Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Şevket Özkaya, elektronik sigaraların 2000'li yılların başında geleneksel sigaraya göre daha temiz, daha az kokulu ve daha güvenli bir alternatif olarak pazarlandığını, milyonlarca kişi tarafından hızla benimsendiğini hatırlattı. Kullanıcıların yıllardır ürünün zararlarına dair sorular sorduğunu belirten Özkaya, bilimsel sürecin geldiği aşamayı aktardı.
"BU SÜRE DOLDU VE BİLİMSEL VERİLER GELMEYE BAŞLADI"
Kullanıcıların yıllardır "Zararı var mı, sigaraya göre daha mı zararsız" sorusunu yönelttiğini anlatan Özkaya, "Biz her zaman bu tür ürünlerin zararlarının en az 20-30 yıllık kullanım sonrası ortaya çıkacağını söyledik. Bu süre doldu ve bilimsel veriler gelmeye başladı" diye konuştu. Özkaya, 100'den fazla bilimsel çalışmanın incelendiğini belirterek elektronik sigaraların özellikle akciğer ve ağız bölgelerinde kanser riskini artırabileceğine dair güçlü bulgular bulunduğunu belirtti.
"BU ÜÇ FAKTÖRÜN DOĞRUDAN KANSER OLUŞUMUNA NEDEN OLDUĞUNU BİLİYORUZ"
Uzun vadeli sonuçların henüz tam olarak ortaya çıkmadığını ancak erken uyarı işaretlerinin ciddi olduğunu vurgulayan Özkaya, araştırmalarda insan, hayvan ve laboratuvar verilerinin birlikte değerlendirildiğini aktardı. Elektronik sigaraların içerdiği kimyasalların hücre düzeyinde zarara yol açtığının ortaya konulduğunu vurgulayan Özkaya, ürünün DNA hasarı, oksidatif stres ve kronik iltihaplanma gibi kanser gelişiminde kritik rol oynayan üç temel mekanizmayı tetiklediğini belirterek, "Bu üç faktörün doğrudan kanser oluşumuna neden olduğunu biliyoruz" şeklinde konuştu.
ÇİFTE KULLANIM AKCİĞER KANSERİ RİSKİNİ DÖRT KAT ARTIRIYOR
2024 yılında yayımlanan bir çalışmaya da değinen Özkaya, hem geleneksel sigara hem de elektronik sigara kullanan bireylerde akciğer kanseri riskinin, sadece sigara içenlere göre dört kat daha fazla olduğunun bildirildiğini kaydetti. Elektronik sigara kullanımının özellikle gençler arasında yaygınlaştığını anlatan Özkaya, lise çağındaki bireyler ve 40 yaş altındaki kişilerde kullanım oranlarının arttığına dikkat çekti.
"GELECEKTE ÇOK DAHA BÜYÜK BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU İLE KARŞI KARŞIYA KALABİLİRİZ"
Elektronik sigara ile başlayan gençlerin ilerleyen süreçte normal sigaraya geçiş yapma ihtimalinin daha yüksek olduğunu belirten Özkaya, erken bilimsel bulguların göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguladı. Özkaya, konuya ilişkin uyarılarını şu sözlerle tamamladı: "Bugün gerekli önlemler alınmazsa, gelecekte çok daha büyük bir halk sağlığı sorunu ile karşı karşıya kalabiliriz"
