Trakya Üniversitesi (TÜ) Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mehmet Çelik, özellikle çocuklarda gelişme geriliği ve zeka sorunlarının temelinde iyot eksikliğinin yattığını belirtti. '1-7 Haziran İyot Yetersizliği Hastalıklarının Önlenmesi Haftası' kapsamında açıklamalarda bulunan Çelik, iyot eksikliğinin halen ciddi bir halk sağlığı problemi olduğunu söyledi.
“Dünyada önlenebilir zeka geriliğinin en sık nedeni”
Doç. Dr. Çelik, iyotun mikro besinler arasında yer alan, vücut fonksiyonları için hayati bir element olduğunu vurgulayarak şunları söyledi:
“İyot eksikliği, özellikle çocuklarda büyüme ve gelişme geriliğine, gebelerde ise düşük ve fetal ölümlere yol açmaktadır. Ancak en önemlisi, dünyada önlenebilir zeka geriliğinin en sık nedeni iyot eksikliğidir.”
Ciddi iyot yetersizliklerinde çocuklarda IQ düşüklüğü yaşanabildiğini belirten Çelik, gebelik ve emzirme dönemlerinde iyot ihtiyacının daha da arttığına dikkat çekti.
Gebelikte Hekim Kontrolünde Takviye Şart
İyotun besinlerle yeterli alınmadığı durumlarda, özellikle gebelik sürecinde takviye edilmesinin önemine değinen Çelik:
“Anne karnındaki fetüs, iyot açısından tamamen anneye bağımlıdır. Dünya Sağlık Örgütü ve Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği, gebelik ve emzirme döneminde hekim kontrolünde iyot takviyesi öneriyor.” ifadelerini kullandı.
Türkiye’de Guatrla Mücadelede Büyük Başarı
Türkiye’de 1999 yılında yapılan bir araştırmaya göre, okul çağı çocuklarında guatr görülme oranı %38’lere kadar çıkıyordu. Bu oranın başlıca nedeni iyot eksikliği olarak belirlendi.
2000’li yılların başında başlatılan iyotlu tuz kullanımı, bu tablonun değişmesini sağladı. Çelik, "İyot profilaksisi sayesinde guatr vakalarında ciddi bir azalma sağlandı." dedi.
“İyot, iki ucu keskin bir bıçak”
İyot eksikliğinin olduğu kadar fazla alınmasının da sağlık sorunlarına neden olabileceğini vurgulayan Çelik, şunları kaydetti:
“İyot, hekim önerisi olmadan kullanılmamalı. Fazla iyot alımı da tiroit üzerinde olumsuz etkilere yol açabilir. Bu nedenle her bireyin iyot ihtiyacı farklıdır ve hekim gözetiminde değerlendirilmeli.”
İyot Hangi Besinlerde Bulunur?
Çelik, iyotun doğal yollarla alınabileceği başlıca gıdaları şöyle sıraladı:
– Kabuklu deniz ürünleri
– Balık
– Süt ve süt ürünleri
– Tavuk
– Yumurta
