Kurban Bayramı denildiğinde akla ilk gelen unsurlardan biri kuşkusuz et tüketimi oluyor. Sabah kahvaltısından akşam yemeğine kadar günün birçok saatinde kırmızı et tüketiminin arttığı bayram dönemlerinde, beslenme düzeni de önemli ölçüde değişiyor. Uzmanlara göre birçok kişi bayram boyunca normalde tükettiğinden çok daha fazla et tüketiyor. Buna bir de tatlılar, hamur işleri, gazlı içecekler ve düzensiz öğünler eklenince vücut ciddi bir yük altında kalabiliyor. Bayramın bitmesiyle birlikte pek çok kişi mide yanması, şişkinlik, hazımsızlık ve kilo artışı gibi sorunlarla karşı karşıya kalabiliyor.
EN SIK YAPILAN HATALAR NELER?
Diyetisyen Elif Öykü Kıyak, Türkinform’a özel yaptığı açıklamada bayramda en sık yapılan beslenme hatalarına dikkat çekti. Kıyak, “Kurban Bayramı’nda en sık karşılaştığımız hataların başında porsiyon kontrolünün kaybedilmesi geliyor. Özellikle gün içinde birden fazla et ağırlıklı öğün tüketmek sindirim sistemi üzerinde ciddi yük oluşturabiliyor. Bunun yanında sebze, salata ve lifli besinlerin ihmal edilmesi; su tüketiminin azalması ve tatlı tüketiminin artması da sık yapılan hatalar arasında yer alıyor. Bir diğer önemli nokta ise yeni kesilmiş etin hemen tüketilmesi. Dinlendirilmeden pişirilen et hem daha sert oluyor hem de sindirimi zorlaştırabiliyor” ifadesini kullandı.
“12 İLA 24 SAAT DİNLENDİRİN!”
Beslenme uzmanlarının yıllardır yaptığı en önemli uyarılardan biri, yeni kesilen kurban etinin hemen tüketilmemesi gerektiği yönünde. Taze kesilmiş et, ölüm sertliği olarak bilinen süreç nedeniyle daha zor sindiriliyor. Bu nedenle etin en az 12 ila 24 saat dinlendirilmesinin hem lezzet hem de sindirim açısından önemli olduğu belirtiliyor. Ancak birçok kişi bayramın ilk sabahında kavurma sofralarına oturuyor ve bu durum mide-bağırsak sisteminde çeşitli problemlere yol açabiliyor.
PORSİYON KONTROLÜ
Bayram sofralarında yapılan en yaygın hatalardan biri de porsiyon kontrolünün tamamen bırakılması. Özellikle kırmızı et tüketiminin artmasıyla birlikte günlük alınması gereken protein miktarı aşılabiliyor. Bunun yanında yüksek yağ içeren etler, sakatatlar ve işlenmiş et ürünleri de kalp-damar sağlığı açısından risk oluşturabiliyor. Uzmanlar, tek öğünde aşırı miktarda et tüketmenin sindirim sistemini zorladığını ve vücutta gereksiz bir yük oluşturduğunu belirtiyor.
ET VAR DİYE SEBZEYİ UNUTMAK
Bayram sofralarında dikkat çeken bir diğer hata ise sebze tüketiminin azalması. Oysa lif açısından zengin sebzeler, kırmızı etin sindirimini kolaylaştırıyor ve bağırsak hareketlerinin düzenlenmesine yardımcı oluyor. Ancak birçok sofrada et ana unsur haline gelirken salata, sebze yemekleri ve tam tahıllı ürünler geri planda kalıyor. Bu durum da kabızlık ve sindirim problemlerini beraberinde getiriyor.
TATLI KRİZİ SAĞLIĞI TEHDİT EDEBİLİYOR
Bayram ziyaretlerinin vazgeçilmezleri arasında baklava, şekerleme, çikolata ve çeşitli hamur tatlıları bulunuyor. Birçok kişi gün içerisinde farkında olmadan yüksek miktarda şeker tüketebiliyor. Uzmanlar, özellikle diyabet hastaları ve insülin direnci bulunan bireylerin bu konuda daha dikkatli olması gerektiğini vurguluyor. Aşırı şeker tüketimi yalnızca kilo artışına değil, ani kan şekeri yükselmelerine ve enerji dalgalanmalarına da neden olabiliyor.
SU TÜKETİMİNİN AZALMASI BÜYÜK SORUN
Et ağırlıklı beslenmenin arttığı dönemlerde su tüketimi daha da önem kazanıyor. Ancak bayram ziyaretleri sırasında çay, kahve ve gazlı içecek tüketimi artarken su tüketimi çoğu zaman ihmal ediliyor. Uzmanlara göre yeterli su içilmemesi hem sindirimi zorlaştırıyor hem de böbreklerin yükünü artırıyor. Özellikle sıcak havalarda bu durum daha ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor.
HAREKETSİZLİK DE TABLOYU AĞIRLAŞTIRIYOR
Bayram boyunca yapılan uzun ziyaretler ve saatler süren sofralar fiziksel aktivitenin azalmasına neden oluyor. Normalde yürüyüş yapan veya düzenli egzersiz uygulayan birçok kişi bayram süresince hareketsiz kalabiliyor. Bu durum ise alınan fazla kalorilerin yakılamamasına ve kilo artışının hızlanmasına yol açıyor. Uzmanlar, bayram sonrasında günlük yürüyüşlere dönülmesini ve hareketli yaşam alışkanlıklarının yeniden kazanılmasını öneriyor.
BAYRAM SONRASI VÜCUT NASIL TOPARLANIR?
Uzmanlara göre bayramın ardından yapılacak birkaç basit değişiklik vücudun toparlanmasına yardımcı olabilir. Öncelikle birkaç gün boyunca sebze ağırlıklı ve dengeli beslenmek gerekiyor. Bol su tüketmek, şekerli gıdaları azaltmak ve düzenli yürüyüş yapmak da öneriler arasında yer alıyor. Ayrıca öğün atlamadan, aşırı kısıtlayıcı diyetlere yönelmeden normal beslenme düzenine dönülmesi tavsiye ediliyor.
BAYRAM GEÇTİ AMA…
Kurban Bayramı geride kalmış olsa da sofralarda yapılan yanlışların etkileri günler hatta haftalar boyunca hissedilebiliyor. Uzmanlar, özellikle kalp-damar hastaları, diyabet hastaları, hipertansiyon sorunu yaşayanlar ve sindirim sistemi hassasiyeti bulunan kişilerin bayram sonrası dönemde sağlıklarına daha fazla dikkat etmesi gerektiğini belirtiyor.
Birkaç günlük kaçamaklar çoğu zaman ciddi sorun yaratmasa da, kontrolsüz et ve şeker tüketiminin uzun vadede sağlık üzerinde önemli sonuçlar doğurabileceği hatırlatılıyor. Bayramın ardından vücuda biraz nefes aldırmak ise uzmanlara göre yapılabilecek en doğru adımlardan biri olarak görülüyor.
