Kahvaltının hangi saatte yapılması gerektiği, özellikle çocuklu ailelerin ve sağlıklı beslenmeye dikkat eden kişilerin en çok merak ettiği konular arasında yer alıyor. Ancak kahvaltı için herkesin uyması gereken kesin bir dakika kuralı bulunmuyor. Yaş, metabolizma hızı, kan şekeri dengesi, sirkadiyen ritim ve kişinin günlük yaşam düzeni, ilk öğünün zamanlamasında etkili olabiliyor.
Beslenme Uzmanı ve Diyetisyen Sultan Çıtak, Türkinform'a yaptığı değerlendirmede, kahvaltı zamanının kişinin yaşına ve bireysel özelliklerine göre ele alınması gerektiğini belirterek, özellikle çocuklar ile yetişkinlerin aynı şekilde değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.
ÇOCUKLARDA KAHVALTI NEDEN DAHA ERKEN OLMALI?
Çocukların gece boyunca oluşan açlığın ardından güne uzun süre besinsiz başlamasının uygun olmadığını belirten Çıtak, çocukluk döneminde kahvaltının özellikle okul hayatı açısından da önem taşıdığını ifade etti.
Çıtak, “Çocukların metabolizma hızları yetişkinlere göre daha yüksek olabildiği için sabah öğününün çok fazla geciktirilmemesi önemli. Gece açlığının ardından kahvaltının mümkün olduğunca erken saatlerde yapılması, çocuğun güne daha düzenli başlamasına yardımcı olabilir” dedi.
Kahvaltının çocukların günlük beslenme düzeninin önemli bir parçası olduğunu belirten Çıtak, okul çağındaki çocuklarda düzenli kahvaltının dikkat, öğrenme ve günlük performans açısından da önem taşıdığını söyledi.
KAHVALTIYI UYANDIKTAN KAÇ DAKİKA SONRA YAPMAK GEREKİYOR?
Kahvaltı için herkes açısından geçerli kesin bir dakika belirlemenin doğru olmadığını vurgulayan Çıtak, kişinin uyanma saati, günlük programı ve sağlık durumunun birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Çıtak, “Kahvaltı konusunda ‘uyandıktan tam şu kadar dakika sonra mutlaka yemek yenmeli’ şeklinde herkes için geçerli katı bir kuraldan söz etmek doğru olmaz. Özellikle kişinin yaşına, günlük hareketliliğine, metabolik durumuna ve gün içerisindeki beslenme düzenine bakmak gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Bu nedenle kahvaltının yalnızca saate bakılarak değil, kişinin genel beslenme düzeninin bir parçası olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
YETİŞKİNLERDE KAHVALTI SAATİ NEDEN KİŞİYE GÖRE DEĞİŞEBİLİYOR?
Yetişkinlerde metabolik durumun kahvaltı zamanlamasında daha fazla önem kazanabildiğini belirten Çıtak, özellikle insülin direnci ve kan şekeri problemi bulunan kişilerin kahvaltı içeriğine ve öğün düzenine dikkat etmesi gerektiğini söyledi.
Çıtak, “Yetişkinlerde yalnızca kahvaltının kaçta yapıldığına odaklanmak yerine, kahvaltının içeriğine, porsiyonuna ve kişinin gün içerisindeki diğer öğünleriyle olan dengesine bakmak gerekiyor. Özellikle kan şekeriyle ilgili problemi bulunan bireylerde kişisel bir beslenme planı oluşturulması daha doğru olacaktır” diye konuştu.
İleri yaşlarda ise metabolizma ve günlük yaşam düzenindeki değişikliklerin dikkate alınması gerektiğini belirten Çıtak, düzenli öğün alışkanlığının önemine dikkat çekti.
KAHVALTI İÇERİĞİ SAATİ KADAR ÖNEMLİ Mİ?
Kahvaltının zamanlaması kadar içeriğinin de önemli olduğunu vurgulayan Çıtak, güne yalnızca basit karbonhidrat ağırlıklı bir öğünle başlamanın yerine protein, lif ve diğer besin öğelerini dengeli şekilde içeren seçeneklerin tercih edilmesini önerdi.
Çıtak, “Kahvaltıyı yalnızca bir saat meselesi olarak görmemek gerekiyor. Yumurta, yoğurt veya peynir gibi protein kaynakları; sebzeler, tam tahıllı ürünler ve kişinin ihtiyacına uygun diğer besinlerle dengeli bir öğün oluşturulabilir. Burada temel hedef, güne yeterli ve dengeli bir beslenmeyle başlamaktır” dedi.
İLERİ YAŞTA KAHVALTIDA NELERE DİKKAT EDİLMELİ?
Yaş ilerledikçe kişinin metabolik yapısında ve günlük enerji ihtiyacında değişiklikler meydana gelebildiğini belirten Çıtak, ileri yaştaki bireylerde kahvaltının içeriğinin ve zamanlamasının kişinin sağlık durumuna göre düzenlenmesi gerektiğini söyledi.
Özellikle diyabet, insülin direnci veya başka kronik hastalıkları bulunan kişilerin öğün düzenini bireysel olarak planlamasının önemine dikkat çeken Çıtak, “Kişinin herhangi bir sağlık sorunu varsa kahvaltı saatini ve içeriğini kendi başına belirlemek yerine hekimi ve diyetisyeniyle birlikte planlaması daha doğru olur” ifadelerini kullandı.
KAHVALTIYI HER GÜN AYNI SAATTE YAPMAK GEREKİR Mİ?
Beslenme düzeninde sürdürülebilirliğin önemine dikkat çeken Çıtak, her gün tamamen farklı saatlerde beslenmek yerine kişinin yaşam düzenine uygun, mümkün olduğunca istikrarlı bir öğün düzeni oluşturmasının daha önemli olduğunu söyledi.
Çıtak, “Biyolojik saat ve günlük düzen de beslenmenin önemli parçaları. Bu nedenle kahvaltının her gün çok farklı saatlere kaydırılmasındansa kişinin yaşamına uygun düzenli bir beslenme alışkanlığı oluşturması daha sağlıklı bir yaklaşım” değerlendirmesinde bulundu.
Sonuç olarak kahvaltı için tek bir “doğru saat” bulunmadığını belirten Çıtak, özellikle çocuklarda sabah öğününün fazla geciktirilmemesi, yetişkinlerde ise yaş, metabolik durum, günlük yaşam ve sağlık koşullarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
