ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin göç politikalarından biri daha yargı engeline takıldı. New York’taki federal mahkeme, 75 ülkenin vatandaşlarına yönelik göçmen vizesi verilmesini durduran Dışişleri Bakanlığı politikasını iptal etti.
Manhattan’daki ABD Bölge Yargıcı Jeannette Vargas, 21 Ağustos’ta verdiği kararda uygulamanın Dışişleri Bakanı Marco Rubio’ya yasalarla tanınan yetkinin sınırlarını aştığına hükmetti. Vargas, ülke vatandaşlığına dayalı toplu vize engelinin federal göçmenlik mevzuatıyla bağdaşmadığını belirtti.
75 ÜLKENİN VATANDAŞLARINI ETKİLİYORDU
Trump yönetimi tarafından ocak ayında açıklanan ve 21 Ocak’ta yürürlüğe giren düzenleme, 75 ülkenin vatandaşlarının ABD’ye kalıcı olarak yerleşmelerine imkan sağlayan göçmen vizelerinin işleme alınmasını durdurmuştu.
Listede Brezilya, Kolombiya, Uruguay, Pakistan, Bangladeş, Rusya, İran, Irak, Suriye ve birçok Afrika, Orta Doğu, Balkan ve Karayip ülkesi bulunuyordu. Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan da uygulamadan etkilenen ülkeler arasındaydı.
MAHKEME “AÇIKÇA HUKUKA AYKIRI” BULDU
Yargıç Vargas, Dışişleri Bakanlığının uygulamasını “açıkça hukuka aykırı” olarak nitelendirdi. Mahkeme, göçmen vizesi başvurularının yalnızca başvuru sahibinin vatandaşı olduğu ülkeye bakılarak toplu şekilde reddedilemeyeceğine dikkat çekti.
Kararda, federal yasaların göçmen vizesi başvurularında konsolosluk görevlilerinin her başvuruyu kendi şartları içerisinde değerlendirmesini öngördüğü belirtildi. Mahkeme, Dışişleri Bakanlığının 75 ülkenin vatandaşlarını tek bir kategori içerisinde değerlendirerek bu sistemi devre dışı bıraktığı sonucuna vardı.
GEREKÇE “KAMUYA YÜK OLMA” RİSKİYDİ
ABD Dışişleri Bakanlığı, uygulamayı hayata geçirirken söz konusu ülkelerden gelen göçmenlerin ilerleyen dönemde kamu yardımlarına ihtiyaç duyma riskinin yüksek olduğunu savunmuştu.
Trump yönetimi, vize değerlendirmelerinin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini belirterek bu kişilerin ABD’de yerel, eyalet veya federal kamu kaynaklarından yararlanma ihtimalini gerekçe göstermişti. Mahkeme ise kişinin mali durumu, yaşı, sağlığı, eğitimi ve aile koşulları gibi unsurların bireysel olarak değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
TURİST VE ÖĞRENCİ VİZELERİNİ KAPSAMIYORDU
Düzenleme, ABD’ye kalıcı olarak yerleşmeye imkan sağlayan göçmen vizelerini kapsıyordu. Turist, öğrenci veya geçici çalışma gibi göçmen olmayan vize türleri doğrudan bu 75 ülkeli uygulamanın kapsamında değildi.
Göçmen vizeleri, ABD dışında yaşayan kişilerin ülkede sürekli ikamet hakkı elde etmesi ve yeşil kart sürecine ilerleyebilmesi açısından önem taşıyor. Bu nedenle aylardır devam eden uygulama özellikle aile birleşimi ve kalıcı göç başvurusu yapan binlerce kişiyi etkiledi.
TRUMP YÖNETİMİNDEN HENÜZ AÇIKLAMA GELMEDİ
Dava, göçmen hakları kuruluşlarının yanı sıra vize başvurusu etkilenen kişiler ve yabancı ülkelerde bulunan aile üyelerine sponsor olan ABD vatandaşları tarafından açılmıştı.
Mahkemenin kararıyla söz konusu 75 ülkeye dayalı genel vize politikası geçersiz hale gelirken, başvuruların bireysel kriterler üzerinden değerlendirilmesinin önü açıldı. ABD Dışişleri Bakanlığı ise kararın ardından nasıl bir yol izleyeceğine ilişkin henüz açıklama yapmadı. Yönetimin karara karşı üst mahkemeye başvurma hakkı bulunuyor.
