İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, APP plakalarla ilgili yürütülen çalışmalar ve 1 Nisan itibarıyla başlayacak denetimlere ilişkin açıklamalarda bulundu. Standart dışı plakaların elektronik denetim sistemleri tarafından tespit edilemediğini belirten Çiftçi, uygulamanın kamu güvenliği ve denetim süreçleri açısından önem taşıdığını ifade etti. Çiftçi ayrıca araç sahiplerinin plaka yenileme zorunluluğu bulunmadığını, güvenlik işaretlerini taşıyan plakaların geçerli sayılacağını açıkladı.
APP PLAKALARDA DEVLETİN YAKLAŞIMI
İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, APP plakalarla ilgili yöneltilen soruya şu ifadelerle yanıt verdi:
"Bizim hiçbir zaman amacımız vatandaşımıza ceza kesmek, vatandaşımızı mağdur etmek değildir. Biz cezayı yöntem olarak gören bir anlayışla hareket etmiyoruz. Esas olan, vatandaşımıza rehberlik etmek, doğruyu göstermek ve uygulamada birlik sağlamaktır. Plaka meselesi, yalnızca şekle ilişkin bir konu değildir. Kamu güvenliği, ülkemizin huzuru ve genel güvenlik stratejilerimiz açısından son derece önemli bir husustur. Nasıl ki bir insanın kendisini tanıtan bir kimliği, nüfus cüzdanı ve ona ait bir vatandaşlık numarası varsa; plaka da bir aracın kimliğidir, üzerindeki harf ve rakamlar da o aracın numarasıdır. Nasıl kimliğimizi güvenliğimiz açısından yalnızca yetkili kurumlar düzenliyorsa, plakaların da aynı şekilde yetkili kurumlarca alınması gerekir."
PLAKALARDA GÜVENLİK UNSURLARI
Plakalarda bulunması gereken güvenlik işaretlerine ilişkin Çiftçi, şu açıklamada bulundu:
"Plakanın üzerinde TŞOF’un mührü bulunmalıdır. Sol tarafta ülkemizin uluslararası işareti olan TR rumuzu yer almalıdır. Yine plakalarda hologram, güvenlik şeridi ve tekrar eden kare kutucuklar içinde ay-yıldız ile TR güvenlik işaretleri bulunmaktadır. 1 Ocak 2024 tarihinden itibaren basılan plakalara ayrıca karekod ve 12 haneli seri numarası da eklenmiştir. Ancak burada önemli bir hususun altını çizmek isterim: Bir plakada karekod bulunmaması, onun sahte olduğu anlamına gelmez. Mührün ve diğer güvenlik işaretlerinin bulunması, plakanın standartlara uygun ve geçerli olması için yeterlidir."
PLAKA YENİLEME KONUSU
Araç sahiplerine yönelik açıklama yapan Çiftçi, şu ifadeleri kullandı:
"Aynı şekilde, plakanın üzerinde yetkili kuruluşun mührü ve diğer güvenlik işaretleri mevcutsa, harf ve rakamlar normal standarda göre biraz daha kalın olsa bile bu plakalar geçerlidir. Araç sahiplerinin bu plakaları yenileme zorunluluğu yoktur. Vatandaşlarımız bu plakalarla araçlarını kullanabilir. Trafik denetimlerinde de bu kalın harfli plakalar nedeniyle herhangi bir cezai yaptırım uygulanmayacaktır. Burada yetkili kuruluş Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu’dur. Standardın korunması bu yüzden önemlidir. Çünkü araç sayısı her geçen yıl artmaktadır. 2019’dan bugüne ülkemizde toplam motorlu taşıt sayısı 23 milyon 200 binden 33 milyon 900 bine yükselmiştir. Motosiklet sayısı 3 milyon 300 binden 7 milyon 200 bine çıkmıştır. Hâlihazırda toplam tescilli araç sayısı da 34 milyon 525 bin 761’dir. Böylesine büyük bir araç parkını, güçlü bir teknolojik altyapı ve standart bir plaka sistemi olmaksızın sağlıklı şekilde denetlemek son derece zordur"
STANDART DIŞI PLAKALARIN RİSKLERİ
Standart dışı APP plakaların oluşturduğu güvenlik zafiyetlerine ilişkin Çiftçi, şu değerlendirmede bulundu:
"Standart dışı APP plakalar; radar sistemleri, PTS (plaka tanıma sistemleri), KGS (kent gözetim sistemleri) ve EDS (elektronik denetim sistemi) gibi elektronik denetim altyapıları tarafından sağlıklı biçimde tespit edilememektedir. Bu da sahada ciddi bir güvenlik açığı ortaya çıkarmaktadır. Çünkü plakanın doğru okunamadığı her durumda denetimin etkinliği zayıflamakta; trafik güvenliği, kamu düzeni ve vatandaşımızın huzuru bakımından risk oluşmaktadır. Daha da önemlisi, bu zafiyetin art niyetli kişiler tarafından istismar edilmesi ihtimalidir. Trafik güvenliğini tehlikeye atan, kamu düzenini bozan ya da suç teşkil eden fiillerin takibinde böylesi standart dışı uygulamalar ciddi sakıncalar doğurmaktadır. Bizim meselemiz vatandaşımızın huzurunu ve hukukunu korumaktır. Bu konu bir plaka biçimi olmanın çok ötesinde; doğrudan doğruya güvenlik, kamu düzeni ve hukuk meselesidir.
