KOMİSYONUN 7 AYLIK YOĞUN ÇALIŞMA TAKVİMİ
"Terörsüz Türkiye" hedefi doğrultusunda TBMM'de temsil edilen 11 siyasi partiden 51 üyenin katılımıyla kurulan Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun, 5 Ağustos 2025 ile 18 Şubat 2026 tarihleri arasında gerçekleştirdiği 21 toplantıda, toplumun farklı kesimlerinden 137 konuşmacının görüş ve önerileri dinlendi. Komisyon, belirlenen takvim çerçevesinde Türkiye'nin huzur ve kardeşlik iklimini pekiştirecek stratejik adımlar üzerinde durdu.
REKOR MESAİ: 91 SAATTE BİNLERCE SAYFA TUTANAK
Toplantılar boyunca 91 saat çalışma yapıldı, 4 bin 318 sayfa tutanak tutuldu. Komisyon üyeleri, her oturumda farklı disiplinlerden gelen uzmanların ve toplum önderlerinin fikirlerini kayıt altına alarak geniş kapsamlı bir raporun temellerini attı. Bu yoğun mesai, demokratik çözüm yollarının ve millî dayanışma ruhunun meclis çatısı altındaki en somut göstergelerinden biri olarak kayıtlara geçti.
11 SİYASİ PARTİNİN ORTAK KATILIMIYLA DEMOKRASİ ADIMI
"Terörsüz Türkiye" hedefi doğrultusunda TBMM'de temsil edilen 11 siyasi partiden 51 üyenin katılımıyla kurulan Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun, 5 Ağustos 2025 ile 18 Şubat 2026 tarihleri arasında gerçekleştirdiği 21 toplantıda partiler üstü bir yaklaşımla yürütülen çalışmalar, siyasi yelpazenin geniş katılımıyla toplumsal mutabakat arayışını simgeledi.
TOPLUMUN TÜM KESİMLERİNDEN 137 KONUŞMACI DİNLENDİ
Toplantılar boyunca 91 saat çalışma yapıldı, 4 bin 318 sayfa tutanak tutuldu. Sivil toplum kuruluşlarından akademisyenlere, yerel temsilcilerden kanaat önderlerine kadar uzanan 137 farklı ismin görüşleri, "Terörsüz Türkiye" vizyonuna katkı sağlamak amacıyla detaylıca incelendi.
KOMİSYON ÇALIŞMALARININ TAKVİMİ VE PERİYODU
Çalışma süreci zarfında toplam 21 kez bir araya gelen komisyon, toplantılarını genellikle on beş günlük periyotlarla veya gündemin yoğunluğuna göre haftalık olarak düzenlemiştir. Her bir oturum, Türkiye’nin farklı bir toplumsal veya stratejik meselesine odaklanarak geniş bir perspektifle yürütülmüştür.
KOMİSYON ÇALIŞMALARININ TAM KRONOLOJİK LİSTESİ
"Terörsüz Türkiye" hedefiyle yola çıkan komisyonun gerçekleştirdiği 21 oturumun tarihsel sıralaması aşağıda sunulmuştur:
AĞUSTOS - EKİM: USUL VE STRATEJİ DÖNEMİ
5 Ağustos 2025’teki ilk toplantı ile komisyonun çalışma usulleri ve yol haritası belirlenmiş, Ağustos ve Eylül aylarındaki ilk 5 toplantıda terörün sosyolojik ve ekonomik etkilerine dair genel çerçeve çizilmiştir. Bu dönemde toplantılar genellikle on beş günde bir yapılmış, Ekim ayına gelindiğinde ise sahadan gelen talepler doğrultusunda haftalık periyotlara geçişin ilk adımları atılmıştır.
KASIM - ARALIK: UZMAN VE AKADEMİSYEN DİNAMİĞİ
Kasım ayından itibaren (12. Toplantı) komisyonun mesaisi derinleşmiş; hukukçular, akademisyenler ve sivil toplum kuruluşu temsilcilerinin katılımıyla toplantıların içeriği teknik bir boyut kazanmıştır. 24 Aralık 2025’teki 15. toplantı ile yılın son oturumu tamamlanırken, 4 bin sayfalık tutanakların yarısından fazlası bu dönemdeki yoğun tartışmalarla oluşturulmuştur.
OCAK - ŞUBAT: FİNAL VE TOPLUMSAL MUTABAKAT
2026 yılının ilk toplantısı olan 7 Ocak oturumuyla birlikte komisyon, kanaat önderlerini ve yerel temsilcileri dinlemeye odaklanmıştır. Ocak ayının son haftaları (17. ve 18. Toplantılar) en uzun süreli oturumlara sahne olmuş, 18 Şubat 2026’daki 21. toplantı ile veri toplama ve istişare aşaması resmen sona ermiştir. Bu takvim, 11 siyasi partinin her birinin tüm oturumlarda aktif temsil edilmesiyle demokratik bir disiplin içerisinde tamamlanmıştır.
