Yapay Zeka Politikaları Derneği (AIPA) tarafından düzenlenen Teknoloji Ekosistemi Stratejik Diyalog Toplantısı'nda konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, dünya ekonomik güç dengelerindeki değişimler, artan jeopolitik gerilimler ve aynı zamanda teknolojik dönüşüm süreçlerinin Türkiye'nin kalkınma stratejilerinde önemli yer tuttuğunu belirtti. Yapay zekanın, dijitalleşme sürecindeki sıradan teknolojilerden farklı olarak, tıpkı elektriğin icadı gibi tüm alanları etkileyen ve dönüştüren bir teknoloji olduğunu vurguladı. Kamu yönetiminden enerji, sağlık ve tarıma kadar çok geniş bir yelpazede yapay zekanın dönüştürücü etkisinin sürdüğünü ifade etti.
DİJİTAL VE YEŞİL DÖNÜŞÜM ÖNCELİKLİ KALKINMA
Yılmaz, Türkiye'nin kalkınma planlarında dijital ve yeşil dönüşüme odaklandığını, bu kapsamda işlem gücü kapasitesi ve veri altyapısının güçlendirilmesiyle teknoloji yatırımlarının planlı şekilde artırıldığını açıkladı. Dijital dönüşümün, rekabet gücünü ve yenilikçilik kapasitesini artırırken, iyi yönetilmediğinde sosyal eşitsizlik riskini de beraberinde getirdiğine dikkat çekti. Toplumun tüm kesimlerinin, özellikle küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin (KOBİ) yapay zeka teknolojilerine erişiminin sağlanması gerekliliğini ifade etti ve bu süreci dijital, yeşil ve sosyal dönüşüm olmak üzere "üçüz dönüşüm" perspektifiyle ele almak gerektiğini belirtti.
"TÜRKİYE, ÜST GELİR GRUBUNA GEÇİŞ YAPTI"
Orta gelir tuzağından çıkmanın önemine değinen Yılmaz, Türkiye'nin işçilik maliyetlerinin yükseldiği, yüksek teknoloji bakımından ise gelişmiş ülkelerle rekabetin henüz tam anlamıyla sağlanamadığı bir kritik eşikte olduğunu söyledi. Bu açmazın aşılmasının ancak yüksek katma değer ve teknolojiyle mümkün olduğunu vurguladı. 2025 yılı itibarıyla Türkiye'nin Dünya Bankası sınıflandırmasına göre üst gelir grubuna minimum düzeyden geçiş yapacağına dair öngörüsünü paylaştı. Bu geçişin kalıcı kılınması için yenilikçi ve girişimci bir yapının desteklenmesine ihtiyaç olduğunu ifade etti.
YAPAY ZEKA ENDEKSİ'NDE YÜKSELDİK
Yılmaz, yapay zeka çağında bile insan unsunun merkezde kalmaya devam edeceğini, teknolojik gelişmelerin insan refahı, etik değerler ve demokratik standartların gelişimi doğrultusunda şekillendirilmesi gerektiğini dile getirdi. 2021-2025 dönemi için hazırlanan ilk Yapay Zeka Strateji Belgesi'nin ardından yeni bir strateji ihtiyacının ortaya çıktığını ve kalkınma stratejilerinin bu bağlamda bütüncül şekilde ele alındığını belirtti. Türkiye'nin Yapay Zeka Endeksi'ndeki sıralamasının 44’ten 34’e yükseldiğini ancak daha ileri seviyelere ulaşılması gerektiğini sözlerine ekledi.
KÜÇÜK İŞLETMELERE YAPAY ZEKA DESTEĞİ
Ek olarak, yapay zeka, veri merkezleri ve bulut bilişim alanlarında 30 milyar dolarlık HİT-30 programı kapsamında yatırımların desteklendiğini aktardı. Küçük işletmeler ve yeni girişimlere finansal destek sağlandığını, büyük dil modeli çalışmalarının yürütüldüğünü belirtti. Uluslararası platformlardaki (Avrupa Komisyonu, OECD, NATO) yapay zeka ve teknoloji politikalarına aktif katkı sağlandığını ifade etti. Siber güvenlik, veri koruma ve etik ilkeler ışığında hukuki düzenlemeler yapılmaya devam edildiğini ve bu düzenlemelerin piyasa dinamizmini azaltmadan öngörülebilirlik sağlaması gerektiğini söyledi.
Son olarak, teknolojik gelişme ile güvenliğin dengelenmesinin önemine işaret eden Yılmaz, bu hedeflere birlikte ulaşılarak ülkenin hem yeniliğe açık hem de güvenli bir ortam yaratması gerektiğini vurguladı. Kamu, iş dünyası ve yeni girişimler arasındaki sürekli istişare ortamının geliştirilmesinin önemine değindi.