Dolayısıyla burada mesele vatandaşımıza zorluk çıkarmak değildir. Mesele, standardı korumaktır. Mesele, denetimi sağlıklı yürütmektir. Mesele, güvenlik sistemimizin her aşamasında açıklığı, doğruluğu ve güvenilirliği temin etmektir. Biz bu konuya da bu anlayışla yaklaşıyoruz. Vatandaşımızın mağduriyet yaşamaması için rehberlik etmeye devam edeceğiz; ama ülkemizin güvenliği açısından gerekli olan standardı da titizlikle koruyacağız. Burada dikkat çekmek istediğim bir diğer husus da şudur: Kanunla getirilen bazı düzenlemelerin sahadaki uygulamasını usul ve esaslarıyla netleştirecek uygulama yönetmeliği henüz yürürlüğe girmemiştir. Dolayısıyla ortaya çıkan bazı tereddütler, kanunun amacından değil; uygulamaya ilişkin çerçevenin yönetmelikle netleştirilme sürecinden kaynaklanmaktadır."
SÜREÇ NASIL YÜRÜTÜLECEK?
Yönetmelik çalışmalarına ilişkin Çiftçi, şu ifadeleri kullandı:
"Bu nedenle yönetmeliğine ilişkin çalışmalar titizlikle sürdürülmektedir. Bu çalışmalar tamamlanıncaya kadar, vatandaşlarımızın mağduriyetine sebebiyet vermemek adına sahada rehberlik esaslı bir yaklaşım benimsenecektir. Uygulamada tereddüt oluşturan hususlar daha açık, daha anlaşılır ve daha yeknesak hâle getirilecektir. Sürücünün izleme ve kullanma alanındaki görüntü cihazlarına ilişkin husus da ayrıca değerlendirilmektedir. Bizim temel yaklaşımımız çok nettir; hakkaniyetli, hem vatandaşımızın gönlünü rahat ettiren hem de yollarda can güvenliğini koruyan dengeyi sağlamak. Güvenlikten taviz vermeden, vatandaşımızı da belirsizlik içinde bırakmadan süreci en sağlıklı şekilde yürüteceğiz"
TRAFİK CEZALARINA İLİŞKİN İDDİALARA YANIT VERDİ
Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın trafik cezalarıyla ilgili iddialara ilişkin Çiftçi şu açıklamayı yaptı:
"Ben 29 yıllık kamu görevlisiyim. Maliye Bakanlığı’ndan bugüne kadar bir talep geldiğini hiç duymadım. Böyle bir şey söz konusu değildir. Türkiye Cumhuriyeti, bir hukuk devletidir ve böylesine hukuka aykırılık teşkil edecek bir duruma kimse tevessül etmez edemez. Geride bıraktığımız bu Ramazan Bayramı tatilinde uygulanan ceza sayısı ve miktarlarına baktığımızda, son yıllardaki benzer bayram tatillerinde uygulanan ceza sayısı ve miktarının gerisinde kaldığının bilinmesini isterim"
ÖZETLE:
- APP plaka denetimleri 1 Nisan itibarıyla başlayacak.
- Standart dışı APP plakaların radar, PTS, KGS ve EDS sistemleri tarafından sağlıklı şekilde tespit edilemediği belirtildi.
- Plaka meselesinin yalnızca şekil değil, kamu güvenliği ve denetim açısından önemli olduğu ifade edildi.
- TŞOF mührü, TR ibaresi ve güvenlik işaretleri bulunan plakaların geçerli sayılacağı açıklandı.
- Harf ve rakamları kalın olan ancak güvenlik işaretleri bulunan plakalar için ceza uygulanmayacağı bildirildi.
- Araç sahiplerinin mevcut plakalarını yenileme zorunluluğu olmadığı belirtildi.
- Karekod bulunmayan plakaların sahte sayılmayacağı ifade edildi.
- 1 Ocak 2024 sonrası basılan plakalarda karekod ve 12 haneli seri numarası bulunduğu aktarıldı.
- Yönetmelik çalışmalarının sürdüğü ve süreçte rehberlik esaslı yaklaşım uygulanacağı belirtildi.
- Trafik cezalarının bütçe amacıyla kesildiği iddialarının doğru olmadığı açıklandı.
