Konuyu Türkinform’a değerlendiren nöroloji uzmanlar, teknolojinin gelişmesi ve günlük hayatın vazgeçilmez bir parçası haline gelmesiyle beraberinde bazı rahatsızlıkları getirdiğini belirterek, “Elinizdeki o parlak ekranlar, beyninizin nörolojik yapısını fiziksel olarak değiştiriyor olabilir.” uyarısında bulunuyor.
Uzmanlarına göre, gün boyu kesintisiz bildirimlere, kısa videolara ve aşırı bilgi yüklemesine maruz kalmak, beynin prefrontal korteks bölgesini aşırı yükleme moduna sokuyor.
Sonuçları Nisan 2026’da yayınlanan kapsamlı nörolojik araştırmalar, günde 6 saatten fazla eğlence amaçlı ekran kullanan genç yetişkinlerde odaklanma süresinin 8 saniyenin altına düştüğü gerçeğini ortaya koyuyor.
Beyin sürekli yeni veri akışı beklediği için derin düşünme yetisini kaybettiğini belirten nörologlar, daha 30'lu yaşlarda unutkanlıkların başladığını, “Ne yapacaktım?” sorularına kendilerine sormaya başladıklarını ifade ediyor. Bu durumu “bilişsel sis” olarak adlandıran uzmanlar, bu tür vakalarda beyinin verileri işlemeyip, sadece üzerinden geçtiğini vurguluyor.
BEYİN GÖREVİNİ DEVREDİYOR
Teknolojiye aşırı bağımlılık nedeniyle zihinsel yetilerin zayıflamasıyla ortaya çıkan dijital demans nedeniyle beynin hatırlama görevini akıllı telefonlara devrettiğini ifade eden uzmanlar, hafıza merkezlerinin tembelleştiği uyarında bulunuyor. Nisan 2026 nöroloji raporlarında, bu durumun erken evre demans semptomlarını 20 yıl öne çektiğini kanıtlayan MR bulguları da paylaşıldı.
Raporun öne çıkan başlıkları ise şöyle:
-Dikkat dağınıklığı: Aynı anda birden fazla sekmeyle uğraşmak, odaklanma kapasitesini kalıcı olarak azaltıyor.
-Sosyal izolasyon: Ekran başında geçen süre, gerçek sosyal etkileşimi azaltarak beynin empati ve duygusal zeka bölgelerini zayıflatıyor.
-Uyku bozukluğu: Mavi ışık maruziyeti, beynin kendini temizlediği "lenfatik sistemi" devre dışı bırakarak nörotoksik birikime neden oluyor.
NE YAPMALI?
Nörologlar, dijital demans riskini azaltmak için radikal, ancak uygulanabilir çözümleri ise şöyle sıralıyor:
1-Günde 2 saat "gri ekran": Telefonunuzun renk ayarlarını gri tonlamaya getirmek, beynin aldığı dopamin uyarısını azaltarak bağımlılığı kırar.
2-Analog mola: Her gün en az 30 dakika boyunca telefon, tablet veya televizyon olmadan sadece okuma veya manuel bir hobiyle ilgilenin.
3-Navigasyonsuz rota: Beynin mekansal hafızasını diri tutmak için bildiğiniz rotalarda navigasyon kullanmayı bırakın.
Uzmanlara göre, gün içinde sebepsiz bir zihin yorgunluğu yaşıyorsanız, beyniniz size imdat sinyali veriyor olabilir. Uzmanlar, "Beyninizi geri kazanmak için, ekranı kapatıp hayata dönmek zorundasınız." görüşünde birleşiyor.
