ABD'nin 2025 başından bu yana 11 hakim ve savcıyı hedef alan yaptırımlarına karşı, İspanya ve Slovenya; AB'nin çıkarlarını korumak için üçüncü ülke yasalarını askıya alan mekanizmanın devreye sokulmasını istiyor.
SLOVENYA’DAN İSPANYA’NIN ÇAĞRISINA GÜÇLÜ YANIT
Slovenya Başbakanı Robert Golob, İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'in Avrupa Komisyonu'na yaptığı kritik çağrıya tam destek verdiklerini açıkladı. Hükümetin sosyal medya hesabından yapılan duyuruda Golob, Slovenya Cumhurbaşkanı Natasa Pirc Musar ile birlikte Avrupa'nın Gazze konusundaki mevcut tutumunu eleştirerek, yaşananların ciddiyetine uygun bir tepki verilmediğini belirtti. Golob, "Uluslararası mahkemelerin bağımsızlığı pazarlık konusu edilemez. Adalet ve hukukun üstünlüğünü korumak için şimdi harekete geçmeliyiz" diyerek Brüksel’e mesaj gönderdi.
"ENGELLEME STATÜSÜ" İLE ABD YAPTIRIMLARINA KALKAN
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'den "engelleme statüsü" (blocking statute) mekanizmasını etkinleştirmesini talep etmişti. Bu mekanizma, AB üyesi ülkelerin ve vatandaşlarının, üçüncü ülkelerin (bu vakada ABD'nin) kendi yargı yetkisi dışındaki yasalarından veya yaptırımlarından etkilenmesini önleyen hukuki bir koruma kalkanı işlevi görüyor. Sanchez, ABD'nin Gazze'deki soykırım iddialarını soruşturan 11 UCM hakim ve savcısına uyguladığı kısıtlamaların, tüm insan hakları sistemini ve AB'nin bağımsızlığını tehlikeye attığını savunuyor.
ABD’NİN 2025 YAPTIRIMLARI VE AB’NİN İKİLEMİ
ABD yönetimi, 2025 yılının başından itibaren Gazze'deki olayları soruşturmaya odaklanan Uluslararası Ceza Mahkemesi üyelerine yönelik sert yaptırımlar uygulamaya başladı. Bu yaptırımlar arasında varlık dondurma ve vize yasakları gibi ağır önlemler yer alıyor. İspanya ve Slovenya, AB'nin bu "zulüm" karşısında kayıtsız kalamayacağını belirterek, BM ve UCM'nin bağımsızlığını korumanın bir zorunluluk olduğunu ifade ediyor. İki ülke, Washington’ın bu hamlesini uluslararası yargıya bir müdahale olarak nitelendiriyor.
ULUSLARARASI ADALETİN GELECEĞİ TARTIŞILIYOR
Sanchez ve Golob’un bu ortak duruşu, AB içerisinde Gazze politikasına dair derinleşen çatlağı da gözler önüne seriyor. İspanya "göz yummayacağız" başlığıyla yaptığı açıklamada, uluslararası adaleti savunanların yaptırımlarla cezalandırılmasının küresel hukuk sistemini çökerteceği uyarısında bulundu. Slovenya’nın da desteğiyle güçlenen bu blok, AB Komisyonu'nu ABD ile karşı karşıya gelmek pahasına UCM yargıçlarını korumaya zorluyor. Avrupa Birliği'nin bu talebe vereceği yanıt, birliğin uluslararası hukuk karşısındaki samimiyet testine dönüşmüş durumda.
