Doğu Akdeniz’de bölgedeki ülkeler arasındaki güç dengeleri ve istikrar açısından önemli bir gelişme yaşandı. Yunanistan Ulusal Güvenlik Konseyi (Kysea), Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’ndeki (GKRY) askeri varlığını güçlendirme kararı alarak, Baf’ta bulunan Andreas Papandreou Hava Üssü’nde konuşlu F-16 savaş uçaklarının dönüşümlü ve kalıcı olarak adada bulundurulmasını kararlaştırdı. Yunan basınında yer alan askeri istihbarat bilgilerine göre, bu uçaklar GKRY’nin güneyindeki liman kenti Baf’ta konuşlanacak. Ayrıca, Yunan donanması fırkateynleri de Kıbrıs açıklarındaki devriye görevlerini aralıksız sürdürüyor.
YENİ DENİZ ARAÇLARI KIBRIS AÇIKLARINA GİDECEK
Atina yönetiminin, Orta Doğu’daki bölgesel çatışmaların derinleşmesi üzerine bölgeye en erken askeri güç gönderen aktörlerden biri olduğu belirtiliyor. Bu bağlamda, daha önce bölgeye konuşlandırılan Kimon ve Psara fırkateynlerinin yanı sıra yeni deniz unsurlarının da Kıbrıs açıklarında görev yapmaya devam edeceği raporlarca doğrulandı.
Konsey toplantısında ayrıca, Yunanistan hava savunmasını da yeniden konumlandırma kararı aldı. Buna göre, Türkiye sınırına yakın bulunan Batı Trakya’daki Didymoteicho (Dimetoka) ile Ege Denizi’ndeki Karpathos (Kerpe) Adası’nda konuşlandırılan iki Patriot bataryası geri çekilecek. Mart ayında yerleştirilen bu bataryaların, İran kaynaklı olası balistik füze tehditlerine karşı Bulgaristan hava sahasının korunması amacı güttüğü ileri sürülüyordu.
GKRY VE YUNANİSTAN'IN OYUNLARI SÜRÜYOR
Yunanistan ile GKRY arasında artan askeri koordinasyon ve özellikle tek taraflı atılan bu adımlar, Kıbrıs Adası’nın uluslararası hukuki statüsü ve bölgedeki hassas dengeler açısından ciddi tartışmaları beraberinde getiriyor. 1959-1960 yıllarında imzalanan Zürih ve Londra Antlaşmaları, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin yasal çerçevesini çizmiş ve Türkiye, Yunanistan ile İngiltere'yi adanın kurumsal düzeni ve toprak bütünlüğünün garantörü devletler olarak belirlemiştir. Türkiye, 1974’te gerçekleştirdiği Kıbrıs Barış Harekatı’nı da bu garantörlük haklarına dayandırmaktadır.
Ancak Yunanistan’ın GKRY topraklarında yabancı askeri üs tahsis ederek ve kalıcı savaş uçağı konuşlandırması, adadaki iki toplumlu eşitlik ilkesini ve uluslararası deniz ile hava sahası hukukunu açıkça ihlal eden adımlar olarak değerlendirilmektedir. Bu gelişmeler, Doğu Akdeniz’deki mevcut gerilimi artırabilir ve bölgesel istikrar üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir.
