Elektrik Elektronik Mühendisi Reşit Akman, Türkinform Muhabiri Almila Kerküklü’ye verdiği özel röportajda, gece fişi çekilmesi gereken cihazlardan eski elektrik tesisatlarının verdiği uyarı işaretlerine kadar dikkat edilmesi gereken noktaları anlattı. Akman, önceliğin elektrik tasarrufundan çok can ve mal güvenliği olması gerektiğini vurguladı.
Akman’a göre özellikle ısı üreten ve yüksek güç tüketen cihazların kullanılmadıkları zaman enerjisiz bırakılması, olası risklerin azaltılması açısından önem taşıyor. Buna karşılık buzdolabı, modem veya güvenlik sistemi gibi kesintisiz çalışması gereken cihazların fişinin rutin olarak çekilmesi önerilmiyor.
ISI ÜRETEN CİHAZLARA GECE DİKKAT
Rezistansla çalışan cihazların kullanılmadıkları zaman mümkünse prizden çıkarılması gerektiğini belirten Akman, bu grupta ütü, elektrikli ısıtıcı, kettle, tost makinesi ve saç düzleştirici gibi ürünlerin bulunduğunu söyledi. Bu cihazların çalışma prensibi gereği yüksek ısı ürettiğine dikkat çeken Akman, özellikle gece boyunca kullanılmayacak ürünlerin enerjisiz bırakılmasının güvenlik açısından daha doğru bir yaklaşım olacağını ifade etti.
Akman, bu noktada amaçlarının yalnızca gereksiz elektrik tüketimini önlemek olmadığını, asıl meselenin elektrik kaynaklı riskleri azaltmak olduğunu belirtti.

HER CİHAZIN FİŞİNİ ÇEKMEK DOĞRU DEĞİL
Gece yatarken evdeki bütün cihazların fişinin çekilmesi gerektiği yönündeki düşüncenin doğru olmadığını belirten Akman, bazı cihazların sürekli çalışmasının gerektiğini hatırlattı.
Buzdolabı, modem ve güvenlik sistemleri gibi cihazların bu grupta yer aldığını ifade eden Akman, bu ürünlerin elektrik bağlantısının rutin olarak kesilmesinin işlevlerini yerine getirmelerini engelleyebileceğini söyledi. Bu nedenle cihazları tek bir kategoride değerlendirmek yerine, kullanım amacı ve çalışma biçimine göre hareket edilmesi gerektiğini vurguladı.
ŞARJ ADAPTÖRLERİNDE ASIL RİSK HASARLI VE KALİTESİZ ÜRÜNLER
Telefon şarj adaptörlerinin gece prizde bırakılması da kullanıcıların en sık merak ettiği konular arasında yer alıyor. Akman, kaliteli ve gerekli güvenlik standartlarına uygun adaptörlerin normal kullanım koşullarında ciddi bir risk oluşturmadığını belirtti.
Buna karşılık çatlamış adaptörlerin, ezilmiş veya yıpranmış kabloların kullanılmaması gerektiğini söyleyen Akman, güvenlik standartları belirsiz ve kalitesiz şarj cihazlarının da risk oluşturabileceğine dikkat çekti. Akman, özellikle kablonun dış kaplamasında hasar, adaptörde çatlak, aşırı ısınma veya fiziksel deformasyon görülmesi halinde ürünün kullanılmaya devam edilmemesi gerektiğini ifade etti.
ELEKTRİK TESİSATI ARIZA VERMEDEN ÖNCE İŞARET GÖSTEREBİLİYOR
Bir evin elektrik tesisatının eski veya güvensiz olduğunun bazı belirtilerden anlaşılabileceğini söyleyen Akman, elektrik sistemlerinin çoğu zaman ciddi bir arıza meydana gelmeden önce çeşitli uyarılar verdiğini belirtti.
Sigortaların sık sık atması, priz veya anahtarların ısınması, lambaların sürekli titremesi, priz çevresinde kararma görülmesi ve yanık plastik kokusu hissedilmesi bu belirtiler arasında yer alıyor.
Akman, söz konusu işaretlerin “normal” kabul edilmemesi gerektiğini vurgulayarak, özellikle aynı sorunların sürekli tekrarlanması halinde tesisatın yetkili kişiler tarafından kontrol edilmesinin önem taşıdığını söyledi.

KAÇAK AKIM RÖLESİ VE TOPRAKLAMA DA ÖNEMLİ
Elektrik güvenliğinin yalnızca priz ve kabloların fiziksel durumuyla sınırlı olmadığını belirten Akman, kaçak akım koruma rölesi ve topraklama sisteminin de önemli güvenlik unsurları arasında bulunduğunu ifade etti.
Binada kaçak akım koruma rölesinin bulunmaması veya topraklama sisteminin yetersiz olması halinde ciddi güvenlik risklerinin oluşabileceğine dikkat çeken Akman, özellikle eski yapılarda bu sistemlerin kontrol edilmesi gerektiğini kaydetti.
20-25 YILLIK BİNALARDA ELEKTRİK YÜKÜ ARTTI
Akman, özellikle 20-25 yıl önce inşa edilen bazı binaların elektrik tesisatlarının günümüzde kullanılan yüksek güçlü cihazların sayısı dikkate alınarak tasarlanmadığını söyledi.
Geçmişte evlerde birkaç temel elektrikli cihaz bulunurken bugün klima, kurutma makinesi, ankastre fırın, bilgisayarlar ve farklı yüksek güç gerektiren cihazların aynı anda kullanılabildiğine dikkat çekti. Elektrikli araç şarj sistemlerinin de konutlardaki elektrik yükünü artıran yeni unsurlar arasında yer aldığını ifade etti.
Bu nedenle eski tesisatların günümüz ihtiyaçlarını karşılayıp karşılamadığının belirli aralıklarla kontrol edilmesi gerektiğini belirten Akman, tesisatın görünürde çalışıyor olmasının her zaman güvenli olduğu anlamına gelmediğini söyledi.
ESKİ BİNALARDA GECE KULLANILMAYAN CİHAZLAR ENERJİSİZ BIRAKILABİLİR
Özellikle eski binalarda gece kullanılmayan yüksek güçlü cihazların enerjisiz bırakılmasının olası riskleri azaltabileceğini belirten Akman, güvenlik açısından küçük önlemlerin ihmal edilmemesi gerektiğini ifade etti.
Akman, evlerde elektrik güvenliğinin yalnızca arıza ortaya çıktıktan sonra değil, belirtiler henüz küçükken ele alınmasının daha doğru olacağını vurguladı. Sigortaların sık atması, prizlerin ısınması veya yanık kokusu gibi işaretlerin fark edilmesi halinde sorunun kaynağının uzman kişiler tarafından belirlenmesinin hem can güvenliği hem de olası yangın risklerinin azaltılması açısından önem taşıdığını kaydetti.