TOPLANTILARIN AYRINTILARI
AĞUSTOS 2025: USUL, ŞEHİT YAKINLARI VE ANNELER
1. Toplantı (5 Ağustos): Komisyonun ilk toplantısında çalışma usul ve esasları belirlendi, 11 partinin katılımıyla yol haritası çizildi. 2. Toplantı (12 Ağustos): Komisyonun dinleyeceği kurum ve kişilerin listesi netleşti; idare ve akademiden ilk rapor talepleri yapıldı. 3. Toplantı (19 Ağustos): Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı sunum yaptı; Şehit Dul ve Yetimleri Derneği ile şehit ailelerinin beklentileri dinlendi. 4. Toplantı (20 Ağustos): "Cumartesi Anneleri", "Barış Anneleri" ile İHD, MAZLUMDER ve İHH gibi hak örgütleri çözüm önerilerini sundu. 5. Toplantı (28 Ağustos): Önceki dönem TBMM Başkanları (Çetin, Arınç, Şahin, Çiçek, Yıldırım vb.) tecrübelerini ve devlet aklının bakışını paylaştı.
EYLÜL - EKİM 2025: EKONOMİ, SENDİKALAR VE EMEKLİ ASKERLER
6. Toplantı (11 Eylül): Memur-Sen ve Kamu-Sen temsilcileri, sürecin kamu çalışanları üzerindeki etkilerini ve beklentilerini aktardı. 7. Toplantı (12 Eylül): TOBB ve TESK gibi iş dünyasının çatı kuruluşları, terörün ekonomik maliyeti ve bölgesel kalkınma önerilerini sundu. 8. Toplantı (18 Eylül): GÜNSİAD ve DOGÜNKAD gibi bölge iş dünyası temsilcileri, yerel kalkınmanın barışa etkisini vurguladı. 9. Toplantı (30 Eylül): Akademisyenler "çatışma çözümü" başlığında dünya örneklerini ve sosyolojik saha araştırmalarını sundu. 10. Toplantı (7 Ekim): Emekli güvenlik mensupları (TESUD, EMUJAD) güvenlik perspektifi ve sınır güvenliği üzerine görüşlerini bildirdi. 11. Toplantı (8 Ekim): Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, sürecin hukuki altyapısı ve yargı reformu hazırlıkları hakkında komisyonu bilgilendirdi.
KASIM - ARALIK 2025: GÜVENLİK BÜROKRASİSİ VE KADIN HAKLARI
12. Toplantı (12 Kasım): Düşünce kuruluşları (TEPAV, ORSAM, GENAR) ve araştırma merkezleri toplumsal eğilim analizlerini sundu. 13. Toplantı (18 Kasım): KADEM, TİKAD ve Barışa İhtiyacım Var Kadın İnisiyatifi kadınların süreçteki öncü rolünü tartıştı. 14. Toplantı (24 Kasım): (Özel Oturum) Komisyon heyeti İmralı’ya giderek Abdullah Öcalan ile örgütün silah bırakma sürecini görüştü. 15. Toplantı (10 Aralık): İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı ve MİT Başkanı, terör örgütünün tasfiyesiyle ilgili güncel verileri paylaştı.
OCAK - ŞUBAT 2026: YEREL DİNAMİKLER VE FİNAL RAPORU
16. Toplantı (24 Aralık): Bölgedeki kanaat önderleri, aşiret temsilcileri ve yerel idarecilerin toplumsal barış önerileri dinlendi. 17. Toplantı (7 Ocak): Gençlik örgütleri ve üniversite konseyleri, "Terörsüz Türkiye"nin gelecek vizyonuna dair görüşlerini sundu. 18. Toplantı (14 Ocak): Baro başkanları ve hukuk çevreleri, "hukuk düzeninin belirlilik ilkesi" çerçevesinde yasal önerilerini sundu. 19. Toplantı (21 Ocak): Toplanan tüm verilerin tasnifi yapıldı; raporun 7 ana bölümden oluşacak taslak metni üzerinde çalışıldı. 20. Toplantı (4 Şubat): Siyasi partilerin rapora dair şerhleri ve ortak mutabakat cümleleri son kez müzakere edildi. 21. Toplantı (18 Şubat): 60 sayfalık nihai rapor oy çokluğuyla kabul edildi; örgütün silah bırakma ve fesih takvimi ilan edildi.
