Türk savunma sanayii, Avrupa kıtasında giderek daha fazla görünürlük kazanıyor ve iş birlikleriyle etkisini artırıyor. Son dönemde Belçika Kraliçesi'nin Türkiye ziyareti ve beraberindeki heyetin BAYKAR tesislerini ziyaret etmesi, kıtadaki karşılıklı ilginin somut göstergelerinden biri oldu. Avrupa ülkeleri, değişen güvenlik mimarisi ve artan savunma ihtiyaçları doğrultusunda, yeterli üretim kapasitesine sahip olmadıkları alanlarda Türkiye gibi çözümler aramaya başladı. ABD’nin tedarik hatları ise neredeyse tamamen dolmuş durumda, bu da yeni iş birliklerine zemin hazırlıyor.
SAVUNMA İHRACATI BÜYÜMEYE DEVAM EDİYOR
Savunma Sanayii Uzmanı Taha Yasin Akar, Türkiye'nin olgunlaşan yüksek teknoloji ürünlerinin Avrupa’daki tıkanıklıkları çözme potansiyeline değiniyor. 2024 yılında 7,1 milyar dolar seviyesinde olan savunma ve havacılık ihracatı, 2025’te 10 milyar doları aşarak büyümeye devam ediyor. Bu toplam ihracatın yüzde 56’sı, yani yaklaşık 5,6 milyar dolarlık kısmı AB ülkeleri, NATO müttefikleri ve ABD pazarlarına yönelmiş durumda.
HÜRJET ANLAŞMASI MİHENKTAŞI OLDU
Akar, yaşanan olumlu gelişmeleri somut örneklerle destekliyor. TUSAŞ ile İspanya arasında 3 milyar avroyu geçen HÜRJET satış anlaşması önemli bir kilometre taşı olarak öne çıkıyor. Uçakların büyük oranda İspanya’da montajının yapılacak olması, ortak üretim ve teknolojik entegrasyon anlamında kritik bir detay olarak yorumlanıyor. Ayrıca Baykar'ın İtalya’da 140 yıllık Piaggio Aerospace şirketini satın alması ve Baykar-Leonardo ortaklığı ile kurulan LBA Systems sayesinde AKINCI İnsansız Hava Aracı’nın İtalya'da üretilebilmesinin önü açıldı.
Denizcilik alanında ise Portekiz için STM tarafından üretilecek iki lojistik destek gemisi projesi dikkat çekiyor. Polonya ile ilişkilerde ise Bayraktar TB2 SİHA alımı önemli bir başlangıç; ardından Aselsan’ın Polonya’ya sağladığı yaklaşık 410 milyon dolar değerindeki ANTIDOT 2-U radar elektronik taarruz ve destek sistemi yeni bir iş birliği boyutuna taşınıyor.
Kara platformlarında Otokar’ın 857 milyon avroluk Romanya sözleşmesi ve bu kapsamda sahada görev yapan Cobra II Taktik Tekerlekli Zırhlı Aracı, Türkiye’nin Avrupa topraklarında ürettiği ilk zırhlı araç olarak öne çıkıyor.
FRANSIZ MEDYASINDA BAYKAR RÜZGARI
Öte yandan Fransız medyasında da yer bulan ve Türkiye, İtalya ve Fransa arasında balistik önleme kabiliyetine sahip Aster 30 Block 1NT füzesi için bir ortak üretim anlaşmasının gündemde olduğu haberleri, bölgesel iş birliklerinin çeşitlenmesinin sinyallerini veriyor. Bu ortaklıklar satın alma, entegrasyon ve iş birliği modelleriyle çeşitlenerek devam ediyor ve yakın gelecekte yeni müjdelerin gelebileceği öngörülüyor.
AB SAFE PROGRAMI BÜYÜK BİR FIRSAT
Avrupa Birliği'nin 150 milyar avroluk SAFE programı gibi yeni savunma çerçevelerinde Türkiye’nin rolüne de dikkat çekiliyor. Program kapsamında ortak tedarikte üretilecek ürünlerin bileşenlerinin yüzde 35'inin Türkiye gibi ülkelerden sağlanması planlanıyor. İnsansız hava araçları, mühimmat, hava savunma ve elektronik harp sistemlerinde Türkiye’nin kapasitesi doğrudan bu planlarla örtüşüyor. Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin siyasi itirazlarına rağmen Berlin-Brüksel ekseninde Türkiye ile daha rasyonel iş birlikleri geliştiriliyor.
Türk firmaları Avrupa pazarında ortak üretici ve sistem entegratörü olarak sadece ürün tedarik eden satıcı konumunun ötesine geçiyor. Romanya, İtalya, İspanya, Polonya ve Doğu Avrupa ülkeleriyle uzun vadeli istihdam ve üretim odaklı endüstriyel bağlar kuruluyor. Böylelikle Türkiye, Avrupa savunma pazarındaki stratejik konumunu sağlamlaştırıyor ve kıtanın güvenlik ihtiyaçlarına katkı sunmaya devam ediyor.
