Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Genel Direktörü, İran ve Orta Doğu’da yaşanan askeri saldırıların ardından nükleer güvenliğe ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Açıklamada, İran’daki nükleer tesislerin durumunun izlenmeye devam ettiği belirtilirken şu ana kadar herhangi bir tesisin hasar gördüğüne dair bulgu olmadığı bildirildi.
NÜKLEER TESİSLERDE HASAR BULGUSU OLMADIĞI AÇIKLANDI
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) Genel Direktörü, İran ve Orta Doğu’da yaşanan askeri saldırılara ilişkin yaptığı değerlendirmede ajansın gelişmeleri yakından izlediğini belirtti. Açıklamada, “Hepiniz, İslam Cumhuriyeti İran'da ve Orta Doğu'da yaşanan askeri saldırıları endişeyle takip ediyoruz.” ifadeleri kullanıldı.
Ajansın görev alanı kapsamında olası radyolojik risklere karşı hızlı şekilde harekete geçtiği belirtilerek, “Ajans, görevimiz doğrultusunda derhal harekete geçmiş ve askeri operasyonlardan kaynaklanabilecek olası radyolojik acil durumlara odaklanmıştır.” denildi.
IAEA’nın Olay ve Acil Durum Merkezi’nin (IEC) aktif durumda olduğu aktarılarak, “IAEA’nın Olay ve Acil Durum Merkezi (IEC), çatışmanın yol açtığı iletişim kısıtlamalarını göz önünde bulundurarak bilgi toplama ve durum değerlendirme çalışmalarını yürüten özel bir ekiple faaliyettedir.” ifadeleri yer aldı.
RADYASYON SEVİYESİNDE ARTIŞ TESPİT EDİLMEDİ
Bölgedeki radyasyon seviyelerinin de izlenmeye devam ettiği vurgulandı. Açıklamada, “Bölgesel güvenlik izleme ağı alarma geçirilmiş olup bizimle sürekli irtibat halindedir. Şimdiye kadar İran’a komşu ülkelerde normal arka plan seviyelerinin üzerinde herhangi bir radyasyon artışı tespit edilmemiştir.” denildi.
İran’daki nükleer tesislerin mevcut durumuna ilişkin değerlendirmede ise şu ifadeler kullanıldı:
“İran’daki nükleer tesislerin durumuyla ilgili olarak, bugüne kadar Bushehr Nükleer Güç Santrali, Tahran Araştırma Reaktörü veya diğer nükleer yakıt döngüsü tesisleri dâhil olmak üzere herhangi bir nükleer tesisin hasar gördüğüne veya vurulduğuna dair bir işaret bulunmamaktadır.”
İRANLI YETKİLİLERLE İLETİŞİM KURULMAYA ÇALIŞILIYOR
Ajansın İran’daki düzenleyici kurumlarla iletişim kurma girişimlerinin sürdüğü belirtildi. Açıklamada, “İran nükleer düzenleme makamlarıyla IEC aracılığıyla iletişim kurma çabalarımız devam etmekte olup henüz yanıt alınamamıştır. Bu vazgeçilmez iletişim kanalının en kısa sürede yeniden kurulmasını umuyoruz.” ifadeleri yer aldı.
NÜKLEER TESİSLERE SALDIRI UYARISI YAPILDI
Açıklamada, bölgede çok sayıda ülkenin nükleer tesislere sahip olduğu ve bu durumun riskleri artırdığı belirtildi. Konuya ilişkin şu değerlendirme paylaşıldı:
“İran ve bölgedeki askeri saldırılara maruz kalan birçok ülke; işletmedeki nükleer güç santralleri, nükleer araştırma reaktörleri ve bunlara bağlı yakıt depolama sahalarına sahiptir; bu da nükleer güvenliğe yönelik tehdidi artırmaktadır.”
Ajans ayrıca askeri operasyonlarda itidal çağrısı yaptı. Açıklamada, “IAEA’nın Statüsü’nde yer alan amaçlar doğrultusunda, tüm taraflara daha fazla tırmanışın önlenmesi için azami itidal göstermeleri çağrımı bir kez daha yineliyorum.” denildi.
Nükleer tesislere yönelik saldırıların ciddi sonuçlar doğurabileceği vurgulanarak şu ifadeler kullanıldı:
“Genel Konferans’ın geçmiş kararlarında da belirtildiği üzere, nükleer tesislere yönelik silahlı saldırılar asla gerçekleşmemeli ve saldırıya uğrayan devletin sınırları içinde ve ötesinde ciddi radyolojik salınımlara yol açabilecek sonuçlar doğurabilir.”
RADYOLOJİK SIZINTI İHTİMALİNE DİKKAT ÇEKİLDİ
IAEA’nın bölgedeki gelişmeleri izlemeyi sürdüreceği belirtilirken, olası risklere de dikkat çekildi. Açıklamada, “Bugünkü durumun son derece endişe verici olduğunu altını çizerek belirtmek isterim. Ciddi sonuçları olan, büyük şehirler kadar geniş veya daha geniş alanların tahliyesini gerektirebilecek bir radyolojik salınım olasılığını dışlayamayız.” ifadeleri kullanıldı.
Ajansın olası bir nükleer güvenlik ihlali durumunda müdahaleye hazır olduğu vurgulanarak şu değerlendirme paylaşıldı:
“Size şunu garanti edebilirim: IAEA, Üye Devletleriyle birlikte çalışmakta, uluslararası toplumu bilgilendirmekte ve nükleer güvenlikte bir ihlal olması halinde derhal müdahale etmeye hazırdır.”
