İsveç'in güneyindeki Blekinge bölgesinde yürütülen çevre projesi, dünyanın dikkatini çekti. Uzun yıllar boyunca etkili olan asit yağmurlarının göl ve akarsularda oluşturduğu yüksek asit seviyesini düşürmek amacıyla başlatılan çalışmalarda, helikopterler adeta zamanla yarışıyor. Kara yoluyla ulaşımın mümkün olmadığı ya da oldukça zor olduğu göl ve sulak alanlara havadan müdahale edilirken, günde yaklaşık 200 ton kireç taşı su kaynaklarına bırakılıyor.
162 UÇUŞLA DEV OPERASYON
Çalışmanın en dikkat çeken yönü ise operasyonun büyüklüğü oldu. Bölgede konuşlandırılan kamyonlar tarafından hazırlanan ve her biri bir tonun biraz üzerinde kireç taşı taşıyan özel konteynerler, helikopterlere yükleniyor. Ardından pilotlar gün boyunca belirlenen noktalara peş peşe uçuşlar gerçekleştiriyor. İsveç kamu yayıncısı SVT'nin aktardığı bilgilere göre, operasyon kapsamında pilot Håkan Grop, yalnızca bir gün içinde 162 kez kalkış ve iniş yaparak planlanan miktardaki kireç taşını göllere ulaştırdı.
AMAÇ GÖLLERİN KİMYASAL DENGESİNİ YENİDEN SAĞLAMAK
Uzmanlar, kireç taşının tek bir noktaya bırakılmadığını özellikle vurguluyor. Bunun yerine, çevre ekiplerinin hazırladığı plan doğrultusunda farklı göl ve su yollarına kontrollü şekilde dağıtım yapılıyor. Böylece hem aşırı yoğunlaşmanın önüne geçiliyor hem de su kaynaklarının doğal kimyasal dengesi korunuyor. Bu yöntem sayesinde özellikle ulaşılması güç sulak alanlara hızlı ve etkili müdahale edilebildiği belirtiliyor.
20 YILLIK MÜCADELEDE DİKKAT ÇEKEN DEĞİŞİM
Blekinge Arkipelag kuruluşunda görev yapan limnolog (göl bilimci) Andreas Jezek, bölgede asitlenmeye karşı uzun yıllardır düzenli çalışmalar yürütüldüğünü söyledi. Jezek, çevresel koşullarda yaşanan iyileşme sayesinde bugün kullanılan kireç taşı miktarının, yaklaşık 20 yıl öncesine göre yarı yarıya azaldığını ifade etti. Buna rağmen hassas su kaynaklarında düzenli kireçleme çalışmalarının sürdürülmesinin zorunlu olduğuna dikkat çekti.
KEREVİTLER VE TATLI SU MİDYELERİ DE YAKINDAN İZLENİYOR
Proje yalnızca suyun asit seviyesini düşürmekle sınırlı kalmıyor. Bilim insanları operasyonun ekosistem üzerindeki etkilerini de sürekli takip ediyor. Bu kapsamda özellikle çevresel değişimlere karşı oldukça hassas olan kerevitler ve tatlı su midyeleri düzenli olarak gözlemleniyor.Toplanan veriler doğrultusunda suyun kimyasal yapısı analiz edilirken, uygulamanın doğal yaşam üzerindeki etkileri de değerlendiriliyor.
ÇEVREYİ KORUMAK İÇİN HAVADAN ÇÖZÜM
Uzmanlara göre havadan gerçekleştirilen bu dev operasyon, iklim değişikliği ve sanayi kaynaklı çevresel sorunlarla mücadelede geliştirilen en dikkat çekici yöntemlerden biri olarak öne çıkıyor. Her gün 200 tonluk kireç taşı, yüzlerce uçuş ve hassas bilimsel takip ile yürütülen çalışma sayesinde İsveç, yılların çevresel tahribatını azaltmayı ve göl ekosistemlerini gelecek nesiller için korumayı hedefliyor.
