Çalışma hayatında yüz binlerce kişiyi ilgilendiren yeni bir düzenleme için hazırlıklar başladı. Özellikle çocuk sahibi olduktan sonra yarı zamanlı çalışma hakkından yararlanan sözleşmeli personelin prim kaybının telafi edilmesi gündeme geldi. Yeni düzenlemenin hayata geçirilmesi halinde, yarı zamanlı çalıştığı için emeklilik hesabında eksik prim oluşan sözleşmeli personel, çalışmadığı süreler için sonradan prim ödeyebilecek. Böylece ebeveynlik nedeniyle çalışma süresini azaltan sözleşmeli çalışanların emeklilik açısından yaşadığı prim kaybının önüne geçilmesi hedefleniyor.
GÖZLER NÜFUS POLİTİKALARI KURULU’NDA
Söz konusu düzenleme Nüfus Politikaları Kurulu'nun gündemine geldi. Edinilen bilgilere göre ilgili bakanlıklar arasında düzenlemeye ilişkin prensipte uzlaşma sağlandı. Çalışmaların tamamlanmasının ardından düzenlemenin bir kanun teklifine dönüştürülerek Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne sunulması bekleniyor. Ancak düzenlemenin yürürlüğe girmesi için Meclis sürecinin tamamlanması ve yasal düzenlemenin kabul edilmesi gerekiyor.
EKSİK PRİMLER SONRADAN TAMAMLANABİLECEK
Mevcut uygulamada anne veya baba, belirli şartlar kapsamında yarı zamanlı çalışma hakkından yararlanabiliyor. Bu süreçte çalışma süresinin azalmasıyla birlikte çalışanın aldığı ücret de düşüyor. Ücretteki düşüş, ödenen prim miktarına da yansıyor. Memur ve işçiler açısından çalışılmayan sürelere yönelik prim telafisine imkan sağlayan uygulamalar bulunurken, sözleşmeli personelin aynı imkanlardan yararlanamaması önemli bir fark oluşturuyor. Yeni düzenlemeyle bu farkın giderilmesi amaçlanıyor. Eğer düzenleme yasalaşırsa yarı zamanlı çalışma hakkını kullanan sözleşmeli personel, çalışmadığı döneme ilişkin eksik primlerini daha sonra ödeyebilecek. Bu sayede yarı zamanlı çalışma nedeniyle oluşan prim kaybı telafi edilebilecek ve emeklilik için gerekli prim günlerinin tamamlanmasına katkı sağlanacak.
400 BİNDEN FAZLA SÖZLEŞMELİ PERSONELİ İLGİLENDİRİYOR
Hazırlanan düzenlemenin kapsamı da dikkat çekiyor. Çalışma hayatında 400 binin üzerinde sözleşmeli personel bulunuyor. Mevcut durumda yarı zamanlı çalışma hakkından yararlanan çalışan sayısının ise yaklaşık 22 bin civarında olduğu belirtiliyor. Düzenlemenin yasalaşması halinde özellikle çocuk sahibi olduktan sonra yarı zamanlı çalışma tercihinde bulunan sözleşmeli personel açısından önemli bir değişiklik yaşanacak.
MAAŞ YARIYA DÜŞÜYOR, PRİM KAYBI OLUŞUYOR
Yarı zamanlı çalışma uygulamasının en önemli sonuçlarından biri ücrette yaşanan düşüş. Çalışma süresinin azalmasıyla birlikte çalışanın aldığı maaş da azalıyor. Buna paralel olarak sosyal güvenlik primlerinde de düşüş meydana geliyor. Bu durum, kısa vadede ebeveynlerin çocuklarıyla daha fazla zaman geçirmesine imkan sağlarken uzun vadede emeklilik primleri açısından dezavantaj oluşturabiliyor. Yeni düzenlemeyle söz konusu dezavantajın ortadan kaldırılması hedefleniyor.
ÇALIŞILMAYAN AYLAR İÇİN BORÇLANMA İMKANI
Hazırlanan düzenlemenin yasalaşması halinde yarı zamanlı çalışma hakkını kullanan sözleşmeli personelin, yarım çalıştığı aylarda eksik kalan süreleri sonradan borçlanabilmesinin önü açılacak. Başka bir ifadeyle çalışan, ebeveynlik nedeniyle çalışma süresini azalttığı dönemde oluşan prim açığını ilerleyen dönemde kapatabilecek. Bu düzenleme özellikle “Çocuğumla daha fazla vakit geçirmek istiyorum ancak emeklilik primlerim eksilir mi?” endişesi taşıyan çalışanlar açısından önem taşıyor.
AMAÇ NE?
Düzenlemenin temel hedeflerinden biri, ebeveynlerin çocuklarının ilk dönemlerinde çalışma hayatına daha esnek şekilde devam edebilmesini sağlarken, bunun emeklilik hakları üzerinde kalıcı bir kayba yol açmasının önüne geçmek. Bu kapsamda yarı zamanlı çalışma nedeniyle ortaya çıkan prim kaybının daha sonra telafi edilmesi planlanıyor.
NE ZAMAN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK?
Düzenleme henüz yasalaşmış değil. İlgili bakanlıkların prensipte anlaşmasının ardından çalışmaların tamamlanması, ardından düzenlemenin kanun teklifine dönüştürülerek Meclis'e sunulması bekleniyor. Teklifin Meclis'te kabul edilip yasalaşması halinde uygulamanın nasıl yürütüleceğine ilişkin ayrıntılar da netleşecek. Şimdilik gözler, hazırlık sürecinin tamamlanarak düzenlemenin Meclis gündemine gelmesinde.
Yüz binlerce sözleşmeli personelin yakından takip ettiği düzenleme hayata geçerse, yarı zamanlı çalışma nedeniyle oluşan prim kaybının sonradan telafi edilmesinin yolu açılacak.
