Sayım günü uygulanan sokağa çıkma yasağı ile hayat durma noktasına gelirken, Türkiye'nin toplam nüfusu yaklaşık 16,2 milyon olarak belirlendi.
HÜKÜMET KARARI VE İSTATİSTİKİ TEMELLER
Sayım, dönemin hükümeti tarafından planlanmış ve Mustafa Kemal Atatürk'ün onayıyla hayata geçirilmiştir. Operasyonel süreçler, o günkü adıyla İstatistik Genel Müdürlüğü (günümüzde TÜİK) tarafından titizlikle yürütülmüştür. 1927 yılında yapılan ilk sayımın ardından geçen sekiz yıllık süreçte yaşanan nüfus değişimlerini ve demografik yapıyı anlamak amacıyla bu kapsamlı çalışma başlatılmıştır.
SOKAĞA ÇIKMA YASAĞI VE SAYIM YÖNTEMİ
20 Ekim 1935 Pazar günü gerçekleştirilen sayım işlemlerinde, "sokağa çıkma yasağı" usulü uygulanmıştır. Sayım memurlarının her haneyi ziyaret edebilmesi ve mükerrer kayıtların önüne geçilebilmesi için tüm halkın evlerinde beklemesi zorunlu tutulmuştur. Bu yöntemle, ülkenin en ücra köylerinden büyük şehirlerine kadar her noktada hayat bir günlüğüne durmuş ve sağlıklı veri akışı sağlanmıştır.
NÜFUS 16,2 MİLYON OLARAK SAYILDI
Sayım sonuçları, genç Türkiye Cumhuriyeti'nin demografik gelişimini gözler önüne sermiştir. Toplam nüfusun yaklaşık 16,2 milyon olarak ölçüldüğü bu sayım, devletin kalkınma planları ve sosyal politikaları için temel veri kaynağı oluşturmuştur. 1927 yılındaki 13,6 milyonluk nüfusa oranla yaşanan artış, Cumhuriyet'in sağlık ve sosyal alandaki atılımlarının bir yansıması olarak değerlendirilmiştir.
TARİHİ BİR DÖNÜM NOKTASI OLARAK 1935 SAYIMI
Bu sayım sadece bir rakam tespiti değil, aynı zamanda modern Türkiye'nin idari kapasitesini gösteren bir sınav niteliği taşımıştır. İstatistik Genel Müdürlüğü'nün koordinasyonunda başarıyla tamamlanan süreç, ilerleyen yıllarda periyodik olarak yapılacak olan nüfus sayımları için de kurumsal bir standart belirlemiştir. 1935 verileri, o dönemden günümüze Türkiye'nin geçirdiği büyük dönüşümü anlamak adına tarihçiler ve istatistikçiler için en önemli referans noktalarından biri olmaya devam etmektedir.
1935 yılı genel nüfus sayımı verilerine göre illerin nüfus sıralaması ve dağılımı aşağıda tablo halinde sunulmuştur:
1935 GENEL NÜFUS SAYIMI İL SIRALAMASI
|
SIRA |
İL |
NÜFUS |
|
1 |
İstanbul |
883.414 |
|
2 |
İzmir |
596.078 |
|
3 |
Konya |
570.992 |
|
4 |
Ankara |
538.669 |
|
5 |
Balıkesir |
482.261 |
|
6 |
Bursa |
441.663 |
|
7 |
Sivas |
435.630 |
|
8 |
Manisa |
425.038 |
|
9 |
Malatya |
411.513 |
|
10 |
Seyhan |
387.009 |
|
11 |
Erzurum |
386.428 |
|
12 |
Kastamonu |
361.191 |
|
13 |
Trabzon |
359.791 |
|
14 |
Kütahya |
343.435 |
|
15 |
Samsun |
338.014 |
|
16 |
Kocaeli |
335.492 |
|
17 |
Zonguldak |
321.246 |
|
18 |
Kayseri |
312.469 |
|
19 |
Tokat |
310.152 |
|
20 |
Kars |
306.444 |
|
21 |
Afyon |
299.794 |
|
22 |
Çorum |
286.751 |
|
23 |
Gaziantep |
286.616 |
|
24 |
Denizli |
286.365 |
|
25 |
Ordu |
283.340 |
|
26 |
İçel |
271.914 |
|
27 |
Çoruh |
270.688 |
|
28 |
Yozgat |
262.268 |
|
29 |
Aydın |
260.749 |
|
30 |
Giresun |
259.673 |
|
31 |
Bolu |
254.254 |
|
32 |
Elazığ |
253.693 |
|
33 |
Niğde |
247.592 |
|
34 |
Antalya |
241.569 |
|
35 |
Urfa |
229.201 |
|
36 |
Mardin |
226.030 |
|
37 |
Çanakkale |
223.225 |
|
38 |
Diyarbakır |
214.871 |
|
39 |
Muğla |
197.069 |
|
40 |
Tekirdağ |
193.537 |
|
41 |
Sinop |
192.150 |
|
42 |
Maraş |
189.570 |
|
43 |
Eskişehir |
182.961 |
|
44 |
Çankırı |
177.734 |
|
45 |
Kırklareli |
172.344 |
|
46 |
Isparta |
164.256 |
|
47 |
Gümüşane |
162.921 |
|
48 |
Erzincan |
158.383 |
|
49 |
Kırşehir |
145.676 |
|
50 |
Muş |
143.537 |
|
51 |
Van |
142.673 |
|
52 |
Amasya |
128.497 |
|
53 |
Siirt |
127.728 |
|
54 |
Bilecik |
125.417 |
|
55 |
Ağrı |
106.727 |
|
56 |
Burdur |
96.152 |





