TBMM Suça Sürüklenen Çocuklar Komisyonu, çocuk adalet sisteminde değişiklik öngören yeni bir yasal model üzerinde çalışıyor. Hazırlanan raporda cezai ehliyet yaşının 10'a indirilmesi, cinayet ve cinsel saldırı gibi ağır suçlarda çocuk indiriminin kaldırılması ve aile sorumluluğunun artırılması gibi düzenlemeler yer alıyor. Raporun tamamlanmasının ardından çocuk adaletine yönelik müstakil bir kanun teklifine temel oluşturması bekleniyor.
DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Elif Esen ve CHP Trabzon Milletvekili Sibel Suiçmez, Meclis Çocuk Suçlular Komisyonu’nun hazırladığı yeni model teklifine ilişkin Türkinform’a özel açıklamalarda bulundu.
DEVA Partisi İstanbul Milletvekili Elif Esen “Çocukların suç odaklı kullanımı çok üzücü ancak bazı durumlarda suçu işleyenin de suçun mağdurunun da çocuk olması daha da üzücü. Çocukların öncelikle suça karışmadan korunması gerekiyor. Suça sürüklenmeden önce etkin önlemler alınmalı,” diyen Esen, çocukların suça yönelmeden önce aileler ve eğitim kurumlarının sorumluluğunun kritik olduğuna işaret etti. Çocuklarınsuça karışmadan önceki süreçte doğru yönlendirilmesi gerektiğini belirten Esen, “Çocukların suç oluşturacak süreçlere girmeden öncesi önemli. Çok hassas davranmamız gerekiyor. Asıl önemli olan çocukların suç odaklarından korunması ve cezaevlerine girmemesi” diye konuştu.
“MÜKERRER OLMAMASI İÇİN ÖNLEMLER”
Esen, cezaevine giren çocuklar için de çıktıktan sonra tekrar suç işlememesi mükerrer durumların oluşmaması için de ayrıca koruyucu önleyici tedbirlere uygulamalara ihtiyaç olduğunun önemini vurguladı. Esen, bu bağlamda, hem önleyici tedbirlerin hem de rehabilitasyon odaklı çalışmaların devreye girmesi gerektiğini belirtti. “Cezaevine girdilerse bile bir daha tekrarlanmaması, mükerrer olmaması için neler yapılması gerekiyor çok kapsamlı planlanmalı. Bu anlamda farklı uzman ve kurumları komisyonun dinlemeleri devam ediyor” şeklinde konuşan Esen, sürecin takipçisi olduklarını ve çocukların suça sürüklenmeden korunması için kapsamlı politikaların geliştirilmesi gerektiğini söyledi.,
ÇOCUKLARIN SUÇA SÜRÜKLENMESİ ÖNLENMELİ”
Genel değerlendirmesinde Esen, asıl önemli olanın çocukların infaz sistemine girmeden, cezai yaptırımlara tabi tutulmadan önce kapsamlı bir koruma mekanizmasının oluşturulmasının önemine dikkat çekti. Bu mekanizmaların etkin uygulanmasında da aileler, eğitim kurumları ve sosyal hizmetlerin de sürecin önemli ve aktif bir parçası olması gerektiğini belirtti.
Esen, “Çocukların cezaevine girmemesi için toplumun tüm kesimleri üzerine düşeni yapmalı, önleyici ve rehabilite edici yaklaşımları güçlendirmeliyiz” diyerek, Komisyon’un çalışmalarının hem çocuk hakları hem de toplumsal güvenlik açısından titizlikle ele alınması gerektiğini vurguladı.
“ÇOCUKLARI SUÇA SÜRÜKLEYEN NEDENLERİ ORTADAN KALDIRMAK”
CHP Milletvekili Sibel Suiçmez, teklifin çocuk adalet sistemi ve uluslararası sözleşmeler açısından ciddi riskler taşıdığını vurgulayarak, mevcut sistemin temel yapısına zarar verecek adımların kabul edilemeyeceğini belirtti.
Suiçmez, ceza yaşının düşürülmesinin tek başına sorunu çözmeyeceğini ifade etti. “Meselenin ceza yaşını artırmak ya da eksiltmekten geçmediğini düşünüyoruz. Cezaların artırılmasıyla sorunun çözülmesi mümkün değildir. Asıl odaklanmamız gereken, çocukları suça sürükleyen nedenleri ortadan kaldırmaktır” dedi.
“REHABİLİTE EDİCİ MEKANİZMALARIN GÜÇLENDİRİLMESİ GEREKİYOR”
Suiçmez, çocukların suça yönelmesinde yoksulluk, aile sorunları, okuldan ayrılma ve uyuşturucu gibi faktörlerin başta geldiğini vurguladı. Bu nedenle, ceza odaklı yaklaşımlar yerine önleyici ve rehabilite edici mekanizmaların güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Suiçmez, komisyonun çalışmalarına da değinerek, bugüne kadar ceza ehliyetinin düşürülmesinin faydalı olacağına dair bilim insanlarından veya sahada çalışan uzmanlardan herhangi bir görüş alınmadığını söyledi. “Farklı ülkelerde ceza ehliyeti yaşının düşük olduğu örnekler olabilir, ancak Türkiye’nin sosyoekonomik ve toplumsal yapısı açısından bu uygulamanın uygun olduğuna dair herhangi bir bilimsel veya saha temelli veri yok,” diye konuştu.
“ULUSLARARASI SÖZLEŞMELERE UYGUN”
Uluslararası sözleşmeler açısından da uyarıda bulunan Suiçmez, çocuk adalet sisteminin ve Çocuk Koruma Kanunu’nun halihazırda uluslararası sözleşmelere uygun olduğunu hatırlattı. “Bu sistemin ana yapısına zarar verecek adımlar atılamaz. Yeni çözümler üretirken mevcut sistemi güçlendirmeye odaklanmalıyız. Çocukların haklarının korunması, rehabilitasyon süreçlerinin etkin işlemesi ve kurumlar arası koordinasyonun sağlanması önceliğimiz olmalıdır” ifadelerini kullandı.
Suiçmez, çocukların cezaevine girmesinin önlenmesinin kritik olduğunu ve mükerrer cezai uygulamalardan kaçınılması gerektiğini belirtti. Ayrıca, çocukların suça sürüklenmesinin önlenmesinde ailelerin, okulların ve sosyal hizmetlerin sorumluluğuna dikkat çekti.
