Katar’ın başkenti Doha’nın güneybatısında yer alan El-Udeyd Hava Üssü, sadece bir askeri havaalanı değil, aynı zamanda ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'nın (CENTCOM) bölgedeki beyni konumundadır. Yaklaşık 10 bin Amerikan askerine ev sahipliği yapan bu dev tesis, Afganistan'dan Suriye'ye, Irak'tan Yemen'e kadar geniş bir coğrafyadaki operasyonların sevk ve idare edildiği ana merkezdir. İşte küresel jeopolitiğin bu önemli üssü hakkında merak edilen 8 soru ve yanıtı.
EL-UDEYD ÜSSÜ NEREDE VE NE KADAR BÜYÜKLÜKTEDİR?
Katar'ın başkenti Doha'nın yaklaşık 30 kilometre güneybatısında, çölün ortasında yer alan üs, yaklaşık 24 hektarlık bir alanı kaplamaktadır. Bu büyüklüğüyle ABD'nin Orta Doğu'daki en geniş askeri yerleşkesidir.
ÜSSÜN STRATEJİK ÖNEMİ NEDİR?
Üs, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'nın (CENTCOM) ileri operasyon karargahına ev sahipliği yapar. Kuzeydoğu Afrika'dan Güney Asya'ya kadar uzanan 20 ülkeden sorumlu olan CENTCOM, tüm hava operasyonlarını buradan yönetir.
KAÇ AMERİKAN ASKERİ GÖREV YAPMAKTADIR?
Üste yaklaşık 10 bin ila 11 bin arasında Amerikan askeri personeli görev yapmaktadır. Bu sayı, bölgedeki siyasi gerilimlere ve operasyonel ihtiyaçlara göre zaman zaman değişiklik gösterebilmektedir.
HANGİ TİP HAVA ARAÇLARINA EV SAHİPLİĞİ YAPAR?
El-Udeyd; B-52 gibi uzun menzilli ağır bombardıman uçakları, yakıt ikmal tankerleri, nakliye uçakları ve gelişmiş insansız hava araçları (İHA) dahil olmak üzere yaklaşık 100 hava aracını barındırabilecek kapasitededir.
ÜS KATAR İÇİN NE ANLAM İFADE EDİYOR?
Katar için El-Udeyd, ABD ile olan stratejik ortaklığın en somut sembolüdür. Bölgesel tehditlere karşı bir güvenlik garantisi olarak görülürken, Katar'ın uluslararası diplomasideki ağırlığını da artırmaktadır.
GEÇMİŞTE HANGİ OPERASYONLARDA KULLANILDI?
Afganistan ve Irak işgalleri sırasında ana lojistik merkezi olarak kullanılan üs, son yıllarda terör örgütü DEAŞ ile mücadele operasyonlarının ve Yemen'deki hava harekatlarının yönetim merkezi olmuştur.
ÜSSÜN TEKNİK ALTYAPISI NASILDIR?
Üs, yaklaşık 3,8 kilometrelik iki devasa pisti ile dünyanın en ağır ve en büyük askeri uçaklarının iniş-kalkış yapmasına olanak sağlar. Ayrıca bölgedeki en gelişmiş hava harekat merkezlerinden birine sahiptir.
NEDEN SIK SIK GÜNDEME GELİYOR?
Özellikle ABD-İran gerilimlerinde ve Gazze krizi gibi bölgesel çatışmalarda, ABD'nin müdahale kapasitesini temsil ettiği için gündemden düşmez. Son olarak New York Times'ın askeri tahliye haberleriyle yeniden manşetlere taşınmıştır.
