Kademeli emeklilik beklentisi milyonlarca çalışanın gündemindeki yerini koruyor. 8 Eylül 1999 öncesinde sigorta girişi bulunanların EYT düzenlemesinden yararlanmasının ardından, 1999 sonrası sigorta girişi olanlar için de kademeli bir sistem talep ediliyor. Emeklilikte Adalet Derneği bu konuda çalışmalar yürütürken, şu ana kadar resmi bir yasa taslağı ortaya çıkmış değil.
KADEMELİ EMEKLİLİK ÇIKACAK MI?
Kademeli emeklilik düzenlemesi için Emeklilikte Adalet Derneği tarafından yürütülen çalışmalar devam ediyor. Dernek yöneticileri, farklı siyasi partilerin temsilcileriyle görüşerek taleplerini ve önerilerini aktarıyor. Ancak mevcut durumda kademeli emeklilik konusunda hazırlanmış resmi bir çalışma veya Meclis'e sunulmuş bir yasa tasarısı bulunmuyor. Bu nedenle 1999 sonrası sigorta girişi olan çalışanların beklediği düzenlemenin ne zaman çıkacağı ve hangi şartları içereceği konusunda kesinleşmiş bir takvim bulunmuyor.
EMEKLİLİK ŞARTLARI SİGORTA GİRİŞ TARİHİNE GÖRE DEĞİŞİYOR
Mevcut sistemde emeklilik şartları sigorta başlangıç tarihine göre farklılık gösteriyor. 8 Eylül 1999 öncesinde SGK girişi bulunanlar EYT kapsamında yaş şartı olmadan emeklilik imkanından yararlanabiliyor. Bu grupta prim gün sayısı ve sigortalılık süresi şartları uygulanıyor. Kadınlarda 20, erkeklerde 25 yıl sigortalılık süresi ile prim şartlarının karşılanması gerekiyor. 9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigorta girişi bulunan kadınlar için 58 yaş ve 7 bin prim günü, erkekler için ise 60 yaş ve 7 bin prim günü şartı uygulanıyor. Alternatif olarak 25 yıl sigortalılık ve 4 bin 500 prim günü üzerinden de emeklilik imkanı bulunuyor. 1 Mayıs 2008 sonrasında sigorta girişi bulunanlarda ise kadınlar için 58, erkekler için 60 yaşından başlayan ve kademeli olarak 65'e kadar yükselen yaş şartı ile 7 bin 200 prim günü şartı uygulanıyor.
Kademeli emeklilik talebinin temelinde, 8 Eylül 1999 ile 9 Eylül 1999 arasındaki bir günlük farkın emeklilik süresinde uzun yıllara varan farklılık oluşturması bulunuyor. Emeklilikte Adalet Derneği, bu durumun çalışanlar arasında adaletsizliğe yol açtığını savunuyor. Dernek, EYT düzenlemesinden yararlanamayan 1999 sonrası sigorta girişlileri için geçiş niteliğinde kademeli bir sistem oluşturulmasını talep ediyor.
KADEMELİ EMEKLİLİKTE İSTENEN YAŞ ŞARTLARI
Emeklilikte Adalet Derneği'nin talep ettiği modelde emeklilik yaşının sigorta giriş tarihine göre kademeli şekilde artırılması öngörülüyor. 1999-2000 girişliler için kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaş ve 6 bin 400 prim günü talep ediliyor. 2001 girişliler için kadınlarda 44, erkeklerde 46 yaş ve 6 bin 475 gün; 2002 girişliler için kadınlarda 45, erkeklerde 47 yaş ve 6 bin 550 gün şartı isteniyor. 2003 girişliler için kadınlarda 46, erkeklerde 48 yaş ve 6 bin 625 gün; 2004 girişliler için kadınlarda 47, erkeklerde 49 yaş ve 6 bin 700 gün talep ediliyor. 2005 girişliler için kadınlarda 48, erkeklerde 50 yaş ve 6 bin 775 gün; 2006 girişliler için kadınlarda 49, erkeklerde 51 yaş ve 6 bin 850 gün şartı öne çıkıyor. 2007 girişliler için kadınlarda 50, erkeklerde 52 yaş ve 6 bin 925 gün; 2008 girişliler için ise kadınlarda 51, erkeklerde 53 yaş ve 7 bin prim günü talep ediliyor.
Kademeli emeklilik konusunda siyasi görüşmeler sürerken, milyonlarca çalışanın beklediği düzenleme için henüz resmi bir yasa taslağı bulunmuyor. Dolayısıyla mevcut aşamada kademeli emeklilik için kesinleşmiş bir emeklilik yaşı, prim şartı veya yürürlük tarihi bulunmuyor. Düzenlemenin hayata geçirilip geçirilmeyeceği ve şartların nasıl şekilleneceği, ilerleyen süreçte atılacak resmi adımlarla netleşecek.
