İstanbulun Beşiktaş ilçesinde Yıldız sırtlarında yer alan Yahya Efendi Türbesi, 16. yüzyıl Osmanlı alimi Yahya Efendinin vefatının ardından oluşturulan dergah ve külliyesiyle günümüze ulaştı. Kanuni Sultan Süleyman döneminde şekillenen yapı, cami, tekke ve hazire alanıyla birlikte ziyaret edilmeyi sürdürüyor.
YAHYA EFENDİ KİMDİR?
1495 yılında Trabzon'da doğan Yahya Efendi Trabzon kadısı Şamlı Ömer Efendi ile Afife Hatunun oğludur. Şehzade Selimin Trabzon valiliği döneminde dünyaya gelen Yahya Efendi ile birkaç gün sonra doğan Şehzade Süleyman, Afife Hatunun sütannelik yapması nedeniyle sütkardeş oldu. Yahya Efendi çocukluk döneminde Trabzon'da eğitim gördü, ardından Zenbilli Ali Efendi'den ders aldı.
KANUNİ İLE SÜTKARDEŞLİK BAĞI
1495 yılında Trabzon'da doğan Yahya Efendi Trabzon kadısı Amasyalı Ömer Efendi ile Afife Hatunun oğludur. Yavuz Sultan Selimin Trabzon valiliği döneminde dünyaya gelen Yahya Efendi ile birkaç ay sonra doğan Şehzade Süleyman, Afife Hatunun sütannelik yapması nedeniyle sütkardeş oldu. Bu bağ nedeniyle Yahya Efendi ile Kanuni Sultan Süleyman arasında hayat boyu süren bir ilişki kuruldu.
İbrahim ve Ali isimli iki oğlu bulunan Yahya Efendi Kurban Bayramı gecesi 1571 yılında vefat etti.
TEKKE VE CAMİ 1538 YILINDA KURULDU
Yahya Efendi Beşiktaş'ta mescid, medrese, hamam ve evlerden oluşan ilk dergahı kurdu. Tekkenin 1538 yılında inşa edildiği çeşme kitabesinden anlaşıldı. Velizade Ahmedin minber eklemesiyle mescid camiye dönüştürüldü ve çevresi bağlar ile bahçelerle düzenlendi.
Yahya Efendinin vefatından sonra II Selim Mimar Sinana tekkeyi genişletti ve türbe yaptırdı. 1777 yılında Cezayirli Gazi Hasan Paşa tarafından çeşme eklendi. Sultan II Mahmud ve Abdülmecid dönemlerinde onarım yapıldı, 1873te Pertevniyal Valide Sultan tarafından büyük bir yenileme gerçekleştirildi. II Abdülhamid döneminde de bakım çalışmaları sürdürüldü ve 1906da Hamidiye Çeşmesi inşa edildi.
TÜRBEDE BULUNAN İSİMLER
Zamanla tekke çevresi mezarlık alanına dönüştü. Devlet görevlileri, hanedan mensupları ve İstanbul aileleri burada defnedildi. Osmanlı dönemine ait mezar taşlarının yanı sıra Cumhuriyet döneminde yapılan definler de görüldü. Çeşmeler ve diğer yapılar külliyenin parçaları olarak günümüze ulaştı.
Türbe içinde defnedilen isimler cami tarafından başlayarak şu şekilde yer alıyor:
Birinci sıra
-
Yahya Efendi
-
Tasasız Raziye Sultan
-
Hatice Sultan
-
Ahmed Bedreddin Efendi
-
Şeyh İbrahim Efendi
-
Afife Hatun
İkinci sıra
-
Şerife Hatun
-
Derviş Ali Efendi
-
Şeyh Ali Efendi
-
Hasan Hayri Efendi
-
Mehmed Nuri Şemseddin Efendi
Türbe yıl boyunca farklı şehirlerden gelen ziyaretçileri ağırlıyor. Özellikle çarşamba ve cuma günlerinde yoğunluk artıyor. Sabah namazı sonrasında açılan alan yatsı namazına kadar açık tutuluyor.
İNSANLAR BU TÜRBEYİ NE AMAÇLA ZİYARET EDİYOR?
Ziyaretçiler türbeye farklı niyetlerle geliyor. En sık belirtilen ziyaret amaçları şöyle sıralanıyor:
- Dua etmek ve Kur’an okumak
- Manevi huzur aramak
- İş ve rızık talebinde bulunmak
- Sınav ve eğitim hayatı için dua etmek
- Evlilik dileğinde bulunmak
- Hastalıklar için şifa istemek
- Sıkıntı ve borçlardan kurtulma niyetiyle gelmek
- Yolculuk öncesi dua etmek
- Vefat eden yakınları için dua okumak
ZİYARET SIRASINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER
Türbeye girerken selam verilmesi ve çıkarken yüz türbeye dönük şekilde ayrılma geleneği uygulanıyor. İçeride dua eden ve Kuran okuyan ziyaretçiler bulunuyor. Türbe görevlileri ziyaretçileri karşılıyor ve bağış kabul ediliyor.
YAHYA EFENDİ TÜRBESİ NEREDE?
Yıldız Parkının üst kısmındaki tepede yer alan türbe Boğaz manzarasına hakim konumda bulunuyor. Beşiktaş merkezinden yürüyüşle ve Çırağan Caddesi üzerinden araçla ulaşım sağlanabiliyor.
Toplu taşıma ile ulaşım
-
Metrobüs ile Zincirlikuyu durağında inilerek Beşiktaş yönüne geçen otobüs veya minibüslere biniliyor
-
Kabataş veya Beşiktaş iskelelerine vapurla gelindikten sonra Yıldız yönüne çıkan otobüs ve minibüsler kullanılıyor
-
Beşiktaş merkezden Yıldız Parkı yönüne yürüyerek yaklaşık 10-15 dakikada ulaşım sağlanıyor
