ABD'nin deniz ablukasını kaldırmaması üzerine İran Silahlı Kuvvetleri'nin boğaz üzerindeki kontrolü geri aldığını ilan etmesi, uluslararası arenada gerilimi tırmandırdı. Washington yönetimi, ateşkes süresinin dolmasına saatler kala askeri ve istihbarat kanadıyla durum değerlendirmesi yaparak yeni bir yol haritası belirlemeye çalışıyor. Görüşmelerin tıkandığı bu süreçte, dünya genelinde enerji hatları ve güvenlik açısından alarm zilleri çalıyor.
DURUM ODASI'NDA KRİTİK "HÜRMÜZ" ZİRVESİ
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'ndaki son gelişmelerin ardından Beyaz Saray'da kapsamlı bir güvenlik zirvesi gerçekleştirdi. Axios kaynaklarına göre "Durum Odası"nda düzenlenen toplantıya Başkan Yardımcısı JD Vance, Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Hazine Bakanı Scott Bessent katıldı. Toplantıda Başkan Trump'a, Özel Kalem Susie Wiles, Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, CIA Direktörü John Ratcliffe ve Genelkurmay Başkanı Dan Caine eşlik etti. Beyaz Saray'dan toplantının içeriğine dair resmi bir açıklama gelmezken, heyetin bölgedeki askeri hareketliliği ve olası diplomatik hamleleri detaylıca masaya yatırdığı öğrenildi.
İRAN'DAN SÜRPRİZ HAMLE: KONTROL YENİDEN TAHRAN'DA
İran Silahlı Kuvvetleri'ne bağlı Hatemül Enbiya Merkez Karargahı, deniz ablukasının devam etmesi nedeniyle Hürmüz Boğazı'nın kontrolünün "önceki haline" geri döndüğünü duyurdu. Yayınlanan bildiride, Tahran'ın 8 Nisan'daki uzlaşma doğrultusunda iyi niyet göstererek sivil gemilerin kontrollü geçişine izin verdiği hatırlatıldı. Ancak ABD'nin taahhütlerine sadık kalmayarak deniz ablukasını sürdürmesi üzerine, İran'ın bölgedeki stratejik su yolunu kendi inisiyatifiyle denetlemeye başladığı ifade edildi. Bu hamle, Tahran'ın bölgedeki askeri ve idari hakimiyetini yeniden tesis ettiği anlamına geliyor.
DİPLOMASİDE SON 72 SAAT: ATEŞKES KIRILMA NOKTASINDA
İran ve ABD arasında 8 Nisan'da başlayan iki haftalık geçici ateşkes, sona ermesine 3 gün kala oldukça kırılgan bir evrede bulunuyor. Taraflar arasındaki müzakereler bir tıkanma noktasına gelmiş durumda ve yeni bir görüşme takvimi henüz açıklanmadı. Hatemül Enbiya Karargahı'nın açıklamaları, diplomasinin başarısız olması durumunda İran'ın boğazı kendi kurallarıyla yönetme niyetinde olduğunu ortaya koyuyor. Önümüzdeki 72 saat, hem diplomatik çözüm kanallarının yeniden açılması hem de bölgedeki askeri risklerin kontrol altına alınması adına kritik bir dönemeç niteliği taşıyor.
KÜRESEL ENERJİ HATLARINDA GERİLİM ALARMI
Hürmüz Boğazı'ndaki kontrol belirsizliği, küresel enerji piyasalarında ve bölgesel güvenlik dengelerinde endişeleri beraberinde getiriyor. Dünyanın en önemli petrol geçiş güzergahlarından biri olan boğazın statüsünün belirsizleşmesi, uluslararası aktörleri tetikte bekletiyor. ABD'nin deniz ablukasındaki ısrarı ve İran'ın egemenlik iddiasını yinelemesi, enerji sevkiyatının kesintiye uğrama riskini artırıyor. Beyaz Saray'daki acil durum toplantısı, tarafların ateşkesin bitiminden sonraki süreç için hem caydırıcı hem de stratejik hazırlıklar yaptığının en somut göstergesi olarak değerlendiriliyor.
