Astronomlar, evrenin henüz yaklaşık 660 milyon yaşında olduğu döneme ait sıra dışı bir gök cismi tespit etti. NASA’nın James Webb Uzay Teleskobu tarafından gözlemlenen cisim, bugüne kadar bilinen yıldızlardan ve kara deliklerden farklı özellikler taşıyor.
Araştırmacılara göre cismin merkezinde, Güneş’in yaklaşık 100 bin katı kütleye sahip bir kara delik bulunuyor olabilir. Bu kara deliğin çevresini ise son derece yoğun hidrojen gazından oluşan büyük bir tabaka sarıyor. Bu yapı, uzaktan bakıldığında bir yıldız gibi ışık yayıyor.
Bilim insanları bu sıra dışı yapıya “kara delik yıldızı” adını verdi. Henüz kesin olarak yeni bir gök cismi sınıfı olduğu kanıtlanmış değil ancak elde edilen veriler bu ihtimali güçlü biçimde destekliyor.
KARA DELİK NASIL YILDIZ GİBİ GÖRÜNÜYOR?
Normal yıldızlar, merkezlerinde gerçekleşen nükleer tepkimeler sayesinde enerji üretir. Buradaki yapı ise farklı çalışıyor. Merkezdeki kara delik çevresindeki gazı kendisine doğru çekiyor ve bu süreçte çok büyük miktarda enerji ortaya çıkıyor.
Bu enerji, kara deliğin çevresindeki yoğun gazı ısıtarak gazın çok parlak görünmesine neden oluyor. Böylece merkezindeki kara delik doğrudan görünmese de çevresindeki gaz, dışarıdan bakıldığında dev bir yıldız benzeri yapı oluşturuyor.
Araştırmacıların hesaplamalarına göre gaz tabakasının boyutu yaklaşık olarak Güneş Sistemi ölçeğinde olabilir. Ancak James Webb bu yapının içini doğrudan görüntülemiş değil. Cismin özellikleri, teleskoptan elde edilen ışığın ayrıntılı olarak incelenmesi ve bilgisayar modelleriyle belirleniyor.
ERKEN EVRENDEKİ GİZEMLİ KIRMIZI NOKTALARLA BAĞLANTILI OLABİLİR
James Webb Uzay Teleskobu'nun evrenin ilk dönemlerine ait görüntülerinde çok sayıda küçük, parlak ve kırmızı cisim tespit edilmişti. Astronomlar bu cisimlerin neden bu kadar parlak olduğunu ve nasıl oluştuklarını uzun süredir araştırıyor.
Yeni keşfedilen yapının özellikleri, bu gizemli “küçük kırmızı noktaların” en azından bir bölümünün benzer kara deliklerle bağlantılı olabileceği ihtimalini gündeme getiriyor.
Bu ihtimal doğrulanırsa, erken evrende çok büyük kara deliklerin nasıl bu kadar hızlı büyüdüğü konusundaki önemli sorulardan biri de açıklanabilir. Yoğun gazla çevrili kara deliklerin, evrenin ilk dönemlerinde hızlı şekilde büyüyebileceği düşünülüyor.
Fotoğraf: James Webb Uzay Teleskobu görüntülerinde küçük kırmızı bir nokta olarak görülen cismin, “kara delik yıldızı” olabileceği düşünülüyor.
Bilim insanları, “kara delik yıldızı” modelinin kesin olarak doğrulanması için daha fazla gözleme ihtiyaç olduğunu belirtiyor. Yeni gözlemler, bu yapının gerçekten daha önce bilinmeyen bir gök cismi türü olup olmadığının anlaşılmasına yardımcı olacak.
