Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) yasasının yürürlüğe girmesiyle birlikte milyonlarca vatandaş emeklilik hakkına kavuşurken, 8 Eylül 1999 tarihinden sonra işe girenler için süreç sancılı bir bekleyişe dönüştü. Sadece bir gün veya birkaç ay farkla 17 yıla varan geç emeklilik süreleriyle karşılaşan çalışanlar, adalet talebiyle "kademeli emeklilik" sisteminin getirilmesini istiyor. Özellikle 2000-2008 yılları arasında Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) girişi bulunanlar, hükümetten gelecek müjdeli bir habere kilitlenmiş durumda. Ancak Ankara'dan gelen son kulis bilgileri ve resmi açıklamalar, tablonun netleşmesini sağladı.
BAKAN IŞIKHAN KADEMELİ EMEKLİLİK HAKKINDA NE DEDİ?
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, konuyla ilgili spekülasyonlara son noktayı koyan önemli açıklamalarda bulundu. 13 Ocak Pazartesi günü katıldığı bir televizyon programında soruları yanıtlayan Bakan Işıkhan, mevcut emeklilik sisteminde herhangi bir değişiklik planlamadıklarını vurguladı. Bakan Işıkhan, "Emeklilik sisteminde bir değişiklik planlamıyoruz. Emekli olabilmek için gereken prim ve yıl şartları devam edecek" ifadelerini kullanarak, şu an için yaş veya prim gün sayısında bir esneme olmayacağının sinyalini verdi.
2000 SONRASI KADEMELİ EMEKLİLİK GELECEK Mİ?
Milyonlarca çalışanın merakla beklediği "Kademeli emeklilik gelecek mi?" sorusu, Bakan Işıkhan'ın "mağduriyet" vurgusuyla yanıt buldu. Işıkhan, EYT sonrası oluşan durumla ilgili olarak, "Burada asla bir mağduriyet söz konusu değildir. Mağduriyetle ön plana çıkmak bence sağlıklı bir tarz değildir" değerlendirmesinde bulundu. Bakanlık olarak önceliklerinin aktüeryal dengeyi sağlamak, emekli aylıklarını düzenli ödemek ve sağlık hizmetlerini sürdürülebilir kılmak olduğunu belirten Işıkhan, şu an için gündemlerinde yeni bir erken emeklilik çalışması bulunmadığını net bir dille ifade etti.
KADEMELİ EMEKLİLİK NEDİR, KİMLERİ KAPSIYOR?
Kademeli emeklilik sistemi, sigortalı çalışanların belirli bir yaşa ve prim gün sayısına ulaştıklarında, tam emeklilik yaşını beklemeden kısmi olarak emekli olmalarını sağlayan bir modeldir. Türkiye'de şu an talep edilen sistem ise 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında ilk kez sigortalı olanları kapsamaktadır. Bu gruptaki çalışanlar, EYT düzenlemesini kıl payı kaçırdıkları için kadınlarda 58, erkeklerde ise 60 yaş şartına tabi tutuluyorlar. EMADDER (Emeklilikte Adalet Derneği) gibi sivil toplum kuruluşları, bu yaş şartının kademeli olarak geriye çekilmesini ve prim gününe dayalı daha adil bir geçiş sistemi talep ediyor.
KADEMELİ EMEKLİLİK ŞARTLARI NELERDİR?
Kamuoyunda beklenti yaratan ancak hükümet tarafından henüz yeşil ışık yakılmayan taslak modellere göre, kademeli emeklilik şartları işe giriş tarihine göre değişebiliyor. Beklenen senaryolarda, prim günü dolan ancak yaşı bekleyenler için yaş şartının 58-60 bandından daha aşağı çekilmesi (örneğin 48-50 yaş bandından başlayarak kademeli artış) öngörülüyordu. Ancak Bakan Işıkhan'ın son açıklamaları, mevcut yasalardaki yaş ve prim şartlarının (kadınlar için 58, erkekler için 60 yaş ve 7000-7200 prim günü) korunacağını gösteriyor. Dolayısıyla şu an için yürürlükte olan SGK mevzuatı geçerliliğini korumaktadır.
