Danimarka merkezli araştırma kuruluşu Danwatch ve Alman haber dergisi Der Spiegel’in ortak haberine göre, Rusya’nın nükleer silah programına dair 2 milyon belgenin kamuya açık bir veri tabanında sızdırıldığı ortaya kondu. Belgeler, Rusya’nın Orenburg bölgesindeki Yasni kenti yakınlarında bulunan stratejik füze üslerinin detaylı planlarını ve modernizasyon süreçlerini içeriyor.
Nükleer Üslerin Konumu Sızdırıldı
Sızdırılan belgeler, Rusya’nın en gelişmiş nükleer silahlarından biri olan hipersonik Avangard füze sistemine ev sahipliği yapan Yasni’deki 621. ve 368. Füze Alayları’na ait. 2018’de Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından tanıtılan Avangard, yüksek hızı ve manevra kabiliyetiyle dikkat çekiyor. İddiaya göre belgeler, bu üslerdeki yeraltı tünellerinden güvenlik sistemlerine, elektrik şebekelerinden bilişim altyapısına kadar pek çok hassas bilgiyi içeriyor.
Amerika’daki Nükleer Bilgi Projesi Direktörü Hans Kristensen, “Bugüne kadar bu tesisleri yalnızca uydu görüntüleriyle inceleyebiliyorduk. Şimdi ise belgeler sayesinde binaların iç yapısını ve yeraltı tünellerini detaylı bir şekilde görebiliyoruz. Bu, eşi benzeri görülmemiş bir durum,” dedi.
"Zayıf Noktalar Tespit Edilebilir"
Belgeler, yalnızca askeri altyapıya değil, üslerdeki günlük yaşama dair bilgiler de sunuyor. Askerler için tasarlanan dinlenme alanları, spor salonları, masa oyunları ve hatta duvardaki “Dur! Yasak Bölge!” uyarı yazıları gibi detaylar, üslerin sosyokültürel yapısını gözler önüne seriyor. İngiliz ordusunun eski istihbarat subayı Philip Ingram, sızıntının potansiyel risklerine dikkat çekerek, “Elektrik ve su kaynakları gibi altyapı detayları, sistemlerin zayıf noktalarını tespit etmeyi mümkün kılabilir,” yorumunda bulundu.
Sızıntının Kaynağı Kamuya Açık İhaleler
Rusya, 2020’de askeri ihale bilgilerini yalnızca onaylı yerli yüklenicilerle paylaşmak için kapalı bir veri tabanı oluşturmuştu. Ancak, Danwatch ve Der Spiegel’in araştırmasına göre, bazı yükleniciler hassas belgeleri 2024 ortasına kadar kamuya açık ihale platformlarına yükledi. Bu durum, sızıntının ana kaynağını oluşturdu.
Norveç Savunma Akademisi’nden Tom Røseth, sızan bilgilerin Rusya’nın altyapısında değişiklik yapmasını gerektirebileceğini belirtti: “Bu tür bir sızıntı, tesislerin güvenliğini artırmak için maliyetli düzenlemeler yapılmasını zorunlu kılabilir.”
Rusya Son On Yılda Nükleer Kapasitesini Güçlendirdi Raporu
Belgeler, Rusya’nın son on yılda nükleer tesislerini kapsamlı bir şekilde yenilediğini gösteriyor. İddiaya göre son on yılda Yasni’deki üslerde yeni kışlalar, gözetleme kuleleri, yeraltı tünelleri ve kontrol merkezleri inşa edildi. Ayrıca, tesislerde Alman Knauf firmasına ait çimento, yalıtım malzemeleri ve alçı gibi Batı menşeli ürünlerin kullanıldığı da Der Spiegel tarafından öne sürüldü. Knauf, Rusya’daki iştiraklerinin bağımsız çalıştığını ve ürünlerinin kullanımını kontrol edemediğini belirtti.
Sızıntı, Rusya’nın nükleer doktrininde değişiklikler yaptığı ve Avrupa için yeni bir tehdit düzeyi oluşturabileceği yönünde tartışmalara yol açtı. Røseth, “Rusya’nın nükleer cephaneliğini modernize etmesi, Avrupa’nın güvenlik politikalarını yeniden değerlendirmesini gerektiriyor,” dedi.
