Milli Mücadele'nin başladığı şehir olarak tarih sahnesindeki yerini alan Samsun, 101 yıl önce Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kendisine layık görülen İstiklal Madalyasına nihayet kavuşuyor. 1924’te verilen karar bugüne dek uygulamaya geçmemişti. Şimdi ise hem arşivlerde bulunan belgeler hem de yerel yöneticilerin girişimleri sayesinde bu hak teslim ediliyor.
Samsun Mavnacılar Loncası, 1919’un çalkantılı günlerinde İstanbul’dan Anadolu’ya silah ve cephane taşımada büyük bir rol üstlenmiş, deniz üzerinden sürdürülen bu lojistik faaliyetlerle milli direnişe destek olmuştu. Bu özverili katkı, TBMM tarafından Trabzon ve İnebolu ile birlikte madalya verilerek ödüllendirilmişti. Ancak o tarihten sonra Samsun’a fiilen bir madalya teslim edilmemişti.
BİR ASRI AŞAN VEFA
Cumhuriyet’in 100. yılı anısına düzenlenen etkinlikler kapsamında Samsun Valiliği ve Devlet Arşivleri Başkanlığı iş birliğiyle yürütülen bir sergi çalışması sırasında, 11 Şubat 1924 tarihli Meclis kararına dair tutanaklara ulaşıldı. Bu belgeler ışığında harekete geçen Samsun Valisi Orhan Tavlı, konuyu Milli Savunma Bakanlığına taşıdı. AK Parti Samsun Milletvekili ve TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Mehmet Muş’un girişimleriyle süreç hızlandı ve Samsun’un hak ettiği madalya için resmi adım atıldı.
MADALYA TÖRENLE TESLİM EDİLECEK
Yapılan açıklamalara göre, Samsun’a verilecek İstiklal Madalyası ve berat, önümüzdeki günlerde düzenlenecek özel bir törenle kente teslim edilecek. Madalya, Samsun Valiliği tarafından korunacak ve kamuya açık şekilde sergilenecek.
Milletvekili Mehmet Muş, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, “Samsun 101 yıldır bu onuru bekliyor. O gün verilen mücadeleye bir teşekkür, bir vefa olarak bu madalya bugün şehre fiziki olarak teslim edilecek,” dedi.
Muş ayrıca, Mavnacılar Loncası’nın Kurtuluş Savaşı sürecindeki fedakârlığına dikkat çekerek şunları söyledi:
“Denizden cephane taşımak kolay bir iş değil. O günün koşullarında, büyük bir cesaret örneği göstererek bu işi yapan mavnacılar, ülkenin bağımsızlığına doğrudan katkıda bulundular. TBMM’nin bu fedakârlığı takdir edip madalya kararı alması çok kıymetliydi. Bugün de bu hakkın teslim edilmesi, tarihe ve ecdada duyulan saygının bir göstergesidir.”
TARİHİN UNUTULMAYAN TANIKLARI
Samsun’un Mavnacılar Loncası, o dönemde İstanbul’dan temin edilen mühimmatı Karadeniz üzerinden gizlice Anadolu’ya taşımış, işgale karşı hazırlanan cephelerin güçlenmesini sağlamıştı. Yalnızca fiziki değil, sembolik anlamda da büyük bir sorumluluğu üstlenen bu lonca, bugün hâlâ kentin hafızasında saygıyla anılıyor.
