İcra takibi, bir kişinin veya kurumun kendisine olan borcu ödememesi durumunda alacaklının alacağını icra yoluyla tahsil etmeye çalıştığı hukuki süreçtir.
Takibin nasıl yapılacağı, alacağın niteliğine ve elde bulunan belgelere göre değişebilir. Mahkeme kararı bulunup bulunmamasına göre ilamlı veya ilamsız icra takibi gündeme gelebilir.
İCRA TAKİBİ NASIL BAŞLATILIR?
İcra takibi başlatmak isteyen alacaklının öncelikle alacağının niteliğini ve uygulanacak takip yolunu belirlemesi gerekir.
Başvuru sırasında genel olarak şu bilgilerin hazırlanması gerekir:
- Alacaklının adı, soyadı veya şirket unvanı
- Borçlunun adı, soyadı veya şirket bilgileri
- Borçlunun bilinen adresi
- Alacak miktarı
- Varsa faiz ve faiz başlangıç tarihi
- Borcun kaynağı
- Varsa sözleşme, fatura, senet, dekont ve benzeri belgeler
Takip talebi yetkili icra müdürlüğüne sunulur ve gerekli harç ve masraflar ödenerek dosya açılır.
İCRA TAKİBİ TÜRLERİ NELERDİR?
İlamsız icra takibi
Mahkeme kararı olmadan para alacağının tahsili amacıyla başlatılabilen takip türlerinden biridir. Fatura, sözleşme veya başka bir belgeye dayanan bazı para alacaklarında kullanılabilir.
Kambiyo senetlerine özgü icra takibi
Çek, bono veya poliçe gibi kambiyo senetlerine dayanan alacaklarda uygulanabilen özel takip yoludur. Bu takip türünde süreler ve itiraz usulleri genel haciz yolundan farklıdır.
İlamlı icra takibi
Mahkeme kararı veya kanunda ilam niteliğinde kabul edilen bir belgeye dayanılarak başlatılan icra takibidir.
İCRA TAKİBİ BAŞLATILDIKTAN SONRA NE OLUR?
Takip dosyası açıldıktan sonra takip türüne uygun şekilde ödeme emri borçluya tebliğ edilir.
Borçlunun ödeme emrine karşı kullanabileceği süre ve itiraz yöntemi, takip türüne göre değişir. Genel haciz yoluyla ilamsız takipte ödeme emrinin tebliğinden itibaren kural olarak 7 günlük itiraz süresi bulunur.
Borçlu süresi içinde itiraz ederse, takip bakımından yeni bir hukuki aşama ortaya çıkar. Alacaklının, alacağın niteliğine ve itirazın durumuna göre ilgili hukuki yollara başvurması gerekebilir.
BORÇLU İTİRAZ ETMEZSE NE OLUR?
Borçlu, ödeme emrine süresi içerisinde itiraz etmez ve borcu da ödemezse, ilgili takip bakımından takip kesinleşebilir.
Bu aşamadan sonra alacaklı, alacağının tahsili için şartları oluşmuşsa haciz işlemi talep edebilir.
Haciz kapsamında kanuni sınırlar içerisinde borçlunun banka hesapları, maaş veya ücret alacakları, araçları, taşınır ve taşınmaz malları gibi malvarlığı unsurları gündeme gelebilir.
İCRA TAKİBİ İÇİN AVUKAT TUTMAK ZORUNLU MU?
Her icra takibinde avukat tutma zorunluluğu bulunmaz. Ancak takip türünün yanlış seçilmesi, faiz hesabının hatalı yapılması, yetki sorunları veya borçlunun itirazı gibi durumlar süreci etkileyebilir.
Özellikle yüksek miktarlı alacaklarda veya senet, çek, kira, ticari alacak gibi özel durumlarda hukuki destek alınması faydalı olabilir.
İCRA TAKİBİ İÇİN HANGİ BELGELER GEREKİR?
Gerekli belgeler takip türüne göre değişmekle birlikte, alacağın dayanağını gösteren belgeler önem taşır.
Örneğin:
- Sözleşme
- Fatura
- Borç senedi
- Çek veya bono
- Banka dekontu
- Mahkeme kararı
- Yazılı borç ikrarı
gibi belgeler somut olayın niteliğine göre kullanılabilir.
Her icra takibinde mutlaka tek bir belge bulunması gerektiği söylenemez. Önemli olan alacağın hukuki dayanağı ve seçilecek takip yoludur.
İCRA TAKİBİ KISACA NASIL İŞLER?
Alacak doğar → takip türü belirlenir → icra dosyası açılır → ödeme emri gönderilir → borçlu ödeme yapar veya itiraz eder → şartları oluşursa takip kesinleşir → haciz talep edilir → tahsilat gerçekleştirilir.
