Gazeteci Taha Akyol, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in görev süresini mercek altına aldı. Akyol’a göre, dar gelirli vatandaşların mağduriyeti ve yatırımın yetersizliği eleştirilecek boyutta. Ancak ekonomide kısa vadeli krizleri yönetme kapasitesi ve rezervleri güçlendirmesi de göz ardı edilemez.
“DAR GELİRLİLER VE YATIRIMCI MAĞDUR, ÖFKE BÜYÜK”
Akyol, Şimşek’in görevinin toplumsal ve yatırım boyutunu eleştirip, özellikle dar gelirlilerin ve yatırımcıların yaşadığı mağduriyet üzerinde durarak şunları kaydetti:
“Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’e nasıl bakmalı? Başta emekliler olmak üzere tüm dar gelirlilerin mağduriyeti açısından elbette eleştirilmeli. Zaten öfke de büyük. Hatta ülkeye yatırım gelmediği gibi kendi yatırımcımız özellikle tekstil sektöründe dışarıya gidiyor. TÜSİAD’ın haklı eleştirilerini iktidar ‘cibilliyet’ diyerek geçiştiriyor, kapısına polis de gönderiyor. Fakat İSO’nun feryatları da bir gerçek. Şimşek’in görevinin üçüncü yılında tablo böyle… Fakat… Madalyonun bir de öbür yüzü var. Soruların temelini oluşturan bu ‘öbür yüz’e, iktidarın ‘dış güçler… mandacı iktisatçılar’ diyemeyeceği bir iktisatçıdan alıntılar yaparak bakalım…”
"ENFLASYONDA DİNAMİK ANLAMDA BU KADAR KÖTÜSÜNÜ GÖRMEDİK"
Akyol, ekonomideki yapısal sıkıntıları açıklamak için, Prof. Akçay’ın dört yıl önceki enflasyon uyarılarını hatırlatarak, "Bu enflasyon dinamiği benim gördüğüm en kötü enflasyon dinamiği. Daha yüksek düzeyleri gördük enflasyonda ama dinamik anlamında bu kadar kötüsünü görmedik… “Kimse 2001 krizinden sonraki enflasyonun aşağı inişiyle mukayese etmesin. Onun aşağı inişi temizdi. Nedenini bulup, temizlemiştik…” dedi.
Akyol, enflasyonun 30-35’e sabitlenmesinin "faciasını" şöyle açıkladı:
“Benim derdim enflasyonun kaça çıkacağı değil, inmeye başladığında nerede takılacağı. Bu 60 olmayacak ama 30-35’e kitlenip kalması facia…”
“ŞOKLARI YÖNETTİ AMA YAPISAL REFORM YAPAMADI, AĞZINA BİLE ALAMADI”
Akyol , 2001 krizini ve dönemin reform uygulamalarını, Şimşek döneminin eksikleriyle karşılaştırarak, politikalarını şöyle değerlendirdi:
“2001 krizi çok büyüktü. Ekonomide biriken cerahat, Cumhurbaşkanı Sezer’in Başbakan Ecevit’e anayasa fırlatmasıyla patlamıştı. Fakat ekonomide ‘linkler’ kopmamıştı, bir reform programının açıklanması hemen etkisini gösterecekti; bu bir. İkincisi Kemal Derviş, reformun gerektirdiği bütün yetkilere sahipti…”
Akyol ek olarak, 2023’te ise Şimşek’in ekonomiyi rasyonel zemine taşıma açıklamasına dikkat çekerek, “Oysa 2023 Haziran’ında Mehmet Şimşek ‘rasyonel zemine geçmekten başka çaremiz yok’ diyerek ekonominin yanlış yönetildiğini beyan etmişti. Hukukun hali ise ortada!” dedi.
“ENFLASYONUN KAÇA ÇIKACAĞI DEĞİL, İNMESİNDE TAKILACAĞI ÖNEMLİ”
Akyol , Şimşek’in kısa vadeli krizleri yönetmedeki başarısını övüyor, ama yapısal reform eksikliğini de eleştirerek Prof. Cevdet Akçay’ın dört yıl önce yaptığı şu uyarıları hatırlattı:
“Nasıl koptu bu linkler? Piyasa ekonomisine ‘Faiz sebeptir’ ve ‘128 milyar dolar’ gibi politikalarla müdahale edilerek… Kurumların liyakat ve işlevsel bağımsızlığını aşındırarak… KKM gibi kısa vadede dövizi frenleyen ama ‘döviz-faiz linki’ni tahrip eden palyatif tedbirlerle…”
Akçay, enflasyon dinamiğinin o dönemdeki en kötü düzeyde olduğunu ifade etmiş, 2001 krizinden sonraki enflasyonun “temiz iniş” ile kıyaslanamayacağını belirtmişti.
"ŞİMŞEK'İN POLİTİKALARI DOĞRU 'ACI İLAÇLARDIR'"
Ve Şimşek’in artı ve eksi yönlerini şu sözlerle özetledi:
“Şimşek cari açık krizini önledi, Merkez Bankası’nın eksi 60 milyar dolarlara düşmüş rezervlerini bugün savaşta bize destek olacak seviyelere yükseltti, enflasyonu ‘yüzde 30-35 faciası’ seviyesine indirdi. Fakat yapısal reformlar yapamadı, ağzına bile almadı. Çünkü Ocak 1980’de merhum Turgut Özal’ın, 2001-2002 döneminde merhum Kemal Derviş’in sahip olduğu yetkilere sahip değil, bir yapısal reform programı da yok. Oysa ekonomide güven ve yatırım ancak güçlü ‘kurallar ve kurumlar’la mümkün oluyor. Şimşek’in politikaları doğru ‘acı ilaç’lardır. Fakat yapısal reformlar yapılmadığı için acısı fazla, şifası da eksik.”
TAHA AKYOL'UN YAZISININ TAMAMI İÇİN.
