Küresel ölçekte yaşanan savaş ve jeopolitik gerilimler, yalnızca enerji ve gıda piyasalarını değil sağlık sektörünü de doğrudan etkilemeye başladı. İlaç sevkiyatında yaşanan aksaklıklar, bazı kritik ilaçların temininde riskleri artırıyor.
KRİTİK İLAÇLARDA TEDARİK AKSIYOR
Savaşın etkisiyle lojistik hatlarda yaşanan aksaklıklar, özellikle soğuk zincir gerektiren ve ithal edilen ilaçların tedarikini zorlaştırıyor. Uzmanlara göre, kanser ilaçları, kronik hastalık tedavileri ve biyoteknolojik ürünler en riskli gruplar arasında yer alıyor.
“ECZANELERDE YÜZLERCE İLAÇ BULUNAMIYOR”
Sahadaki duruma dikkat çeken Eczacı Umut Dokuzoğlu, yaşanan sıkıntının doğrudan hastaları etkilediğini belirterek TÜRKİNFORM'a açıklamalarda bulundu.
Dokuzoğlu, eczanelerde ciddi bir ilaç yokluğu yaşandığını vurgulayarak şunları söyledi:
“Eczanelerimizde yüzlerce ilaç bulunamıyor. Özellikle kronik hastalıklar için kullanılan hayati ilaçlara erişimde ciddi aksamalar var. Bu durum doğrudan halk sağlığını ilgilendiren kritik bir sorun.”
“HASTALARLA BİRLİKTE ÇARESİZLİĞİ YAŞIYORUZ”
Eczacıların sahada yaşanan sıkıntıya birebir tanık olduğunu ifade eden Dokuzoğlu, şu değerlendirmede bulundu:
“Her gün hastalarımızla karşı karşıya geliyoruz. Bulunamayan ilaçların yarattığı çaresizliği hastalarımızla birlikte yaşıyoruz. Bu durumun sorumlusu ne eczacılar ne de hastalar.”
ZAM BEKLENTİSİ TEDARİKİ YAVAŞLATTI
İlaç fiyatlandırma sürecinin de tedarik zincirini olumsuz etkilediğini belirten Dokuzoğlu, firmaların sevkiyatı kısıtladığını ifade etti:
“Fiyat güncellemesi beklentisi nedeniyle bazı firmalar ilaçları piyasaya sınırlı verdi ya da hiç göndermedi. Eczacılar olarak sipariş verdiğimiz birçok ilaç için ‘yok’ yanıtı aldık.”
“HASTALAR REÇETEYLE ORTADA KALDI”
Kısıtlı sevkiyatın sahadaki etkisine dikkat çeken Dokuzoğlu, şu uyarıyı yaptı:
“Depolardan gelen ilaç miktarı talebi karşılamadı. Bu nedenle birçok hasta reçetesiyle eczaneler arasında dolaşmak zorunda kaldı.”
YABANCI MENŞELİ İLAÇLARDA RİSK DAHA BÜYÜK
Uzmanlara göre savaş, Türkiye’de zaten kırılgan olan ilaç tedarik sistemini daha da zorladı. Özellikle ithal ilaçlara bağımlılık, döviz baskısı ve lojistik aksaklıklar nedeniyle yabancı menşeli ilaçlarda risk daha yüksek.
İLAÇ ARTIK STRATEJİK BİR MESELE
Uzmanlar, ilaç sektörünün artık yalnızca sağlık değil aynı zamanda ulusal güvenlik ve ekonomik sürdürülebilirlik meselesi haline geldiğini belirtiyor.
KRİZ DERİNLEŞİR Mİ?
Şu an için sistem tamamen kilitlenmiş değil ancak sahadan gelen veriler, riskin hızla büyüdüğünü gösteriyor. Çatışmaların sürmesi halinde, ilaç yokluğu artabilir, fiyatlar yükselebilir, sağlık sistemi baskı altına girebilir.
