Akıllı telefon, tablet ve bilgisayar kullanımının günlük hayatın merkezine yerleşmesiyle birlikte çocuklar ve gençlerde duruş bozuklukları hızla artıyor. Özellikle gelişim çağındaki bireylerde uzun süreli ekran maruziyeti, omurga yapısını doğrudan etkileyerek erken yaşta kamburluk riskini beraberinde getiriyor. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan uzmanlar, bu değişimin yalnızca alışkanlık değil, fiziksel bir dönüşüm olduğuna dikkat çekiyor.
GENÇLERDE DURUŞ BOZUKLUĞU ARTIYOR
Yozgat Bozok Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Gamze Yalçın Çolak, TÜRKİNFORM’a yaptığı açıklamada çocuklar ve gençlerde duruş bozukluklarının son yıllarda belirgin şekilde arttığını söyledi.
“Teknolojiyle birlikte değişen günlük alışkanlıklar, hem yetişkinlerin hem de çocukların ortak problemi haline geldi. Ancak gelişim aşamasındaki çocukların kas-iskelet sistemi bu değişimden çok daha fazla etkileniyor.”
“BOYNU BÜKÜK NESİL” GERÇEKLİĞİ
Dr. Gamze Yalçın Çolak yaptığı değerlendirmede literatürde bile yeni kavramların ortaya çıktığını şu sözlerle vurguladı:
“Sürekli mesajlaşmanın boyun biyomekaniğini bozmasını ifade eden ‘text neck (mesajlaşma boynu)’ veya yeni nesli tanımlayan ‘head down generation (boynu bükük jenerasyon)’ gibi kavramlar bu dönüşümü açıkça ortaya koyuyor.”
Çolak, teknoloji kullanımına bağlı fiziksel etkilerin yalnızca duruşla sınırlı kalmadığını da belirtti:
“Aşırı oyun oynayan çocuklarda ‘gamer’s thumb (oyuncu başparmağı)’ ve uzun süreli kulaklık kullanımına bağlı ‘headphone dent (kulaklık göçüğü)’ gibi durumlar da artık daha sık görülüyor.”
EKRAN BAĞIMLILIĞI FİZİKSEL YAPIYI DEĞİŞTİRİYOR
Uzmanlara göre artan ekran süresi, çocukların yalnızca günlük alışkanlıklarını değil, doğrudan fiziksel gelişimini etkiliyor. Çolak, bilimsel verilerin bu durumu net şekilde ortaya koyduğunu söyledi:
“Artan ekran süresi ve akıllı cihaz bağımlılığı; kötü postür, kas ağrıları ve eklem farkındalığında azalma ile doğrudan ilişkili. Dahası, bu çocuklarda solunum kapasitesinin bile azaldığını gösteren çalışmalar mevcut.”
ERKEN YAŞTA BAŞLIYOR, KALICI OLABİLİR
Uzmanlar, en büyük riskin bu durumun kalıcı hale gelmesi olduğuna dikkat çekiyor.
Dr. Gamze Yalçın Çolak, konuya dair yaptığı değerlendirmede şu uyarılarda bulunudu:
“İnsan bedeni, sürekli ekrana bakan pozisyona uyum sağlamak zorunda kalıyor. Başın öne kaydığı ve sırtın daha kamburlaştığı yeni bir postürel adaptasyon gelişiyor. Bu durum anatomik hizalanmanın bozulduğu bir neslin habercisi olabilir.”
GELECEKTE KRONİK HASTALIK RİSKİ ARTABİLİR
Duruş bozukluğu ile solunum kapasitesi arasındaki ilişki, konunun sadece estetik değil sağlık açısından da kritik olduğunu ortaya koyuyor. Dr. Gamze Yalçın Çolak, TÜRKİNFORM’a yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Postür bozukluğu ve azalmış solunum kapasitesi arasındaki ilişkiyi doğrulayan çalışmalar artarsa, erken yaşta ekran bağımlılığı bireyleri ileride daha ciddi kronik hastalıklara yatkın hale getirebilir.”
