İstanbul'da nüfus artışı ve yıllardır süren plansız kentleşme, bu kez mezarlıklarda ciddi bir yer sorununu gündeme taşıdı. Kent merkezindeki tarihi mezarlıkların büyük bölümünde doluluk oranı yüzde 90'ın üzerine çıkarken, yeni defin işlemleri ağırlıklı olarak Kilyos, Çanta, Silivri ve Çekmeköy gibi şehir merkezine uzak mezarlıklarda gerçekleştiriliyor. Bu durum hem cenaze yakınlarını hem de kabir ziyareti yapmak isteyen vatandaşları zor durumda bırakırken, merkezi bölgelerde kalan sınırlı sayıdaki mezar yerinin fiyatı ise yüz binlerce lirayı buluyor.
MERKEZİ MEZARLIKLARDA YER KALMADI
İstanbul Büyükşehir Belediyesi Mezarlıklar Dairesi Başkanlığı'nın uyguladığı sistem kapsamında, şehir merkezindeki tarihi mezarlıklarda yeni defin yapılabilecek alanların büyük ölçüde tükendiği belirtiliyor.
Bu nedenle yeni cenazeler Avrupa Yakası'nda Kilyos, Silivri Çanta, Anadolu Yakası'nda ise Çekmeköy, Pendik Yeni, Tuzla Şifa ve Kısırkaya gibi yeni oluşturulan mezarlıklara yönlendiriliyor.
Özellikle bayram ve özel günlerde yakınlarının mezarını ziyaret etmek isteyen aileler, kilometrelerce yol gitmek zorunda kalıyor.
VATANDAŞ ÇAREYİ MEMLEKETİNE DEFİNDE BULUYOR
Türkiye Gazetesi'nde yer alan habere göre, şehir merkezine uzak mezarlıkların oluşturduğu ulaşım sorunu, birçok aileyi farklı çözümlere yöneltti.
İBB'nin cenazenin yıkanması, kefenlenmesi, tabut temini ve memlekete nakil hizmetlerini ücretsiz sunması nedeniyle çok sayıda vatandaş yakınlarını doğdukları şehirlerde toprağa vermeyi tercih ediyor.
Aileler, "İstanbul'un bir ucunda yalnız kalacağına, ata toprağında huzur içinde yatsın" düşüncesiyle memleket definine yöneldiklerini ifade ediyor.
BU MEZARLIKLARDA YER KALMADI
İstanbul'da doluluk oranı nedeniyle yeni defin yapılamayan mezarlıklar arasında şu alanlar öne çıkıyor:
- Aşiyan Mezarlığı
- Edirnekapı Mezarlığı
- Eyüpsultan Mezarlığı
- Karacaahmet Mezarlığı
- Nakkaştepe Mezarlığı
- Zincirlikuyu Mezarlığı
- Avcılar Merkez Mezarlığı
Bunun yanı sıra Çekmeköy, Hekimbaşı, Ayazağa, Bahçeköy, Göktürk, Kemerburgaz, Kurtköy, Gürpınar ve Büyükçekmece Yeni Mezarlıkları'nın da doluluk sınırına yaklaştığı belirtiliyor.
MERKEZDE MEZAR YERİ YÜZ BİNLERCE LİRAYA ULAŞTI
Merkezi mezarlıklarda boş yer bulunması ise artık oldukça güç hale gelirken, mevcut alanların maliyeti de dikkat çekiyor.
2026 yılı tarifesine göre Zincirlikuyu, Karacaahmet, Aşiyan ve Ulus gibi 1. Grup mezarlıklarda hayattayken mezar yeri satın almak isteyenlerin ödemesi gereken resmi bedel 334 bin 896 liraya kadar yükselmiş durumda.
Bu rakamlar, mezar yeri konusundaki ekonomik yükü de gözler önüne seriyor.
UZMAN: RANT ODAKLI KENTLEŞME BUGÜNKÜ TABLOYU OLUŞTURDU
Şehir Planlayıcısı ve Kentsel Strateji Uzmanı Ramazan Kuloğlu, yaşanan sorunun temelinde yıllardır devam eden plansız kentleşmenin bulunduğunu belirtiyor.
Kuloğlu'na göre kent merkezlerinde yüksek arsa ve konut değerleri nedeniyle mezarlık alanı olarak ayrılabilecek kamu arazileri zaman içinde yapılaşmaya açıldı.
Artan arazi maliyetlerinin belediyelerin yeni mezarlık alanı oluşturmasını zorlaştırdığına dikkat çeken Kuloğlu, büyükşehirlerde mezarlık krizinin önümüzdeki yıllarda daha da büyüyebileceği uyarısında bulundu.
SORUN SADECE İSTANBUL'DA DEĞİL
Benzer tablo Türkiye'nin diğer büyükşehirlerinde de yaşanıyor.
İzmir'de kent merkezindeki yaklaşık 30 mezarlığın tamamen dolduğu belirtilirken, belediye yeni defin alanları oluşturmaya çalışıyor. Kentte aile mezarlığı ücretleri 2026 itibarıyla 200 bin liraya kadar yükseldi.
Ankara'da ise Karşıyaka, Gölbaşı ve Cebeci gibi merkezi mezarlıklarda aile kabristanı için kişi başına talep edilen bedelin 75 bin liraya ulaştığı ifade ediliyor.
Uzmanlar, nüfus artışı ve kentleşme hızının devam etmesi halinde mezarlık alanlarının planlı şekilde artırılmaması durumunda benzer sorunların daha fazla şehirde yaşanabileceğine dikkat çekiyor.
