Türkiye’de gıda sektöründe yeni bir dönem başladı. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yürürlüğe alınan “Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliği” ile piyasaya sunulacak yeni nesil gıdalar için sıkı denetim ve bilimsel onay şartı getirildi. Düzenleme kapsamında özellikle internet üzerinden satılan takviye ürünler ve ithal gıdalar mercek altına alınırken, domuz ve böcek kaynaklı ürünlerin “yeni gıda” statüsünde piyasaya sunulmasına ise izin verilmeyeceği açıklandı.
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren düzenleme ile artık “mucize ürün”, ithal takviye ve yeni nesil gıda ürünleri bilimsel denetime tabi tutulacak.
FİRMALAR DETAYLI DOSYA SUNACAK
Yeni sisteme göre firmalar yalnızca ürün etiketiyle başvuru yapamayacak.
Başvuru sürecinde;
- toksikolojik çalışmalar,
- risk analizleri,
- üretim süreçleri,
- güvenilirlik raporları
ve bilimsel verilerin yer aldığı kapsamlı teknik dosyalar hazırlanacak.
Bakanlık bünyesindeki bilimsel komisyon, ürünleri piyasaya çıkmadan önce inceleyecek.
“TÜKETİCİYİ YANILTMAYACAK”
Düzenlemeye göre yeni gıdaların;
- insan sağlığı açısından risk taşımaması,
- tüketiciyi yanıltmaması
- ve beslenme açısından dezavantaj oluşturmaması gerekecek.
Ürünlerin üretim süreci ve içeriği ayrıntılı şekilde değerlendirilecek.
DOMUZ VE BÖCEK KAYNAKLI ÜRÜNLERE YASAK
Yönetmeliğin en dikkat çeken maddelerinden biri ise domuz ve böcek kaynaklı ürünlere ilişkin oldu.
Yönetmelikte, “Domuz ve böcek kaynaklı bir yeni gıda ile ilgili başvuru kabul edilmez” hükmüne yer verildi.
Böylece bu ürünlerin “yeni gıda” statüsüyle Türkiye’de piyasaya sunulmasının önü kapatılmış oldu.
AB STANDARTLARI ESAS ALINACAK
Avrupa Birliği mevzuatıyla uyumlu hazırlanan düzenlemede, AB’nin 2015/2283 sayılı “Yeni Gıdalar Tüzüğü” esas alındı.
Bakanlık ayrıca başka ülkelerde uzun yıllardır tüketilen geleneksel ürünler için özel bir değerlendirme süreci de oluşturdu.
Bir ürünün en az 25 yıllık güvenli tüketim geçmişine sahip olduğunun belgelenmesi halinde daha hızlı değerlendirme yapılabilecek.
RİSKLİ ÜRÜNLER PİYASADAN ÇEKİLEBİLECEK
Yeni düzenleme kapsamında Bakanlık, piyasaya çıkan ürünler için sonradan da denetim yapabilecek.
İnsan sağlığı açısından risk oluşması halinde;
- ek veri talep edilebilecek,
- kullanım koşulları değiştirilebilecek
- ya da ürün tamamen piyasadan kaldırılabilecek.
Mevcut işletmelere yeni sisteme uyum sağlamaları için 30 Haziran 2027’ye kadar süre tanındı.
