Piyasa verilerine göre söz konusu yatırımcılar; İran ile bağlantılı enerji şirketleri, petrol kontratları ve bölgesel finansal araçlar üzerinde fiyatların düşeceğine yönelik büyük ölçekli işlemler gerçekleştirdi. Saldırıların ardından piyasalarda yaşanan sert düşüşler ise bu pozisyonların büyük kazançlar sağlamış olabileceği ihtimalini gündeme getirdi.
Gelişme, uluslararası finans otoritelerinin dikkatini çekerken olayın arkasında olası bir istihbarat sızıntısı veya içeriden bilgi kullanımı (insider trading) olup olmadığı araştırılıyor.
SALDIRI ÖNCESİ ALINAN POZİSYONLAR ŞÜPHE ÇEKTİ
Finansal veri analiz şirketlerinin yayımladığı raporlara göre, saldırılardan birkaç saat önce ve bazı durumlarda bir gün öncesinde İran bağlantılı piyasalarda alışılmadık büyüklükte satış pozisyonları açıldı.
Özellikle petrol türevleri, enerji fonları ve Orta Doğu riskine duyarlı borsa araçlarında işlem hacminin normal seviyelerin çok üzerine çıktığı tespit edildi. Uzmanlar, bu tür agresif “short” işlemlerinin genellikle önemli bir jeopolitik gelişme beklentisiyle yapıldığını belirtiyor.
Ancak zamanlama, piyasa gözlemcilerinin dikkatini çekmiş durumda. Çünkü söz konusu işlemlerin büyük bölümünün, saldırı haberleri henüz kamuoyuna yansımadan hemen önce gerçekleştiği ifade ediliyor.
ULUSLARARASI FİNANS KURUMLARI DEVREDE
Şüpheli işlemlerin ardından bazı ülkelerdeki finansal düzenleyici kurumlar inceleme başlattı. ABD ve Avrupa’daki piyasa denetim kurumlarının yanı sıra uluslararası finans kuruluşlarının da veri topladığı bildiriliyor.
İncelemelerde özellikle şu sorulara yanıt aranıyor:
Saldırılar öncesinde alınan pozisyonlar olağan piyasa davranışı mıydı?
İşlemleri gerçekleştiren fonlar veya yatırımcılar, askeri gelişmeler hakkında önceden bilgi sahibi olabilir miydi?
Herhangi bir istihbarat veya diplomatik kanaldan sızan bilgi piyasaya ulaşmış olabilir mi?
Yetkililer, incelemenin piyasa manipülasyonu ve içeriden bilgi kullanımı ihtimallerini kapsayacak şekilde yürütüldüğünü belirtiyor.
“JEOPOLİTİK TİCARET” TARTIŞMASI BÜYÜYOR
Uzmanlar, küresel finans piyasalarında jeopolitik gelişmeler üzerine pozisyon alınmasının yeni bir durum olmadığını vurguluyor. Savaşlar, yaptırımlar ve diplomatik krizler çoğu zaman enerji fiyatları ve bölgesel varlıklar üzerinde büyük dalgalanmalara yol açabiliyor.
Ancak bazı analistler, bu olayda dikkat çeken unsurun zamanlama ve işlem büyüklüğü olduğunu ifade ediyor. Eğer yatırımcıların saldırılar hakkında önceden bilgi sahibi olduğu ortaya çıkarsa, bu durum son yılların en büyük finansal skandallarından biri olarak değerlendirilebilir.
PİYASALARDA GÜVEN TARTIŞMASI
Olası bir bilgi sızıntısı ihtimali, küresel piyasalarda adil rekabet ve şeffaflık konularını yeniden gündeme taşıdı. Finans uzmanları, jeopolitik olaylara dair gizli bilgilerin piyasalara sızmasının yatırımcı güvenini ciddi şekilde zedeleyebileceği uyarısında bulunuyor.
Soruşturmanın sonuçlarının önümüzdeki haftalarda netleşmesi beklenirken, piyasa çevreleri olayın uluslararası finans düzenlemeleri açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini değerlendiriyor.
