Küresel tekstil sektörünün neden olduğu karbon salınımına karşı çevreci bir çözüm, 28 yaşındaki ikiz kardeşler Neeka ve Leila Mashouf tarafından geliştirildi. San Francisco merkezli Rubi adlı girişimleri, karbondioksiti biyolojik olarak parçalanabilir tekstil elyaflarına dönüştüren enzimatik bir sistem sundu.
Küresel ölçekte tekstil sektörü yılda milyarlarca ton karbondioksit salarken, Mashouf kardeşlerin yöntemi, ağaçların doğal fotosentez sürecini taklit eden özel bir enzim dizisiyle bu gazı doğrudan selüloz bazlı liflere dönüştürüyor. Ancak bu dönüşüm doğada değil, kimyasal reaktör ortamında gerçekleşiyor.
2025 Genç Mucitler Ödülü’nü Kazandılar
Mashouf kardeşlerin geliştirdiği teknoloji, Avrupa Patent Ofisi tarafından verilen 2025 Genç Mucitler Ödülü’nün "Geleceğin Şekillendiricileri" kategorisinde ödüle layık görüldü. Rubi’nin geliştirdiği yöntem, geleneksel karbon dönüşüm teknolojilerine kıyasla 10 kat daha az enerji harcıyor ve düşük çevresel etkisiyle öne çıkıyor.
Neeka Mashouf, "İcadımız karbondioksiti selüloz gibi lifli polimerlere dönüştürüyor. Bu da kumaş ve iplik üretiminde sürdürülebilir bir devrim anlamına geliyor," diyerek teknolojilerinin markalara altyapılarını değiştirmeden karbon ayak izlerini azaltma imkânı sunduğunu belirtti.
Bilim Tutkusundan Sürdürülebilirliğe Uzanan Yolculuk
Doğaya olan ilgileri ve erken yaşta bilimsel araştırmalara duydukları tutku, ikizleri Rubi’yi kurmaya itti. Neeka malzeme bilimi ve işletme eğitimi alırken, Leila Harvard’da biyomühendislik üzerine yoğunlaştı. 2021 yılında Rubi’yi kuran kardeşler, üretimin çevreyle uyumlu hale getirilmesi için disiplinler arası bir vizyon benimsedi.
Leila Mashouf, enzimlerin çalışma sistemini “küçük bir Pacman gibi, molekülleri yiyorlar ve biraz farklı bir şeye dönüştürüp geri veriyorlar” sözleriyle özetledi.
Karbon Artık Sorun Değil, Kaynak
Teknolojinin yalnızca moda ile sınırlı kalmayacağına dikkat çeken Mashouf kardeşler, bu çevreci yöntemin ambalaj, ilaç, kozmetik, gıda ve yapı malzemeleri gibi pek çok sektörde kullanılabileceğini vurguladı. Rubi'nin hedefi, teknolojiyi lisanslayarak hızla yaymak ve daha fazla üreticinin sürdürülebilir çözümlere geçmesini sağlamak.
Neeka, “Karbondioksitin zararlı bir atık değil, değerli bir kaynak olabileceğini gösterdik,” diyerek geleceğe umutla baktıklarını belirtti.
