ABD yönetimi, İran’ın füze kapasitesinin büyük oranda yok edildiğini iddia ederken, CIA’in hazırladığı analiz bunun aksini ortaya koyuyor. Yeni rapora göre İran hâlâ savaş öncesi füze stokunun yüzde 70’ini koruyabiliyor. Ayrıca mobil füze rampalarının da yüzde 75’inin işlevsel olduğu belirtiliyor. Uzmanlar ve üst düzey istihbarat yetkilileri, bu durumun bölgedeki güvenlik dengelerini nasıl etkileyebileceğini değerlendiriyor.
TRUMP YÜZDE 18 DEMİŞTİ
Washington kaynaklı resmi açıklamalar ile istihbarat raporları arasındaki farklılık nedeniyle İran’ın askeri kapasitesi uluslararası tartışmaların odağında yer aldı. Önceki süreçte ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın füze güçlerinin büyük ölçüde imha edildiğini ve sadece yüzde 18-19’la sınırlı kaldığını ifade ederek, İran’ın askeri kapasitesine dair karamsar bir tablo çizdi.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’ın geleneksel konvansiyonel füze ve İHA ağı inşa etme amacını büyük ölçüde engellediklerini savundu. Rubio, İran’ın bu savunma kalkanının nükleer programını rahatça ilerletmeyi sağlayacak altyapıyı oluşturmayı hedeflediğini, ancak operasyonlarla bu sistemlerin büyük oranda yok edildiğini dile getirdi.
FÜZE STOKUNUN YÜZDE 70'İ HALA AKTİF
Ancak sahadan gelen farklı veriler, ABD yönetiminin açıklamalarını sorgulanır hale getirdi. Özellikle ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı (CIA) tarafından hazırlanan analiz, İran’ın savaş öncesi füze stokunun yaklaşık yüzde 70’ini hâlâ elinde bulundurduğunu ortaya koydu. CIA raporuna göre İran, füze depolarını yeniden aktifleştirmiş, hasar gören sistemlerini onarmış ve yeni füze üretimi gerçekleştirmeye devam ediyor.
Ayrıca, mobil füze rampalarına dair veriler dikkat çekici. Rapor, savaş öncesinde İran’ın sahip olduğu mobil rampaların yaklaşık yüzde 75’inin korunarak operasyona hazır durumda olduğunu vurguluyor. Mobil sistemlerin sabit üslerden farklı olarak hızlı hareket etme kabiliyeti, İran’a hava saldırılarına karşı savunmada önemli avantaj sağlıyor.
SÖYLEM GERÇEKLERLE ÖRTÜŞMÜYOR
İran Araştırmaları Merkezi (İRAM) Başkanı Dr. Serhan Afacan, CIA raporundaki verileri doğrulayarak İran’ın füze stokunun yüzde 70’ini koruduğunu kabul ediyor. Afacan, ABD yönetiminin yaklaşık yüzde 18 kapasite kaldığı yönündeki söylemin, sahadaki gerçekler ile örtüşmediğini belirtiyor. Uzman, İran’ın tüm füzelerini etkin kullanmayacağını ve stoktaki sistemler arasında kabiliyet farklılıkları bulunduğunu ekliyor.
CIA’nın değerlendirmesi, ayrıca İran ekonomisinin ABD’nin ablukasına karşı en az 3-4 ay dayanacak kapasitede olduğunu belirtiyor. Ancak Dr. Afacan, ekonomik ablukaya dayanıklılık süresine dair bu tahmini gerçekçi bulmadığını, İran’ın mağduriyetler yaşadığını ifade etti.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ise yaptırımların ekonomik baskı yaptığı görüşünde. Bakan, İran’ın petrol ihracatındaki düşüş nedeniyle günlük yaklaşık 170 milyon dolar gelir kaybı yaşadığını ve Hark Adası’nda petrol depolama kapasitesinin hızla dolduğunu açıkladı. Buna karşılık İran’ın alternatif yöntemlerle, tankerlerde petrol stoklayarak ve kara yolları üzerinden kaçak ticaret yaparak ekonomik baskıyı hafifletmeye çalıştığı belirtiliyor.
