Astım krizi sırasında hava yollarının daralması nedeniyle kişinin nefes alıp vermesi zorlaşabilir. Belirtilerin şiddeti kişiden kişiye değişebilse de özellikle nefes darlığının belirginleşmesi, hırıltılı solunum ve göğüste sıkışma önemli işaretler arasında yer alır.
Şiddetli öksürük de krizin belirtilerinden biri olabilir. Bazı kişilerde nefes darlığı o kadar yoğunlaşabilir ki konuşmak veya yürümek bile zor hale gelebilir.
ASTIM KRİZİNDE HANGİ BELİRTİLER GÖRÜLÜR?
Astım krizinde en sık görülen belirtiler arasında şunlar bulunur:
- Şiddetli nefes darlığı
- Hırıltılı veya ıslık sesli solunum
- Göğüste sıkışma veya baskı hissi
- Şiddetli ve tekrarlayan öksürük
- Hızlı kalp atışı
- Baş dönmesi
- Yoğun huzursuzluk
Dudaklarda veya parmak uçlarında morarma görülmesi ise oksijenlenmenin ciddi şekilde bozulduğuna işaret edebileceğinden acil değerlendirme gerektirir.
ASTIM KRİZİ SIRASINDA NE YAPILMALI?
Kriz yaşayan kişi öncelikle sakin tutulmalı ve dik oturur pozisyona geçirilmelidir. Yatay pozisyonda kalmak yerine rahat nefes alabileceği bir konum tercih edilmelidir.
Doktor tarafından daha önce reçete edilmiş hızlı etkili rahatlatıcı inhaler varsa, kişinin kendi tedavi planında belirtilen şekilde kullanılmalıdır. İlacın dozu konusunda doktorun önerisi dışına çıkılmamalıdır.
Ayrıca sigara dumanı, yoğun koku, toz veya soğuk hava gibi bilinen tetikleyicilerden uzaklaşmak önemlidir.
ASTIM KRİZİNDE NE ZAMAN ACİL YARDIM ÇAĞRILMALI?
Nefes darlığı çok şiddetliyse, kişi konuşmakta veya yürümekte zorlanıyorsa, dudaklarda ya da parmak uçlarında morarma ortaya çıkıyorsa veya kullanılan rahatlatıcı tedaviye rağmen durum düzelmiyorsa acil tıbbi yardım alınmalıdır.
Özellikle kişinin bilinci bulanıyor, nefesi belirgin şekilde yavaşlıyor veya konuşamayacak kadar nefessiz kalıyorsa beklemek yerine acil yardım çağrılmalıdır.
Astım krizleri kişiden kişiye farklı seyredebildiği için daha önce doktor tarafından oluşturulmuş bir astım eylem planı varsa kriz sırasında bu plana uyulması en güvenli yaklaşımdır.
