Çocuklarda öfke nöbetleri ve saldırgan davranışların arttığı yönündeki tartışmalar sürerken Pedagog Ali Çankırılı, Türkinform Muhabiri Almila Kerküklü’ye verdiği özel röportajda dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.
ÖFKE NÖBETLERİNİN NEDENİ AYNI OLMAYABİLİR
Çocuklarda öfke ve saldırgan davranışlarla daha sık karşılaştığını belirten Çankırılı, bu durumun iki farklı açıdan değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Bazı vakaların ciddi şekilde ele alınması gereken davranış problemleriyle ilişkili olabileceğini söyleyen Çankırılı, bazı çocukların ise isteklerini kabul ettirmek amacıyla öfke tepkilerini bir yöntem haline getirebildiğini kaydetti.
Çankırılı, çocuğun öfke nöbetinin süresi, şiddeti ve sonrasında sakinleşip sakinleşmediği gibi ayrıntıların dikkate alınması gerektiğini belirtti. Şiddetli ve kontrol edilmesi güç davranışların sürekli hale gelmesi durumunda ailelerin çocuk psikoloğu gibi uzmanlardan destek almasının önemli olduğunu söyledi.
“İSTEDİĞİN OLSUN” DEMEK DAVRANIŞI PEKİŞTİREBİLİR
Bazı çocukların istediğini elde etmek için önce talepte bulunduğunu, ardından ağlama, bağırma veya öfkelenme gibi tepkilere başvurabildiğini anlatan Çankırılı, ebeveynin bu noktada geri adım atmasının davranışın tekrarlanmasına neden olabileceğini ifade etti.
Çankırılı’ya göre çocuk, ağladığında veya öfkelendiğinde isteğinin yerine getirildiğini gördüğünde bu yöntemin işe yaradığını öğrenebiliyor. Bu nedenle benzer davranışların özellikle alışveriş merkezi, oyuncakçı veya kalabalık ortamlarda tekrar edebildiğine dikkat çekti.
KALABALIK ORTAMLARDA EBEVEYNLER DAHA ÇABUK GERİ ADIM ATABİLİYOR
Çankırılı, çocuğun kamuya açık bir alanda ağlaması, bağırması veya yere oturması karşısında ebeveynlerin çevredeki insanların tepkisinden etkilenebildiğini söyledi. Bu durumun, anne ve babaların çocuğun isteğini kabul ederek öfke nöbetini sonlandırmaya çalışmasına yol açabileceğini belirtti.
Bu yaklaşımın uzun vadede sorunu çözmek yerine aynı davranışı güçlendirebileceğini savunan Çankırılı, ebeveynlerin sınır koyarken tutarlı ve kararlı davranmasının önemli olduğunu ifade etti.
EBEVEYNLERE “KARARLI OLUN” UYARISI
Çankırılı, çocuğun yalnızca istediğini elde etmek amacıyla öfke tepkisi gösterdiğinin düşünüldüğü durumlarda anne ve babaların verdikleri karardan hemen vazgeçmemesi gerektiğini söyledi. Ebeveynlerin sakin biçimde “hayır” diyebilmesi ve sınırlarını koruyabilmesinin çocuğun kuralları öğrenmesine yardımcı olabileceğini belirtti.
Özellikle ev ortamında çocuğun ağlama veya bağırma yoluyla ebeveynin kararını değiştirmeye çalışması durumunda tutarlı davranılması gerektiğini ifade eden Çankırılı, ailelerin her öfke tepkisini aynı şekilde değerlendirmemesi gerektiğinin de altını çizdi.
UZUN SÜREN VE ŞİDDETLİ ÖFKEDE UZMAN DESTEĞİ ÖNEMLİ
Çankırılı, öfke nöbetlerinin sık tekrarlanması, uzun sürmesi veya saldırgan davranışlarla birlikte görülmesi halinde durumun yalnızca “şımarıklık” ya da “inatçılık” olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirtti.
Çocuğun davranışının altında farklı psikolojik veya gelişimsel nedenler bulunabileceğine dikkat çeken Çankırılı, ailelerin ciddi ve süreklilik gösteren durumlarda bir uzmana başvurarak profesyonel değerlendirme almasının daha doğru olacağını ifade etti.
