmayı sona erdirme girişiminde önemli bir aşama olduğunu aktardı. Haberde, Meclis’teki oylamanın sürecin sonu değil, silahsızlanmanın uygulanması ve sonrasında ortaya çıkacak siyasi sonuçların yönetileceği yeni bir dönemin başlangıcı olduğu çerçevesi öne çıktı.
FRANCE 24: "GÖZLER ÖCALAN’IN GELECEĞİNDE"
France 24, düzenlemenin ardından sürecin en kritik belirsizliklerinden biri olarak terör örgütü PKK'nın elebaşı Abdullah Öcalan’ın geleceğini öne çıkardı.
France 24, yasayı “Kürt PKK militanlarının topluma yeniden kazandırılmasına yönelik tarihi yasa” başlığıyla duyurdu. Haberde, teröristbaşı Abdullah Öcalan’ın Şubat 2025’te yaptığı silah bırakma çağrısının süreçteki rolü hatırlatılırken, yeni yasanın Öcalan’ın geleceğine ilişkin doğrudan bir hüküm içermediği belirtildi.
France 24 ayrıca düzenlemenin Türkiye’deki siyasi dengeler üzerindeki olası etkilerine dikkat çekti.
LE MONDE: "40 YILLIK ÇATIŞMANIN ARDINDAN EŞİTLİK TARTIŞMASI"
Le Monde, Meclis’teki oylamayı yalnızca silahsızlanma değil, Kürt meselesinin geleceği açısından da değerlendirdi. Fransız gazetesi Le Monde, düzenlemeyi Türkiye’deki uzun çatışma sürecinin tarihsel arka planı üzerinden ele aldı.
Gazete, yasanın yalnızca PKK mensuplarının hukuki durumuna ilişkin olmadığını, Türkiye’de Kürtlerin siyasi ve kültürel haklarıyla ilgili tartışmaların da sürecin önemli başlıklarından biri olduğunu aktardı. Le Monde, DEM Parti Milletvekili Ceylan Akça’nın oylamanın ardından süreci “mutlak, gerçek ve sahici eşitliğe doğru uzun bir yürüyüşün ilk adımı” sözleriyle değerlendirmesine de yer verdi.
XINHUA: “DÖNÜM NOKTASI NİTELİĞİNDE HUKUKİ ÇERÇEVE”
Çin haber ajansı Xinhua, yasayı PKK’nın silahsızlandırılması için “dönüm noktası niteliğinde hukuki çerçeve” olarak duyurdu. Xinhua, TBMM’de kabul edilen düzenlemenin PKK’nın silahsızlandırılması için hukuki zemin oluşturduğunu bildirdi. Ajans, düzenlemenin genel af anlamına gelmediğini vurgularken, belirli şartları karşılayan ve ağır suçlara karışmamış örgüt mensuplarına yönelik hukuki mekanizmalara dikkat çekti. Yasanın uygulanmasının ise PKK’nın tamamen silahsızlandığının devlet tarafından doğrulanmasına bağlı olduğu aktarıldı.
INDIA TODAY: "ETKİ IRAK VE SURİYE’YE UZANABİLİR"
India Today, Türkiye’deki gelişmenin Irak ve Suriye’deki dengelere yansıyabileceği değerlendirmesine yer verdi. Hindistan merkezli India Today, düzenlemeyi “koşullu af” çerçevesinde ele aldı. Yayın, yasanın yürürlüğe girmesini PKK’nın tamamen silahsızlandığının devlet tarafından doğrulanması şartına bağlayan mekanizmayı öne çıkardı. Haberde Türkiye-Irak ilişkileri ile Suriye’deki gelişmelerin yanı sıra sürecin Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın siyasi geleceği açısından doğurabileceği sonuçlar da değerlendirildi.
YNET: "GÖZLER ERDOĞAN’IN SİYASİ GELECEĞİNDE"
İsrail merkezli Ynet, yasanın siyasi sonuçlarını Erdoğan’ın geleceği ve DEM Parti ile ilişkiler üzerinden değerlendirdi. Ynet’in haberinde Türkiye’nin terörsüzleşme sürecinden ziyade düzenlemenin iç siyasette yaratabileceği sonuçlar öne çıkarıldı.
Haberde, sürecin Erdoğan’ın DEM Parti’nin desteğini kazanmasına ve siyasi geleceğini güçlendirmesine katkı sağlayabileceği iddiası gündeme getirildi. Ynet, böylece Meclis’te kabul edilen düzenlemeyi “Erdoğan yeniden seçilmek için mi bu adımı attı?” tartışması üzerinden değerlendirdi.
DIE ZEIT: “ŞİMDİYE KADARKİ EN SOMUT ADIM”
Alman gazetesi Die Zeit, düzenlemeyi çatışmanın sona erdirilmesi yolunda “şimdiye kadarki en somut adım” olarak nitelendirdi. Die Zeit, Türkiye’nin terör örgütü PKK’nın silah bırakması ve fesih sürecini hukuki zemine taşıyan düzenlemesini çatışmanın sona erdirilmesi açısından önemli bir aşama olarak değerlendirdi.
Gazete, yasanın uygulanmasının PKK’nın feshedildiğinin ve silahların teslim edildiğinin güvenlik makamlarınca doğrulanmasına bağlı olduğunu aktardı. Bununla birlikte örgüt yönetiminin yasaya yönelik “ciddi hatalar ve eksiklikler” eleştirisinin de haberin bir parçası olduğu görüldü.
AL ARABIYA: “TERÖRSÜZ TÜRKİYE HEDEFİNE BÜYÜK ADIM"
Al Arabiya, TBMM’de kabul edilen düzenlemeyi Türkiye’nin “Terörsüz Türkiye” hedefi doğrultusunda büyük bir adım olarak duyurdu. Suudi Arabistan merkezli Al Arabiya, TBMM’nin PKK’nın fesih sürecine hukuki çerçeve getiren yasayı kabul etmesini, uzun yıllardır devam eden çatışmayı sona erdirme yolunda “büyük bir adım” olarak aktardı. Yayın, 467 milletvekilinin desteğiyle kabul edilen düzenlemenin silah bırakacak bazı örgüt mensuplarının sivil hayata dönmesinin önünü açtığını bildirdi.
Al Arabiya, yasanın genel af olmadığını ve belirli şartları karşılayan PKK mensuplarına yönelik hukuki mekanizmalar içerdiğini vurguladı. Haberde Ankara’nın hedefi de “Terörsüz Türkiye” olarak öne çıkarıldı.
DÜNYA BASININDA ORTAK MESAJ: YASA SON DEĞİL, YENİ AŞAMANIN BAŞLANGICI
Türkiye’de kabul edilen düzenleme, farklı ülkelerin basınında “tarihi adım”, “dönüm noktası” ve “somut ilerleme” ifadeleriyle gündeme taşındı. Uluslararası basının haberlerinde ortaklaşan çerçeve ise Meclis’ten geçen düzenlemenin sürecin tamamlandığı anlamına gelmediği yönünde oldu.
Silahların teslim edilmesi, PKK’nın fesih sürecinin doğrulanması, örgüt mensuplarının hukuki statüsü, Abdullah Öcalan’ın geleceği, Kürtlerin siyasi ve kültürel hakları ile Irak ve Suriye’deki gelişmeler, bundan sonraki dönemin öne çıkan başlıkları arasında gösterildi. Böylece TBMM’deki tarihi oylama yalnızca Türkiye’nin iç gündeminde değil, bölgesel dengeler ve Ankara’nın dış politika hedefleri açısından da dünya basınının yakın takibine girdi.
