Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Türk Devletleri Teşkilatı Devlet Başkanları Konseyi Gayriresmî Zirvesi’nde yaptığı konuşmada Türk dünyasının geleceğine yönelik dikkat çekici tekliflerde bulundu. Türkistan şehrinde düzenlenen zirvede konuşan Tokayev, Türk devletleri arasındaki birliğin güçlendirilmesi gerektiğini vurgularken teknoloji, kültür ve eğitim alanlarında ortak projeler önerdi.
Özellikle Türkinform köşe yazarı Asım Kafkas’ın makalesinde gündeme getirdiği “Turan LLM” vizyonu kapsamında, Türk devletlerinin ortak veri havuzu, ortak dijital altyapı ve ortak dil teknolojileri geliştirmesi gerektiğine dikkat çekiliyordu.
Türkistan’ın tarih boyunca Türk halkları için manevi merkez olduğunu vurgulayan Tokayev, “Bu kadim şehir Türk halklarının beşiği olarak kabul edilmektedir. Türkistan, asırlardır tüm Türk dünyasını birleştiren manevi bir merkez olmuştur.” ifadelerini kullandı.
“TÜRK DEVLETLERİNİN BİRLİĞİ HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR”
Dünyada jeopolitik gerilimlerin arttığına dikkat çeken Tokayev, uluslararası rekabetin giderek sertleştiğini ve silahlı çatışmaların yaygınlaştığını belirtti.
Bu süreçte ortak tarih ve kültür bağına sahip Türk devletlerinin birlik içinde hareket etmesinin büyük önem taşıdığını söyleyen Tokayev, Türk dünyasının ortak vizyon etrafında daha güçlü bir yapı hâline gelmesi gerektiğini ifade etti.
ORTAK YAPAY ZEKA MERKEZİ ÖNERİSİ
Tokayev’in zirvede sunduğu en dikkat çekici tekliflerden biri, Türk devletleri arasında ortak bir bilişim ve teknoloji merkezi kurulması oldu. Kazak lider, kurulacak merkezin “Türk Yapay Zekası” adıyla faaliyet göstermesini önerdi.
Bu merkezin, Türk ülkeleri arasında dijital dönüşüm, teknoloji paylaşımı ve yapay zekâ alanındaki iş birliğini artırmasının hedeflendiği belirtildi.
TÜRK TARİHİ VE KÜLTÜRÜ İÇİN DİJİTAL PLATFORM
Tokayev ayrıca Türk halklarının tarihi ve kültürel mirasının korunmasına yönelik yeni adımlar atılması gerektiğini ifade etti. Bu kapsamda, Türk Medeniyeti Mirasının Korunmasına İlişkin Sözleşme taslağının hazırlanmasını önerdi.
Kazakistan Cumhurbaşkanı, Türk halklarının tarihine ve kültürüne ilişkin materyallerin bir araya getirileceği yapay zekâ destekli özel bir dijital platform kurulmasının da önemli olacağını söyledi.
TÜRKİSTAN’A “TÜRK MEDENİYETİ MERKEZİ” ÖNERİSİ
Tokayev’in bir diğer dikkat çeken önerisi ise Türkistan şehrinde bir Türk Medeniyeti Merkezi kurulması oldu. Bu merkezin ortak bilimsel araştırmaların yürütülmesine, kültürel projelerin geliştirilmesine ve eğitim programlarının uygulanmasına katkı sunmasının beklendiğini belirten Tokayev, projenin Türk devletleri arasındaki insani iş birliğini de güçlendireceğini ifade etti.
ORTAK TERMINOLOJİ TABANI ÇAĞRISI
Tokayev, Türk dilleri arasındaki yakınlaşmanın artırılması amacıyla ortak bir terminoloji tabanı oluşturulmasını da gündeme getirdi. Bu adımın, Türk dünyasında kültürel ve akademik entegrasyonu hızlandıracağı değerlendiriliyor.
